
Over de vergankelijkheid van het leven en de liefde
Een Duitse film over een ongeneeslijke zieke man van bijna pensioengerechtigde leeftijd. Thema’s als de vergankelijkheid van het leven, de onnoemelijke pijn wanneer een geliefde sterft, de gejaagdheid van onze moderne maatschappij. Niet één bekend gezicht en een regisseur waarvan enkel de meest verstokte cine- en germanofielen ooit gehoord hebben. Het lijken de basisingrediënten voor een avondje zwaarmoedige verhalen voor bij de centrale verwarming. Ondanks de sombere voortekenen – hoe zet je een dergelijke film in de markt? – gooit Cherry Blossoms onverwacht hoge ogen in het arthouse circuit. Niet alleen in Duitsland, ook in de rest van de wereld. Het is een welgekomen triomf voor Doris Dörrie, de beste vrouwelijke filmregisseur van Duitsland. Eerlijkheidshalve dient daarbij verteld te worden dat de 53-jarige nagenoeg in eigen land de enige vrouw is die films maakt van enig belang. Männer is haar bekendste en succesvolste film. De film dateert al uit 1985. Met Cherry Blossoms treedt ze terug op de voorgrond van de Europese auteurscinema. In de openingsscène komt Trudi (Hannelore Elsner) te weten dat de dagen van haar man Rudi (Elmar Wepper) geteld zijn. Ze vertelt het hem niet. Al tientallen jaren pendelt hij op weekdagen naar zijn duistere kantoortje waar hij ’s middags voorbeeldig zijn boterhammen en appel eet. Hij is het schoolvoorbeeld van de trouwe kantoorklerk die ’s ochtends zijn trein haalt, geen vragen stelt, nooit ziek is en zijn baas altijd gelijk geeft. Mentaal is hij op sterven na dood. Trudi is een huisvrouw die niet beter lijkt te weten dan dat ze haar man goed moet soigneren en haar kinderen deugdelijk opvoeden. Ze kookt, ze wast, ze plast. Ze schikt zich naar haar lot. Het enige waar de Beierse moederkloek mee uit de band springt, is haar fascinatie voor Japan. Ze is dol op Butoh, een expressieve moderne schaduwdans en kijkt opnieuw en opnieuw in haar prentenboek van de Mount Fuji. Voorzichtig peilt Trudi naar de verlangens, mogelijke geheime dromen van haar stervende man. Zijn tijd is even gelimiteerd als zijn fantasie. Onder lichte dwang volgt hij zijn vrouw richting Berlijn waar zijn zoon en dochter wonen. Het verschil tussen het rurale Beieren en het hipper-dan-hippe Berlijn is groot en de kinderen hebben geen tijd voor hun ouders. Tijdens een strandwandeling aan de Oostzee oppert Trudi het idee hun zoon in Tokio op te zoeken. Het verhaal ontwikkelt zich als een fluwelen psychologisch drama dat opbouwt naar een emotionele climax tot Doris Dörrie uitpakt met een stevige plottwist die al het voorgaande in een ander daglicht stelt. Door de veranderde context staat het verhaal op losse schroeven. Alle woorden en daden van de personages zijn rijp voor herinterpretatie. Het is een meesterlijke verhaaltechnische ingreep die Cherry Blossoms zuurstof en lucht geeft. Ook wanneer de actie zich verplaatst heeft naar Tokio blijft Dörrie verrassen. Het lijkt artistieke zelfmoord om na Lost in Translation een westerling letterlijk en figuurlijk verloren te laten lopen in de miljoenenstad, maar Dörrie ontwijkt de valkuilen vakkundig. In de laatste twintig minuten verliest de film aan urgentie. Hoe dichter de ontknoping komt – en het is duidelijk hoe het gaat aflopen, dat is geen kritiek maar een vaststelling – hoe meer Doris Dörrie aarzelt. Het gebalde, compacte drama maakt plaats voor (te) poëtische bespiegelingen, herhalingen en verduidelijkingen van wat niet eens ingewikkeld is. Het is een kleine smet op een voor de rest heel zuivere en natuurlijke film. De kwieke camera registreert bloedmooie composities waaruit het overbodige is weggelaten. Elmar Wepper en Hannelore Elsner gaan totaal op in hun omgeving. Ze spelen hun moeilijke rollen met veel finesse en zijn de perfecte belichaming van abstracte begrippen als verloren dromen, onvervulde verlangens en tragisch onbegrip. Doris Dörrie heeft de containerbegrippen als verdriet en verlies ingevuld met gedetailleerde persoonlijke verhalen. Haar beheersing als filmmaakster en talent als vertelster maken van Cherry Blossoms een onverwacht sterke, rijke en rijpe film.
terug naar boven | afdrukken |
bewaren als pdf | e-mail als PDF | als favoriet bewaren
| Een probleem op deze pagina melden
|