Foto: Warner Bros.

INDEX >> RECENSIES >> OCEAN'S TWELVE

OCEAN'S TWELVE
En dan nu serieus

Joost Vandenbroele | 20/12/2004

Plezier achter de camera ook nog op het publiek laten overstralen is geen sinecure. Maar zoals het rechtgeaarde filmcritici betaamt zijn wij niet geïnteresseerd in wat er achter de schermen gebeurt, en gaan we er voor een beredeneerd waardeoordeel te geven over de inhoud en de vorm van de film. Wij vergeten bij deze de wilde verhalen over wat zich achter de schermen en tijdens de geestige promotie-interviews afspeelde en zien het als onze professionele plicht te zeggen dat Ocean's Twelve niet meer is dan een onsamenhangende reeks van een paar scherpe oneliners, enkele zinloze intriges, grappige momentjes en... een ongeïnspireerde cameo van Bruce Willis. Vintage Soderbergh, hmm ja, maar zeker van een minder jaar. Zelf de visuele flair die eigen is aan de meeste van zijn vorige films komt hier maar heel sporadisch eens bovendrijven.

Ocean's Twelve begint nochtans veelbelovend. We bevinden ons drie jaar na de beruchte Bellagio-kraak, waarbij Ocean en zijn gevolg met 160 miljoen dollar van Terry Benedict (Andy Garcia) aan de haal gingen. Deze laatste is de bende van Ocean met de onverwachte hulp van de mysterieuze meesterdief François Toulour aka Night Fox (Vincent Cassel) op het spoor gekomen en eist van elk lid een deel van de buit terug. Hij gaat ze een voor een opzoeken, waardoor de kijker te weten komt waar de sympathieke dieven tegenwoordig uithangen. Op een effectieve, gestileerde manier en met de nodige zin voor humor leren we de hoofdrolspelers van de vorige film opnieuw kennen. De beweging in de montage van dit eerste kwartier is Soderbergh op zijn best: scherp, grappig en afgemeten. Hij gebruikt in elke sequentie functionele travellingshots en laat Benedict zo telkens letterlijk het scherm binnenglijden. De toon leek gezet.

Het leek er op dat scriptschrijver George Nolfi er in geslaagd was om een script te schrijven waarin meer dan 12 personages hun rol weer komen opeisen. Om nog maar te zwijgen van de totaal uiteenlopende locaties (Chicago, Amsterdam, Parijs, Monte Carlo, Rome, het Carlo-meer en Castellamare del Golfo in Sicilië) die Soderbergh per se in de film wou stoppen. Maar niet dus, de snelheid die in het eerste half uur van de film zit wordt er even snel weer uitgehaald door ofwel de onduidelijke sprongen in tijd en plaats, door het ondermaats acteerwerk van enkelen en door al te gezellige 'tja-toch-leuk-dat-we-op-deze-manier-op nieuw-miljoenen-binnenhalen-hé' sfeertje. Dat Julia Roberts en George Clooney bijvoorbeeld in de laatste confrontatie met Vincent Cassel gewoon té veel zichzelf zitten te spelen, is storend, werkt afremmend en haalt je uit de betovering die per definitie noodzakelijk is voor een film die wil blijven hangen.

Naar eigen zeggen is het Soderbergh niet te doen geweest een film te maken waarin het verhaal centraal staat (wat trouwens overduidelijk is, vrees niet), maar als je dan een film maakt die beweert karakters in het middelpunt te plaatsen verwacht je als kijker toch dat die personages in een beetje een geloofwaardig universum rondlopen of dat de grappen die ze maken bijvoorbeeld niet al te vaak onder het niveau van middelmatige sitcom-humor dalen. Want als Ocean's Eleven nog net een genoeg geoliede machine was waarin alles moeiteloos in elkaar overliep zonder al te veel gekke sprongen te maken, sputtert Ocean's Twelve langs alle kanten en lijkt de film zich in onmogelijke bochten te moeten wringen om toch nog als een eenvormig geheel te kunnen doorgaan. Een bij momenten geslaagde collage, dat wel ja.

We komen deze keer meer te weten over de achtergrond, de verdiensten, de gebreken en de gewoontes van de personages. Al worden hun specialisaties dan weer volledig verwaarloosd en moet je dus ook Ocean's Eleven gezien hebben wil je nog een beetje geloof hechten aan Ocean's Twelve. Het toont ook dat het script van Nolfi, dat al bestond voor het idee van een tweede Ocean's er was, niet de beste keuze was om als vervolgverhaal op Ocean's Eleven te dienen. Zo lopen bijvoorbeeld Linus' (Matt Damon) schuchtere pogingen om mee aan het roer te staan van de groep een beetje ongemakkelijk als rode draad doorheen de film, en leren we zowaar zijn moeder kennen. Ook voor het liefje van Rusty, Lahiri (Zeta-Jones) is een belangrijke rol als Europol agent weggelegd. Dat om die veelheid aan anekdotische informatie aaneen te breien de grenzen van de logica soms moeten worden opgegeven, lijkt van minder groot belang. De spel tussen Rusty en Isabel is bovendien een flauw afkooksel van de relatie die George Clooney en J-Lo prachtig uitbeeldden in Soderbergh's Out of Sight.

De ongedwongenheid, de elegantie, de aantrekkelijkheid en de sympathieke en sexy looks die eigen zijn aan zowel de uitstraling en acteerstijl van Clooney, Pitt als Zeta-Jones komen goed van pas in deze film. Ze laten ook duidelijk blijken dat ze er allemaal niet te veel moeite moeten voor doen. Acteren? De grens tussen realiteit en fictie is op vlak van het acteerwerk in Ocean's Twelve flinterdun. Dat om dit te bewijzen Bruce Willis en Julia Roberts ook eens zichzelf mogen komen spelen, vonden wij overbodig en bijgevolg ook helemaal niet grappig. Al was het maar omdat Julia Roberts nogmaals bewijst nooit echte diepgang en persoonlijkheid in een karakter te kunnen stoppen. Dat we telkens moesten terugdenken aan het semi-documentaire Full Frontal kan beslist geen compliment zijn.

De veronachtzaamde acteerstijl van bovengenoemde acteurs mag dan misschien soms wel erg aanstekelijk werken en al overstijgt Soderbergh nog steeds de gemiddelde Hollywood caper flick, wij hopen oprecht dat de regisseur van meesterwerken als Sex, Lies en Videotape, The Limey, Out of Sight, Traffic en Solaris de zelfgenoegzaamheid van de Hollywood-scene in de nabije toekomst nog eens in vraag stelt en vooruit kijkt in plaats van gezellig mee te draaien. Ocean's Twelve is de meest onpersoonlijke film van Soderbergh tot dusver. Voor wie diepgang, empathie en consistentie geen voorwaarden zijn om een film goed te vinden is Ocean's Twelve zonder twijfel een ideaal tussendoortje. Maar geef ons toch maar iets minder licht verteerbaars. Zoals een epische verfilming van het leven van Che Guevara (Soderbergh's volgende project; met hoofdrollen voor Benicio del Toro en de fantastische Javier Bardem, met het script van de hand van de illustere Terence Malick, regisseur van Days of Heaven en The Thin Red Line) bijvoorbeeld?