Meteen naar de tekst springen

INDEX >> FESTIVALS >>

MOOOV 2013 - DEEL 2
Noord-Koreaanse girl power

 

Matthias Van Wichelen | 06/05/2013


Share/Bookmark

Van alle recente films die helemaal niet deugen is het Noord-Koreaanse Comrade Kim Goes Flying een van de allerleukste. De passie en het onstuitbare enthousiasme van de makers compenseren ruimschoots de talloze onmogelijk te negeren gebreken van deze absoluut unieke film.

Deel 2: Comrade Kim Goes Flying

Over het hermetisch afgesloten Noord-Korea weet zelfs de CIA nagenoeg niets. De schaarse informatie die naar buiten komt is duizend keer gecontroleerd en grondig gemanipuleerd door het communistische regime. Naar verluidt zou er ook een filmindustrie zijn. Wat die commercieel en artistiek voorstelt is een groot  mysterie want de films worden nooit getoond buiten de eigen grenzen. Het is een berekende gok dat het niet veel soeps is, anders had het regime er ongetwijfeld geweldig mee uitgepakt. Dat Comrade Kim Goes Flying wel draait op internationale filmfestivals heeft alles te maken met de betrokkenheid van Europese co-producers.

Cultuurshock
Voor westerlingen is deze Noord-Koreaanse film een stevige cultuurshock. Voor alle duidelijkheid: hij is gemaakt voor de lokale markt en heeft in geen enkele zin ambitie om het cinefiele publiek in het buitenland te behagen. De openingsscènes functioneren als een teletijdmachine die de kijker katapulteert naar een lang vervlogen technicolortijdperk.

Titelpersonage Kim droomt er als klein meisje van om te kunnen vliegen. Jaren later is ze een overgelukkige ijverige mijnwerkster en een grote fan van de trapezeartieste van het gerenommeerde staatscircus. Omdat Kims mijn veel meer kolen heeft bovengehaald dan gepland en daarmee zelfs de meest ambitieuze doelstellingen overtrof, barst een groot feest los. Zelf komt de jonge dame op de cover van het nationale mijnwerkerstijdschrift en mag ze een werkstage lopen op een bouwwerf in hoofdstad Pyongyang.

Voor ze zich meldt op haar nieuwe job, gaat ze even langs in het circus. Nu wil het toeval daar haar grote heldin net op dat eigenste moment – geheel onverwacht uiteraard –  haar afscheid aankondigt zodat er een vacature vrijkomt aan de trapeze.

Geijkt pad
Hoe het verhaal evolueert kan een kind van vijf voorspellen. Ook Noord-Koreaanse feel good movies volgen het geijkte pad. Om te transformeren van bonkige – maar niet onaantrekkelijke –  mijnwerkster op het platteland tot elegante ster van het circus moet ze de obligate hindernissen overwinnen. Trainen tot ze er bij neerval en het vertrouwen winnen van haar sceptische mannelijke trapezepartner zijn de boodschap.

Wie kritisch kijkt, zal zich mateloos storen aan de belabberde vertolkingen, de tenenkrullende dialogen, de extreme voorspelbaarheid, de muffe montage en het hopeloos achterhaalde mierzoete kleurenpalet. Dit is inderdaad cinema uit een ander tijdperk, gemaakt door een cast en crew die niet bepaald overlopen van het talent.

Niet goed is niet goed maar het zou intellectueel oneerlijk zijn om Comrade Kim Goes Flying te beoordelen naar onze strenge westerse normen. Noord-Korea past in geen enkel referentiekader. Het land is zo bizar en uitzonderlijk, zo extreem verschillend van alle andere landen op onze aardbol dat het uiteindelijk niet meer dan logisch is dat ze er vreemdsoortige, totaal niet te plaatsen cinema maken.

Bittere ernst
Dat de zaal nergens leegloopt – ondanks de pijnlijke interpretatie van de meest elementaire onderdelen van cinema – is te danken aan de bewonderenswaardig consequente manier waarop hij is gemaakt. Wat de makers brengen is slap, maar ze zijn zo gedreven en gemotiveerd dat hun simpele verhaaltje op een of andere manier toch aanstekelijk werkt.

Dit is echt geen parodie of pastiche. Het is bittere ernst. De lofzang op de onuitputtelijke oerkracht van de arbeidersklasse komt van diep. Ze komt recht uit het hart en wordt gebracht zonder reserve. Wie zich zo fel engageert zonder enige veiligheidsmarge in te bouwen is weerloos tegen cynische kritiek en commentaar.

De ultranaïeve stijl en toon doen de natuurlijke weerstand tegen zoveel amateurisme wegsmelten. Wanneer het eerste gevoel van verbazing is weggeëbd, krijgt de film zelfs een onweerstaanbaar kantje. Het verhaal loopt vlotjes, met de timing van de formulefilm is weinig verkeer en een aantal trapezescènes is zelfs behoorlijk spannend.  

Gelukkige mensen
Kijken naar een grenzeloos positief, kinderlijk onschuldig sprookje is een bevreemdende verademing. Er is geen spoor van corrupte politici, de teloorgang van het milieu, een oneerlijke verdeling van macht en geld, een slabakkende economie of stijgende werkloosheidscijfers.

Blije en gelukkige mensen werkmieren zijn er in overvloed. De mijnwerkers gaan fluitend de schacht in en komen er zingend weer uit, trots kijkend naar hun met steenkool gevulde wagonnetje. Hun kleding blijft smetteloos wit alsof ze een hele dag in een laboratorium hebben gestaan. Het scenario is honderd procent vrij van ironie en zelfs de mildste vorm van zelfrelativering is radicaal verbannen.

De film ernstig nemen, er lang over nadenken of uitgebreid analyseren strekt niet tot aanbeveling. De schattige, knuffelbare überpulp ondergaan met het verstand op nul is een beter idee want er zijn redenen te over om dit exotische Rockyachtige girlpowerfilmpje aan het hart te drukken. Het is heerlijk kitscherig, absurd onhandig, zalig onnozel en helemaal fout. Zo ontzettend fout dat het weer goed wordt. Comrade Kim Goes Flying heeft alles om een cultfilm te worden en is een gegarandeerde guilty pleasure voor de vrolijke, positief ingestelde filmliefhebber.

PLANEET CINEMA

Planeet Cinema is een online filmmagazine. We bekijken films zonder grenzen: oud of nieuw, populair of obscuur.

We geven graag nieuw schrijftalent de kans om online te publiceren.

Planeet Cinema beschikt over een uitgebreid archief van meer dan 6.000 artikelen sinds 1993.

 

HOME
RECENSIES
ACHTERGRONDEN
FESTIVALS
KLASSIEKERS

Twitter Facebook

 

THEMA

THEMA - UIT DE KUNST
Vrouw in een mannenwereld


Met de hulp van een historica draaide de Franse regisseur Bruno Nuytten in 1988 een biopic over een van Frankrijks meest bekende vrouwelijke kunstenaars uit de negentiende eeuw. De gelijknamige film vertelt haar tragische levensverhaal begeleid door de dramatische muziek voor hoofdzakelijk strijkers van componist Gabriel Yared.

>>>

THEMA - UIT DE KUNST
De beeldhouwer die niet wou schilderen


Quizvraagje voor bij de barbecue: wat hebben Mozes, Johannes de Doper, Marcus Antonius, Henry VIII, Michelangelo en God de Vader zelve gemeenschappelijk? Antwoord: ze werden allemaal op film vereeuwigd door Charlton Heston.

>>>

THEMA - UIT DE KUNST
Het spanningsveld van de kunstenaar


Een kunstschilder die in de tweede helft van de negentiende eeuw in het zog van het impressionisme op de kunstscène verschijnt, is Auguste Renoir. Deze Fransman die ongeveer 6000 schilderijen maakte, is echter niet de enige kunstenaar die Gilles Bourdos met de film Renoir in de verf zet.

>>>

THEMA - UIT DE KUNST
Genialiteit ondergedompeld in miserie


Quoth the raven: ‘nevermore’. Edgar Allan Poe schreef de beroemde dichtregel in 1845, en sindsdien heeft zijn raaf de populaire cultuur niet meer verlaten. Als zelfs The Simpsons je gedicht opnemen in hun Treehouse of Horrorreeks, weet je dat je het als dichter gemaakt hebt.

>>>

THEMA - UIT DE KUNST
Pop-art tot de tiende macht


Thierry Guetta is een Fransman die in Los Angeles een tweedehands kledingzaak heeft. Via via ontmoet hij een street art-kunstenaar en hij – notoir allesfilmer – springt bij en filmt alles. Meer street art-kunstenaars laten zich filmen. Een idee voor een documentaire is geboren. Maar er is iets loos. Guetta zal niet rusten voor hij alle kunstenaars heeft gefilmd. Hij ontmoet er veel. Maar er ontbreekt er een: Banksy, die intussen wereldberoemd is geworden met zijn ironische street art.

>>>

THEMA - UIT DE KUNST
Wie is er bang van Alfred Hitchcock?


In 2012, meer dan 30 jaar na zijn dood, verschenen er plots twee films over het leven van Alfred Hitchcock. Het mag een wonder zijn dat het zolang geduurd heeft. Hitchcock was een mysterieus man en een gedroomd object voor een biopic.

>>>

UIT HET ARCHIEF

Warner Bros.
LADY IN THE WATER
De fabeltjeskrant
>>>