Meteen naar de tekst springen
Foto: Focus Films

INDEX >> RECENSIES >> 21 GRAMS

21 GRAMS
Zwaargewicht

goed  

Steven Van den Brande | 08/02/2004


Share/Bookmark

21 Grams wordt qua plot ontwikkeld rond één centrale gebeurtenis. Eén die misschien nog het best te vergelijken valt met het ontploffen van een atoombom, waarbij iedereen in de onmiddellijke omgeving een pijnloze dood-door-sublimatie sterft, maar de echte slachtoffers even verderop wonen. Hen wacht een trage, langgerekte lijdensweg wanneer de kanker hen opvreet van binnenuit. Details over de precieze toedracht in 21 Grams kunnen we helaas niet kwijt, want daarmee staat of valt nu eenmaal de hele belevenis van deze film. En dat laatste willen we graag vermijden uiteraard.

Naomi Watts speelt een op het eerste gezicht lieftallige vrouw en moeder van twee, genaamd Christina. Haar levensweg zal ongewild kruisen met die van Jack (Benicio Del Toro) en Paul (Sean Penn). Jack spendeerde zijn leven vanaf zijn zestiende in en uit de gevangenis, maar is nu van plan het rechte pad te bewandelen en zich in zijn keuzes te laten leiden door Jezus. Ahum. Hij heeft al een baantje weten te versieren op de lokale golfclub en neemt zijn vrouw en twee kinderen mee naar de kerkgemeenschap om er openlijk zijn nieuwgevonden geloof te belijden. Derde betrokkene is Paul, een wiskundeleraar met een falend hart. Paul is een beetje een vrouwenverslinder en is momenteel overgeleverd aan de goede zorgen van zijn huidig lief, gespeeld door Charlotte Gainsbourg.

De regisseur van dit juweeltje is niemand minder dan Alejandro Gonzalez Inarritu. Wie bij deze naam geen belletje hoort rinkelen, moet nu onmiddellijk naar de videotheek en op zoek naar Amores Perros, Inarritu's hooggewaardeerde maar weinig opgemerkte regiedebuut uit 2000. Net zoals die film bestaat ook 21 Grams uit drie verhaallijnen die door elkaar worden gemixt, verteld zonder het minste greintje respect voor chronologische volgorde of logica. Heel verwarrend in het begin, want de ongeveer 50 verschillende scènes zijn nauwelijks afgebakend en springen voortdurend vooruit en achteruit in de tijd. Met een looptijd van twee uur betekent dit dat je je telkens om de twee à drie minuten opnieuw moet inleven in de situatie en moet afvragen waar het volgende puzzelstukje thuishoort. 't Is pas na een half uur dat je ongeveer begint door te hebben hoe de vork aan de steel zit. Daarmee is het grootste plezier van het ontdekken echter wel achter de rug. Wie goed opgelet heeft, kan de rest van het plot immers bijna helemaal voorspellen. De interessante verhaaltechniek blijft wel her en der zand in de ogen strooien, maar toch. Zou de film niet nog beter zijn geweest zijn zonder al dit gegoochel? We zullen het nooit weten. Bovendien komt deze techniek in dit geval niet echt natuurlijk over, zoals dat wel het geval was bij pakweg Irréversible of Pulp Fiction. 21 Grams wil in tegenstelling tot die laatste twee voorbeelden immers wel een boodschap overbrengen, maar door het niet aflatende scènegesjacher zou je op den duur nog gaan twijfelen dewelke.

Gelukkig leveren de drie hoofdacteurs wel prestaties af om duimen en vingers bij af te likken. Naomi Watts krijgt het moeilijkste werk voorgeschoteld, maar brengt het er goed vanaf. Haar rol heeft verdacht veel weg van die van Halle Berry in Monster's Ball, en het hoeft dan ook niet te verbazen dat ook Watts dit keer een oscarnominatie in de schoot geworpen kreeg. Of ze die op 29 februari ook verzilverd zal zien, is een andere zaak. Zo hebben we zelf onze bedenkingen bij sommige scènes waarin Watts sterke emoties zoals hysterie of woede moet neerzetten. Balanceerden die niet op de rand van de kitsch? Misschien had de cameravoering daar in dit geval ook wel wat mee te maken, die blijft namelijk ook op de harde momenten onverstoorbaar dicht op de huid van de acteurs zitten.

Benicio Del Toro en Sean Penn voelen zich zelfs in deze omstandigheden duidelijk als een vis in het water. Beiden hebben al heel wat sterke en bekroonde rollen achter de kiezen en zijn in dit geval bovendien perfect gecast. Del Toro heeft nu eenmaal de dierlijk aandoende boeventronie van een man die al heel zijn leven in de marginaliteit heeft doorgebracht. De radeloosheid is uit zijn ogen af te lezen. Hij kan niet geloven dat zijn leven toch terug in de slechte plooi dreigt te vallen, ondanks al z'n goede intenties om het rechte pad te bewandelen. Hij zal op een sleutelmoment in de film de harde keuze moeten maken tussen zijn familieleven en zijn geweten. Sean Penn heeft een minder uitgesproken of opvallende rol, maar levert prachtig ingehouden vakwerk af. Gedurende de helft van de film balanceert hij op de rand van de dood, en de andere helft wordt hij zowat gek van zijn uitzichtloze huwelijk en zijn groeiend verlangen naar de mooie Christina. Als Penn er al geen prachtrol in Mystic River had opzitten, zou hij hoogstwaarschijnlijk voor deze prestatie een oscarnominatie in de wacht gesleept hebben. Hij mag dit jaar naar onze mening op zijn twee oren slapen, deze vierde nominatie voor Acteur in een Leidende Rol zal waarschijnlijk de goede zijn. Voeg aan de hoofdrollen van deze twee topacteurs nog schitterende ondersteunende prestaties toe van Charlotte Gainsbourg en Melissa Leo als hun respectievelijke echtgenotes, en al snel kunnen we 21 Grams bombarderen tot best geacteerde film van het jaar. Al is dat jaar natuurlijk nog relatief jong.

Met hoofdthema's als wraak, dood en religie dreigt 21 Grams bij momenten wel zwaar op de maag te vallen. Enig spoortje van comic relief hebben we niet kunnen ontdekken, en dat begint op den duur toch te wegen. Geen bezwaar natuurlijk voor de fans van dit genre, maar om een breed publiek aan te kunnen spreken is dat toch een mankement. Zoals gezegd speelt ook de cinematografie kort op de bal, of liever, op de man. Veel close-ups, geschoten met een onstabiele handcamera, drukken je als kijker met je neus op de feiten. Komt daarbij dat de extra belichting tot een minimum werd herleid en de kleuren achteraf werden bijgebleekt. Dat maakt de gebeurtenissen er natuurlijk des te harder op, je wordt als het ware meegezogen in het brein van de betrokkenen. Het is van Le Fils van de broers Dardenne geleden dat een film nog zo onvergevend werd in beeld gebracht.

Al bij al is 21 Grams dus een uiterst gewaagd experiment geworden. Als kijker word je verplicht na te denken over thema's die je zelf liever links zou laten liggen, waarvoor het leven eigenlijk te kort is. Daarbovenop komt dan nog eens de verknipte vertelstructuur die vooral het eerste half uur van de film weinig toegankelijk maakt. We kunnen alleen maar besluiten dat Inarritu alle box-office logica aan zijn laars blijft lappen en opnieuw hoog spel speelt, zeker als je weet dat deze productie 20 miljoen dollar heeft gekost. In Amerika heeft de film alvast geen potten weten te breken. Benieuwd of dat bij ons anders zal zijn.

Foto: Focus Films Foto: Focus Films

Titel: 21 Grams
Genre: Drama
Speelduur: 2u05
Regie: Alejandro Gonzalez Inarritu
Acteurs: Sean Penn, Naomi Watts, Benicio Del Toro, Charlotte Gainsbourg, Melissa Leo, Clea DuVall, Danny Huston, Carly Nahon, Claire Pakis

PLANEET CINEMA

Planeet Cinema is een online filmmagazine. We bekijken films zonder grenzen: oud of nieuw, populair of obscuur.

We geven graag nieuw schrijftalent de kans om online te publiceren.

Planeet Cinema beschikt over een uitgebreid archief van meer dan 6.000 artikelen sinds 1993.

 

HOME
RECENSIES
ACHTERGRONDEN
FESTIVALS
KLASSIEKERS

Twitter Facebook

 

THEMA

THEMA - UIT DE KUNST
Vrouw in een mannenwereld


Met de hulp van een historica draaide de Franse regisseur Bruno Nuytten in 1988 een biopic over een van Frankrijks meest bekende vrouwelijke kunstenaars uit de negentiende eeuw. De gelijknamige film vertelt haar tragische levensverhaal begeleid door de dramatische muziek voor hoofdzakelijk strijkers van componist Gabriel Yared.

>>>

THEMA - UIT DE KUNST
De beeldhouwer die niet wou schilderen


Quizvraagje voor bij de barbecue: wat hebben Mozes, Johannes de Doper, Marcus Antonius, Henry VIII, Michelangelo en God de Vader zelve gemeenschappelijk? Antwoord: ze werden allemaal op film vereeuwigd door Charlton Heston.

>>>

THEMA - UIT DE KUNST
Het spanningsveld van de kunstenaar


Een kunstschilder die in de tweede helft van de negentiende eeuw in het zog van het impressionisme op de kunstscène verschijnt, is Auguste Renoir. Deze Fransman die ongeveer 6000 schilderijen maakte, is echter niet de enige kunstenaar die Gilles Bourdos met de film Renoir in de verf zet.

>>>

THEMA - UIT DE KUNST
Genialiteit ondergedompeld in miserie


Quoth the raven: ‘nevermore’. Edgar Allan Poe schreef de beroemde dichtregel in 1845, en sindsdien heeft zijn raaf de populaire cultuur niet meer verlaten. Als zelfs The Simpsons je gedicht opnemen in hun Treehouse of Horrorreeks, weet je dat je het als dichter gemaakt hebt.

>>>

THEMA - UIT DE KUNST
Pop-art tot de tiende macht


Thierry Guetta is een Fransman die in Los Angeles een tweedehands kledingzaak heeft. Via via ontmoet hij een street art-kunstenaar en hij – notoir allesfilmer – springt bij en filmt alles. Meer street art-kunstenaars laten zich filmen. Een idee voor een documentaire is geboren. Maar er is iets loos. Guetta zal niet rusten voor hij alle kunstenaars heeft gefilmd. Hij ontmoet er veel. Maar er ontbreekt er een: Banksy, die intussen wereldberoemd is geworden met zijn ironische street art.

>>>

THEMA - UIT DE KUNST
Wie is er bang van Alfred Hitchcock?


In 2012, meer dan 30 jaar na zijn dood, verschenen er plots twee films over het leven van Alfred Hitchcock. Het mag een wonder zijn dat het zolang geduurd heeft. Hitchcock was een mysterieus man en een gedroomd object voor een biopic.

>>>

UIT HET ARCHIEF

Foto: Lumiere
HEIMAT 3 - CHRONIK EINER ZEITENWENDE
Veel meer dan geschiedenisles op het grote scherm
>>>