Clive Barker, filosoof van opleiding, is wellicht de meest intelligente figuur onder alle horrorschrijvers. Wie hem op een persconferentie, genietend van sigaar en wijn, bezighoort, verliest alle notie van ruimte of tijd en luistert met opengevallen mond naar een woordkunstenaar, een taalpoëet, een klanksmid. Die ervaring heb je ook bij het lezen van Barkers introductie tot het boek. Het is meer dan een nietszeggend voorwoord. Het is een poëtisch mini-essay dat graaft naar het wezen van horror. 'Horror is everywhere,' schrijft Barker, 'It's in fairy tales and the evening headlines, it's in street corner gossip and the incontrovertible facts of history. It's in playground ditties; it's in the doctor's surgery; it's on the altar, bleeding for our sins.' Horror is in zulke mate een onderdeel van ons leven (en onze dood) dat een encyclopedie het gegeven nooit helemaal vatten kan.
Dat is dan ook niet de opzet en de bedoeling van dit naslagwerk. In plaats van uitputtend of academisch te willen zijn, is het selectief en eclectisch. Horror is chaos en ondanks de alfabetische opzet, wil het boek vooral dat benadrukken: van A tot Z en zowat alles wat daar tussenligt.
Er is opvallend veel plaats ingeruimd voor film. Onder de A van American Psycho wordt bijvoorbeeld ingezoomd op Hollywoods bekendste en markantse moordenaars; onder de B van Beelzebub op demonische en duivelse Hollywoodfilms. Voorts zijn er uitgebreide filmhoofdstukken over onder meer Halloween en zijn pastiches, de Alien-films, Japanse horror, Tales From the Crypt, de Nightmare on Elmstreet-serie; de legende van Dracula, de films van David Cronenberg en zombiefilms. Er is ook een speciaal hoofdstuk (P van Pain) gewijd aan make-up-illusionisten als Lon Chaney Sr. en Tom Savini. Grootheden als Vincent Price, Boris Karloff en Roger Corman blijven niet onbesproken.
Wat literatuur betreft, passeren horroriconen als Howard Philips Lovecraft, Edgar Allen Poe, Shirley Jackson, Ira Levin en Clive Barker zelf de revue. Maar er komen ook algemenere hoofdstukken aan bod: de G staat bijvoorbeeld voor de gebroeders Grimm, wiens sprookjes veel gruwelijker waren dan uit de hedendaagse gekuiste versie blijkt. De K van Killing Joke heeft het dan weer over grandguignol, een soort poppenkast met melodramatische griezelige situaties en effecten. Interessanter dan je zou denken.
Doorheen het alfabetische overzicht zijn informatiekaders, technische fiches en opmerkelijke uitspraken van illustere genregrootheden gestrooid, afgewisseld met vele zwart-wit en enkele kleurenfoto's en originele filmposters. Verder sieren enkele van Barkers hallucinante tekeningen de introductie. Barker ontwierp ook een tekening bij elke letter van het alfabet, waarin het behandelde onderwerp verborgen zit. Dat maakt dat het boek niet alleen vlot en aangenaam leest, maar ook heel mooi oogt. Deze A-Z of Horror is niet alleen een leesboek, maar ook een kijkboek.
Hoewel het natuurlijk Clive Barkers alfabet van de angst is dat we te lezen krijgen (het boek moet immers verkopen), kreeg de 44-jarige Liverpoolse auteur niet te onderschatten hulp van zijn vriend en collega Stephen Jones. Jones is zelf geen leek in het vak en dat merk je. Hij won maarliefst tien Britse Fantasy Awards, twee World Fantasy Awards, twee Bram Stoker Awards en The International Horror Critics Guild Award. Hij zette vooral teksten om die eerder gebruikt werden voor de 10-delige prestigieuze BBC-reeks waarop dit boek gebaseerd is.
Clive Barker's A-Z of Horror is zo'n typisch boek waar je oneindig in kunt snuffelen en lezen; kijken en verbazen. Horror is everywhere. Ook in dit boek.
Auteurs: Clive Barker en Stephen Jones
Uitgeverij: BBC Books
ISBN: 0 563 37152 8
Prijs: 12.99 Engelse Pond