GADJO DILO

Gekke vreemdeling

Het is niet de eerste keer dat regisseur Tony Gatlif een film maakt over zigeuners. Ook zijn vorige en meest bekende film, Latcho Drom, speelde zich af in het midden van deze Roemeense bevolkingsgroep. Gatlif is trouwens zelf ook een zigeuner, maar dan van Algerijnse afkomst. Wat Gadjo Dilo betreft, is hij niet alleen verantwoordelijk voor de regie; hij is ook producent van de film en schreef er het scenario van.

De term gadjo dilo komt uit de zigeunertaal en betekent gekke vreemdeling. De vreemdeling in kwestie is Stéphane, een jonge Parijzenaar die door Roemenië trekt met een bepaald doel voor ogen. Hij is namelijk op zoek naar Nora Luca, een zangeres waarvan hij op een cassette enkele liedjes heeft staan die voor hem een grote persoonlijke waarde hebben. Op een nacht belandt hij in een dorp niet ver van Boekarest. Hij komt er terecht bij Isidor, een oudere zigeuner, die stomdronken is uit verdriet om zijn zoon die in de gevangenis zit. Hij heeft medelijden met Stéphane en nodigt hem uit bij hem thuis.

Omdat de twee mannen elkaars taal niet verstaan, duurt het een tijdje vooraleer Stéphane het doel van zijn zoektocht kan uitleggen. Isidor vindt het allemaal een beetje raar, maar besluit toch de jongeman te helpen. De integratie in de rest van de zigeunersgemeenschap verloopt veel moeizamer. Net zoals de gewone Roemenen niets moeten hebben van de zigeuners, hebben deze laatsten enorm veel vooroordelen tegenover de rest van de buitenwereld. Zo noemen ze de jonge Fransman gadjo dilo en verdenken ze hem ervan hun kippen te willen stelen. Deze situatie zal geleidelijk veranderen. Stéphane zet, samen met Isidor en enkele andere zigeuners, zijn zoektocht verder en leert ondertussen de waarden van de zigeuners en hun manier van leven (zoals hun muziek en feesten) beter kennen en appreciëren. Wanneer hij ziet hoe ze door de Roemenen behandeld worden, krijgt hij begrip voor hun wantrouwen tegenover de buitenwereld. Hij probeert zich aan te passen aan hun levenshouding die veel directer, eerlijker en emotioneler is. Gaandeweh wint hij hun vertrouwen en begint hij zelfs aan een relatie met het zigeunersmeisje Sabina.

De rol van Stéphane wordt vertolkt door Romain Duris, die al eerder in een aantal films van Klapisch en Kounen te zien was, zoals in Un air de famille. De acteur maakte tijdens de opnames ongeveer hetzelfde mee als zijn hoofdpersonage. De zigeunersgemeenschap bij de film gemaakt werd stond niet echt te trappelen van vreugde bij zijn komst, zodat ook de jonge acteur gaandeweg hun vertrouwen moest zien te winnen. Hetzelfde gold ook voor de jonge actrice die Sabina speelt. Voortgaande op haar uiterlijk en haar uitstraling zou je kunnen zeggen dat ze een echte zigeuner is, maar niets is minder waar. Rona Hartner is van joods- Armeense afkomst en heeft carrière gemaakt in de muziek en het theater. Gadjo Dilo is haar filmdebuut. Haar portret van de levenslustige en impulsieve Sabina is zo echt, dat ze op de filmfestivals van Locarno en Brussel werd uitgeroepen tot beste actrice.

Gadjo Dilo is een meer dan geslaagde film wat te danken is aan de hartverwarmende acteerprestaties, de knappe fotografie en de authentieke zigeunermuziek. Bovendien krijg je als kijker - net zoals Stéphane - begrip voor een uitgestoten bevolkingsgroep die eigenlijk een puurdere levenshouding heeft dan diegenen die hen versoten.

Titel: Gadjo Dilo
Genre: Drama
Speelduur: 1u40
Regisseur: Tony Gatlif
Acteurs: Romain Duris, Rona Hartner, Isidor Serban, Ovidiu Balan