S.

Moeder, waarom leven wij? was dan ook die schitterende en prestigieuze televisie-reeks waar Guido Hendrickx enkele jaren geleden, toen VTM nog geld had voor drama, half Vlaanderen mee in de ban hield. De serie was allerminst optimistisch en toonde een beeld van een hopeloos en uitzichtloos Vlaanderen. Weinigen wisten dat de Antwerpenaar toen al drie langspeelfilms had ingeblikt: Verbrande Brug uit 1975, De Proefkonijnen uit 1980 en Skin uit 1987. In S. trekt hij zijn obsessie voor doemdenken tot in het extreme door. Dit is zijn heel eigen Doom Generation, waar niets nog zin heeft, waar zielige personages zonder hoop wankelen op de rand van het leven, struikelen en hulpeloos de afgrond instorten.

Zo iemand is S. We zien haar 's nachts in haar auto over de weg razen, onvermoeibaar op weg naar ergens. Ze leidt een soort van dubbel leven in New York en Brussel. Haar door seks geobsedeerde vriend bedriegt haar, ze maakt hem koud en gaat in een louche peepshow werken. Vanaf dat moment loopt ze heel wat vreemde figuren tegen het lijf: een hypocriete priester, een geile aanrander, een opdringerige pooier, een perverse klant. Allemaal dragen ze bij tot de ontgoocheling van het leven. De desillusie in de mensheid drijft S. zover dat er haar geen andere keuze meer blijft dan ze allemaal neer te knallen. Tot uiteindelijk de vraag overblijft of ze beter zichzelf ook niet van kant zou maken.

Deze rode draad doorheen de film wordt onderbroken door videofragmenten. Enerzijds van een vroegere minnaar uit de gevangenis; anderzijds door opnames die S. van zichzelf maakt, in een soort van videodagboek. Op de één of andere wanhopige manier wil ze wat ze meemaakt toch nog bewaren. Het zijn als brokstukken in de puinhoop van haar leven. Voor Guido Hendrickx zijn deze verschillende perspectieven een mooie gelegenheid om over te schakelen van kleur naar zwart-wit en van vaste camera naar schoudercamera. Het geeft de film de nodige vaart. Hendrickx heeft in alle miserie trouwens oog voor het visuele. Het is bijna perfide met welke gedrevenheid hij seks en geweld in beeld brengt. Hij structureert zijn prent door middel van het luik van een peepshow dat naar beneden valt en weer opengaat. Op die manier wordt de kijker in een ongemakkelijke positie gedwongen, alsof hij zelf zijn voyeuristische dwangvoorstellingen komt bevredigen.

S. is een uitermate harde film die alles toont zoals het is en nauwelijks verhult, zeker niet verbaal. Onder meer een gebraden goudvis, een afgehakte penis, anale seks, toestanden met het as van een dode vader en een plasscène passeren in dit marginale universum de revue. De wijze waarop S. zich telkens van haar deloyale minnaars ontdoet is trouwens ook niet mis. Helemaal te erg wordt het wanneer S. samen met één van haar klanten naar een gruwelijke reality-video kijkt, waarin met een baseball-knuppel tot het uiterste gegaan wordt. Je vraagt je af waar het allemaal toe leidt. Het antwoord is ironisch: tot niets.

Visueel mag S. dan een pareltje zijn, narratief loopt er hier en daar wel wat spaak. Vele personages spreken zoals in boeken ('deze wodka heeft de geur van razernij'), terwijl S. zelf dan weer een primitief-realistische manier van spreken heeft. En na verloop van tijd maakt ze het door haar moorden wel wat té bont en verliest niet alleen het personage maar ook de film S. zijn trappers. Maar dat is wellicht ook de bedoeling: voor S. is er werkelijk geen uitkomst meer. Daarom waarschijnlijk dat ze op een bepaald moment naar een dokter belt om te vragen of ze zelfmoord kan plegen door een pistool in haar vagina te steken en de trekker te overhalen. Neen, zo antwoordt de dokter, beter in de mond en naar omhoog gericht. En: veel succes ermee.

Guido Hendrickx wist voor deze lowbudget prent (gedraaid in amper dertien dagen) toch heelwat grote acteurs te strikken: onder meer Jan Decleir, Josse De Pauw en Dora Van der Groen. Ze geven de film een solide kader, maar ze spelen toch allen maar nevenrollen in het uitzichtloze leven van S. Zij wordt op een pakkende manier gespeeld door de 21-jarige Antwerpse Natali Broods, zeggen en schrijven nog studente aan de Studio Herman Teirlinck. Haar incarnatie van S. mag dan wel heel anoniem lijken, ze blijft wel op het netvlies gebrand. In elk geval een debuut dat kan tellen. Volgens de advertenties heeft S. alle mogelijke zonden begaan, behalve de ergste van allemaal: de zonde van de onverschilligheid. Weinig kans dat je ook als kijker in die laatste val zult trappen.