THE MIGHTY

Echt goeie kinderboeken zijn zeldzaam, maar af en toe verschijnt er eens een Roald Dahleske parel, die in al zijn humor en kindsheid recht naar het hart grijpt. Mysterieschrijver Rodman Philbrick schreef zo'n boek in 1993: Freak The Mighty, zijn eerste werk voor jongeren. Hij had het hoofdpersonage gebaseerd op de zoon van een vriend, die aan het Morquio Syndroom leed, een progressieve degeneratieve kinderziekte, waarbij de botten stoppen met groeien terwijl de organen wel groter worden. Het personage van Kevin Dillon, kortweg Freak, was geboren. Het boek sloeg bij de jeugd in als een bom, won de American Library Association's Award voor beste jeugdboek, en staat in Amerika inmiddels op de verplichte literatuurlijst voor jongeren op school. Nog voor het boek in de boekenrekken werd bijgeschoven, was er al interesse om het te verfilmen. Het resultaat mag er absoluut wezen. De film kijkt als een boek, met een begeleidende voice-over en een indeling in hoofdstukken.

Twee thema's staan centraal in The Mighty: vriendschap en verbeelding en hoe die twee samen het perfecte wapen vormen tegen de realiteit. De vriendschap ontstaat tussen Kevin en Max, twee 13-jarige jongens die in Zuid-Cincinnati wonen. Max is een Godzilla-achtige reus, die de zevende klas al voor de derde keer overdoet. Kevin is een klein en kreupel mannetje met de hersens van Einstein. Eerder uit noodzaak dan uit vriendschap beginnen ze met elkaar op te trekken, want zo besluit Kevin: You need a brain, I need legs - and the Wizard of Oz doesn't live in south Cincinnati. Kevin helpt Max met zijn leesproblemen via een boek over Koning Arthur en de Tafelronde, terwijl de kolossale Max de kreupele Kevin op zijn schouders rondzeult en hem meeneemt naar plaatsen waar hij anders nooit zou kunnen komen.

Al gauw ontdekken de twee dat ze dingen gemeen hebben. Kevin zegt over zijn vader dat hij een tovenaar was: hij verdween op het moment dat zijn vrouw zwanger was. Max sleept een trauma met zich mee. Zijn vader vermoordde zijn moeder en zit nu in de gevangenis. Het is daarom ook dat hij bij zijn grootouders woont, Gram en Grim, twee oude mensen die het wel goed met hem menen maar hem toch niet kunnen bieden wat hij wil. Kevins moeder is dan weer overbezorgd, hoewel ze haar zoon een zo normaal mogelijk leven wil aanbieden. Kevin en Max vinden in elkaar ook hun verstandelijk en fysisch complement, en kunnen het nu eindelijk opnemen tegen het zootje ongeregeld uit de buurt. Met de erecodes van Koning Arthur als hun hoogste goed, ontdekken ze dat ze samen, als Freak The Mighty, onoverwinnelijk zijn en proberen ze op hun queeste doorheen hun jeugdland als ridders te zijn. Zo brengen ze de gestolen handtas van een vrouw terug, een nevenplot die later in de film zijn belang nog toont. Voor het eerst in hun leven lijkt alles goed te gaan. Tot het onvermijdelijke noodlot toeslaat. His heart will get too big for his body, luidt het verdict van een dokter, die niet beseft hoe symbolisch zijn woorden in feite zijn.

The Mighty zit dan ook boordevol symboliek en metaforiek. Hoe Spielbergiaans is bijvoorbeeld niet de allereerste ontmoeting tussen Kevin en Max? Kevin is, 's avonds in de tuin, een soort mechanische vogel (een Ornothopter, zo noemt hij hem) in elkaar aan het knutselen terwijl de verbaasde Max hem bespiedt. Net die vogel (die de vleugels heeft die Kevin nooit zal hebben) komt later nog terug in de film: de vleugels die de mens heeft is zijn verbeelding. Die neemt ons mee naar de verborgen tuinen in onze geest. Het geijkte instrument daartoe is fictie, het wegdromen in een boek. Kevin leert Max dat ieder woord deel uitmaakt van een beeld, dat elke zin een beeld is en dat je die moet verbinden in je hoofd.

Gelukkig vervalt The Mighty niet in overdreven gemoraliseer en blijft de film zelfs van het emotionele pad. Scenarist Charles Leavitt (The Sunchaser) en regisseur Peter Chelsom (Funny Bones) verweven hun film met veel humor en actie. Het enige dat je de film zou kunnen verwijten is dat hij natuurlijk niet helemaal origineel is. In The Mighty herken je veel elementen uit onder meer My Bodyguard, Stand By Me, Simon Birch en My Left Foot. Maar anderzijds: welke film is géén variatie op een thema dat we al kennen? Alle aandacht tenslotte voor de twee hoofdrolspelers: Elden Henson als de logge Max en Kieran Culkin als Kevin. Culkin veegt met deze ene film alleen al zijn groter broer Macauly onder de mat. Bijrollen zijn er voor onder meer Sharon Stone (Kevins ma), Meat Loaf en een bijna onherkenbare Gillian Anderson. Samen smeden ze The Mighty tot een hartverwarmende en hartbrekende brok cinema, waar je ook (en misschien zelfs vooral) als volwassene wat aan hebt. Zoals Gordie Lachance in Stand By Me opmerkte, heb je nooit meer zo'n goede vrienden als toen je dertien was.