ENEMY OF THE STATE

In Enemy of the State speelt scenarist David Marconi handig in op de samenzweringsangst die, op de vooravond van een nieuwe eeuw, over deze aardbol sluipt. Iederéén heeft namelijk wel eens het gevoel dat hij door een hoger oog bekeken wordt en dat het leven dat hij leidt in feite gemeengoed van een grote regering is. Een regering die een panoptische blik over het land wil houden en waar privacy tot een minimum gereduceerd wordt.

Dat is alvast één van de doelen van de hooggeplaatste NSA-official Thomas Reynolds (Jon Voight). In zijn plannen om meer macht en manipulatie te hebben in de wetten rond privacy, laat hij een weerbarstig congreslid (Jason Robards) vermoorden, zodat deze zijn plannen niet langer zou kunnen dwarsbomen. Wat Reynolds echter niet weet, is dat de moord door een locale vogelamateur is opgenomen. De videoband raakt via enkele omwegen bij Robert Clayton Dean (Will Smith), een advocaat die net bezig is de locale maffiosi Pintero (Tom Sizemore) te ontmaskeren.

Wanneer Reynolds dit te weten komt, zendt hij een heel team op Dean af om de band in zijn handen te krijgen. Hij schuwt daarbij geen enkel middel en maakt stukje bij beetje Deans leven kapot. Deans enige uitweg lijkt de geheimzinnige informant Brill (Gene Hackman), zelf een ex-veiligheidsagent en dus op de hoogte van de laatste technische snufjes. De twee moeten nu samenwerken om Reynolds een koekje van eigen deeg te geven.

Enemy of the State past mooi in dat rijtje Fugutive-achtige films, waarbij een man ten onrechte beschuldigd wordt en op pad moet om zijn naam te zuiveren. Geen makkelijke taak in dit geval, aangezien de National Security Agency als een elektronisch gestapo over alle mogelijke middelen beschikt om Dean op de huid te zitten. Tot een satelliet toe, die door in te zoemen de nummerplaten van auto's kan lezen. Grote Broer ligt op de loer, is het credo van deze film. Al onze telefoongesprekken worden op bepaalde codewoorden gemonitord. Niets is een geheim. Wij zijn David; zij Goliath. Het is een intrigerend, zij het niet erg origineel uitgangspunt.

Will Smith loopt, knap bijgestaan door Gene Hackman, als opgejaagd wild de hele film lang door Washington DC en wordt daarbij in de rug geprikt door hi-tech spionagesatellieten, veiligheidscamera's en afluisterapparatuur. Allemaal bijzonder knap in beeld gebracht door Tony Scott (Top Gun, Crimson Tide), die erom bekend staat zelfs in volle actie nog steeds naar het mooiste beeld op zoek te gaan. Soms gaat hij over de schreef en lijkt de verpakking op de inhoud te primeren. Maar op twee spectaculaire achtervolgingen en een verrassend explosieve shoot-out na kan hij de film gelukkig nog enigszins in toom houden. Zou Jerry Bruckheimer het toch ooit leren? Enemy of the State koppelt alvast kracht aan intellect en actie aan scenario. Hopelijk niet voor het laatst in 1999 dat we dit schrijven.