CANNES, 22 mei - Terwijl de Austin Powers-party (naar aanleiding van de release van The Spy Who Shagged Me of ook gewoon het vervolg op Austin Powers: International Man of Mystery) nog in de kleren zat van iedereen die een kaartje kon bemachtigen voor wat het feestje van Cannes moest worden, maakten de andere overgebleven journalisten zich op voor de laatste week van wat ze hier zelfgenoegzaam le festival du film noemen. Het bleek achteraf geen slecht idee om het feestje links te laten liggen, want het omgekeerde van 'shaggadelic' moet ongeveer een beeld geven van hoe vervelend de party uiteindelijk was. Wisten wij veel...
Na een indrukwekkende Steven Soderbergh (The Limey), een weinig memorabele Alexandre Sokourov (Moloch), een ronduit vervelende Michael Winterbottom (Wonderland) en Pedro Almodovar (Todo Sobre Mi Madre) die met de dag melodramatischer wordt, beginnen we deel twee van dit Cannes-verslag met The Emperor and The Assassin van Chen Kaige. De man had al eerder een Gouden Palm gewonnen met Farewell To My Concubine en sinds Temptress Moon weten we voor eens en altijd tot welke grote dingen hij daadwerkelijk ook in staat is. Zo triomfeert hij opnieuw met het epische The Emperor and The Assassin, een peperdure periodefilm over het begin van China. Hoewel het verhaal en de personages dit keer grotendeels gebukt gaan onder Kaige's strakke regie en de imposante fotografie, haalt de film bij momenten het niveau van Akira Kurosawa's meesterwerken. Drie uur houdt Kaige het echter niet vol, zodat The Emperor and the Assassin zelf net geen meesterwerk is te noemen. Het blijft wel een goede poging.
Minder geslaagd - of laten we eerlijk zijn: rotslecht - is Mein Liebster Feind, een documentaire van Werner Herzog over zijn moordcomplotten op Klaus Kinski, van wie het gevoel naar eigen zeggen wederzijds was. Op zich kon het ons al weinig boeien wie wie naar het hiernamaals hielp (talent is bij Herzog ver te zoeken en Kinski's grootste prestatie was zijn dochter), maar na het (half) bekijken van Mein Liebster Feind willen we het desnoods wel zelf doen. Het gerucht gaat dat ook de nieuwe Roaul Ruiz, Le temps retrouve (met Salma Hayek), al niet veel beter is, dus zijn we blij dat we daar niet voor zijn opgestaan.
Ook Felicia's Journey van Atom Egoyan hebben we domweg (misschien ook wel een beetje dronken de avond voordien) aan onze neus laten voorbijgaan, maar gelukkig is niet net hetzelfde gebeurd bij het best grappige, maar verder weinig boeiende Les convoyeurs attendent van de Belgische documentairemaker Benoit Mariage, en het angstaanjagende Fever van Alex Winter. De kans dat die laatste in de Belgische zalen komt is klein, maar noteer het alvast voor het volgende festival van de fantastische film.
Siam Sunset (John Polson) en Beautiful People (Jasmin Dizdar) waren twee films die er bij ons niet ingingen, maar daar dachten de organisatoren anders over, want de films kregen respectievelijk de Grand Rail d'Or en de Prix Un Certain Regard. Twee prijzen die op zich niks voorstellen, maar toch... Siam Sunset (Priscilla, Queen of the Desert, zonder drags en disco) heeft ondertussen overigens een Belgische verdeler gevonden en zal tot groot jolijt van de simpele zielen onder u binnenkort ook op u worden losgelaten.
L'humanite van Bruno Dumont, de regisseur van La vie de Jesus, heeft ook al een Belgische verdeler, maar veel bezoekers zal die waarschijnlijk niet tellen. L'humanite is traag, aanstootgevend, lang en misschien zelfs vervelend. Het is tegelijkertijd de meest intense film die wij de afgelopen maanden hebben gezien. Het boegeroep in de zaal ten spijt is dit behoorlijk ziek politieverhaal over dood en seks een van de hoogtepunten van het festival.
Enigszins tegenvallend waren de nieuwe Tim Robbins, The Cradle Will Rock, en Jim Jarmusch, Ghost Dog: The Way of The Samourai. Robbins heeft een behoorlijk drukke, maar al bij al grappige film gemaakt van de opvoering van het gelijknamige stuk van Marc Blitzstein en Orson Welles. De cast is indrukwekkend en tegelijkertijd doet het denken aan Woody Allens Bullets Over Broadway, maar daarvoor zit het tempo net iets verkeerd en komt het allemaal veel te pamflettair over. Ook Jarmusch heeft een bijzonder sfeervolle film gemaakt - een mystieke misdaadprent met Forest Whitaker als een black sensei -, maar die mist net datgene wat pakweg Dead Man, een van zijn vorige films, wel had. Op de muziek van RZA (Wu-Tang Clan) valt evenwel niks aan te merken en het tilt de film ook op.
De meest opvallende debuutfilms op het festival waren The Virgin Suicides van Sofia Coppola (inderdaad: la fille de papa) en The Blair Witch Project, nagelbijtend spul van Daniel Myrick en Eduardo Sanchez. Die laatste won meteen ook de prix de la jeunesse op het festival, niettegenstaande de film gemaakt werd met no budget, het nauwelijks aan elkaar hangt en een opeenstapeling is van cheap thrills. En toch werkt het. The Blair Witch Project is zogezegd gemonteerd uit found footage van drie filmstudenten die het bos in trokken om daar een documentaire te maken over de legende van de Blair Witch. De studenten verdwijnen echter tot plots een jaar later hun materiaal terug wordt gevonden... Heel wat beter in elkaar gebokst is The Virgin Suicides, gebaseerd op het innemende gelijknamige boek over vijf zussen die zelfmoord plegen. Het is een prachtig verhaal, maar veel verder dan dat (en een uitstekende cast met Kirstin Dunst voorop) komt de film niet. Het resultaat is dan ook weinig beklijvend en verraadt op geen enkele manier de 'adelijke' afkomst van de anders wel bloedmooie regisseuse.
EDtv en Agnes Browne, het regiedebuut van Anjelica Huston, laten we voor zich spreken, maar Summer of Sam van Spike Lee verdient alle aandacht die hij kan krijgen. De laatste films van Lee waren nauwelijks of niet in de Belgische bioscopen te zien en als het van Buena Vista, de Belgische verdeler van The Summer of Sam, afhangt, gaat het ook nu weer recht naar de videotheek. En dat zou zonde zijn, want de nieuwe van Spike Lee is een ongelooflijk knappe film geworden; een waargebeurd verhaal over een bloedhete zomer in New York, wanneer de yankees de superbowl winnen en een seriemoordenaar de straten ronddwaalt op zoek naar tienerslachtoffers. Spike Lee was er toen zelf al bij en dat leid je ook af aan het enthousiasme en het gevoel waarmee hij het allemaal in beeld brengt. De hippe soundtrack (The Who en Abba, porfavor) doekt denken aan Boogie Nights en net als Anderson, creëert ook Lee een verbluffende tijdsgeest die je meer dan twee uur lang de drukte op de Croissette (of ergens anders natuurlijk) deed vergeten. Respect.
Iemand die al lang ons respect niet meer hoeft te verdienen is David Lynch. Dat hij dit keer een film wou maken over een oude man op een tractor is hem zelfs op minder dan twee vergeven, want zo langt duurt The Straight Story, le nouveau Lynch, ongeveer. Nooit gedacht dat iemand die een film als Lost Highway maakt ook een innemend, mooi en ontroerend portret kon maken over de immense liefde van een man voor zijn broer, maar Lynch en vooral ook de muziek van Angelo Badelamenti (in the wild, wild West) maken het mogelijk.
Als er al een Turkey Award moet uitgereikt worden, gaat die ongetwijfeld naar Dogma, de nieuwe van Kevin Smith met Matt Damon en Ben Affleck. Een heel festival lang deed Miramax ongelooflijk geheimzinnig over de film en werd in alle stilte een soort hype gecreeerd van jewelste. Wie deze film niet zou te zien krijgen op het festival, kon alleen maar met de letters l o s e r op zijn voorhoofd huiswaarts keren. Wel, wie Dogma uiteindelijk helemaal uitkeek, mag daar nog de letters b i g voorplaatsen, want de nieuwe Kevin Smith is een gedrocht, zoals er nooit een heeft bestaan. Zo controversieel en grappig als de film hier werd aangekondigd, zo dom en rotvervelend is hij geworden.
En zo loopt het festival naar het einde met nog enkel Limbo van John Sayles en Rossetta van Jean-Pierre en Luc Dardenne in het vooruitzicht. De nieuwe Greenaway hebben we ondertussen al gezien, vandaar dat we er ook niks over kwijt willen (lees: geen goed teken). Het festival van de eeuw is het niet geworden, maar al bij al zaten er voldoende films in de officiële selectie en de andere secties om het allemaal boeiend te houden. Goed, de The Blair Witch Party en het feestje van Moving Pictures zaten er ook voor iets tussen, maar daar zullen journalisten niet snel iets over vertellen. 'Oh behave' horen we Mike Myers alweer in ons achterhoofd bezig. Het zal nog wel een tijd blijven nazinderen.