In de klassieke termen was het een zwak jaar in de bioscoop: de gegarandeerde hitformules bleken plots niet meer zo flopbestendig, en de miljardenlonen leken vaak niet meer in te lossen. Het succes even buiten beschouwing gelaten, was het wat betreft hitmateriaal meestal huilen met de pet op: we hebben het allemaal al te vaak gezien. De echte van het jaar, dat zijn de kleinere films, de films uit het alternatieve circuit. De intieme films, zo u wil. We zetten kort de belangrijkste trends van het afgelopen filmjaar voor u op een rij. Verlies echter nooit uit het oog dat regels er zijn voor de uitzonderingen.
Om maar eens chauvinistisch uit de hoek te komen: voor België was het een dijk van een jaar. Geen Good Fighters of Maxen, maar films die recht tot het hart spreken: La Promesse, Alles Moet Weg en Le Huitieme Jour. Cannes heeft het geweten, en dat verhaaltje wordt zeer binnenkort vervolgd in Hollywood.
Vanuit dat Hollywood was de output kwalitatief nogal gevarieerd, om het met een understatement uit te drukken. Voor elke Fargo was er een Feeling Minnesota, voor elke Bound een Diabolique en voor elke Dead Man Walking een Last Dance. Seks verkoopt niet langer, hebben Paul Verhoeven en Andrew Davis, peetvaders van respectievelijk Showgirls en Striptease, hard gevoeld. Het zelfde geldt voor parodieën (Dracula: Dead and Loving it en Spy Hard), hoewel het gebrek aan humor in deze films daar misschien wel wat mee te maken heeft. De grote zomerhits brachten wel een behoorlijk fortuin op, maar waren stuk voor stuk middelmatigheid troef: ID4, Twister, Dragonheart, Eraser, ja zelfs Mission: Impossible.
De actiefilms in het algemeen stelden teleur: Money Train, Fair Game, Chain Reaction, The Glimmer Man. Miljardensterren geraakten niet uit het rood: Harrison Ford met Sabrina, Jim Carrey met Cable Guy, Pamela Anderson met Barb Wire. Noem maar op.
1996 lijkt wel het jaar van de slechte films. Maar mits wat denksport kan je evenveel films opnoemen die wel tot de verbeelding spraken. Wat te denken van huiveringwekkende drama's als Trainspotting, Basketball Diaries en Dead Man Walking; duistere misdaadfilms als Fargo, Things to Do in Denver... en Bound; inspirerende sci-fi in Twelve Monkeys en Strange Days; sfeerrijke romantiek in Beautiful Girls en She's The One. En dan hebben we het nog niet eens gehad over de grootste favorieten van allemaal: Heat, Seven, Toy Story, Sleepers. Take your pick.
1996 was een jaar van extremen, zoveel is zeker. Of die trend zal aanhouden in het nieuwe jaar kunnen we nog niet met zekerheid zeggen. Het voorsmaakje van 1997 dat wij mochten aanschouwen, belooft echter veel moois. En zolang er goeie films zijn, nemen we de slechte er met plezier bij.