In contrast met zijn vroeger, vrij bizar werk, ontpopt Lynch zich hier tot een groots verteller van een aangrijpend verhaal. De film speelt in het Victoriaanse Londen van 1900. Een vooraanstaande dokter ontmoet op een kermis de zwaar misvormde John Merrick. Merricks moeder zou tijdens haar zwangerschap zijn aangevallen door een horde wilde olifanten.
De dokter koopt de 'kermisattractie' vrij van zijn meedogenloze baas en neemt hem onder zijn hoede. Hij zorgt voor onderdak in een klein hospitaal. Merrick blijkt een intelligente en geletterde Engelsman te zijn, die voor het eerst in zijn leven medeleven en menselijke warmte leert kennen. Tussen de dokter en 'het beest' groeit dan ook een hechte vriendschap.
De dokter wordt gespeeld door een als vanouds voortreffelijke Anthony Hopkins, Merrick door een haast onherkenbare John Hurt. Ook John Gielgud is te zien als hoofd van het hospitaal. In verdere rollen vinden we Anne Bancroft, Wendy Hiller en Freddie Jones als Merricks meedogenloze uitbuiter.
De meest opmerkelijke eigenschappen van de film zijn de sublieme zwart-wit fotografie van Freddie Francis en de uitstekende klankband. De hand van Lynch is opnieuw te herkennen aan de soms post-industriele soundtrack, die onmiddellijk doet denken aan Eraserhead.
Evenals in deze prent wordt gretig gebruik gemaakt van goed uitgekiende stereo-effecten. De film kaapte dan ook terecht de grote prijs weg op het Festival van de fantastische film Avoriaz in 1980. Enig voorbehoud kan worden gemaakt voor enkele scenes die misschien iets te tranerig overkomen en de indruk zouden kunnen wekken in te spelen op goedkoop sentiment.
The Elephant Man is inhoudelijk een niet te missen filmervaring voor iedereen die houdt van een flinke dosis menselijk drama, hoewel af te raden voor al te gevoelige kijkers. Al bij al een prent die zowel een cinefiel als een breed publiek kan boeien.
Of de gemiddelde kijker na het bekijken van deze film net zoals Michael Jackson de behoefte zal ondervinden om het skelet van de echte John Merrick aan z'n prive verzameling toe te voegen, is zeer de vraag.