GOLDENEYE

Nieuwe 007 maakt het bont

Hoewel depressieve postmodernisten beweren dat we als een jojo op de totale chaos afstevenen, is er nog minstens één zekerheid op deze aardbol. Voor de zeventiende keer al staat James Bond op het punt de wereld te redden.

Over de vraag wie de échte James Bond is, kun je eindeloze snaren opzetten. Sexy Sean Connery was volgens velen de oer-007, maar Roger Moore had dan weer een verfijnder gevoel voor humor. Over wie de slechtste James Bond was, valt de beslissing wellicht bij eenparigheid van stemmen: pechvogel Timothy Dalton. Toen Albert R. Broccoli op zoek ging naar de James Bond van de jaren negentig, was het duidelijk dat men in een nieuwe vijver moest hengelen en zoals bekend hing Pierce Brosnan aan de lijn. Hij was in 1986 al in de running geweest voor de rol, maar de tv-serie Remington Steele stak toen stokken in de wielen en Timothy Dalton werd 's werelds beroemdste nummer. Het publiek lustte hem echter niet en Brosnan kreeg wat in de filmwereld uiterst zelden gebeurt: een tweede kans.

Dat het voortbestaan van de James Bond-reeks zou staan of vallen met het succes van GoldenEye stond vooraf als een paal boven water. In vroeger tijden volstonden naam en bekendheid misschien om Bond-geschiedenis te schrijven, maar tegenwoordig zijn er kapers op de kust. Die Hard, Lethal Weapon en True Lies legden de lat de afgelopen jaren enkele centimeters hoger. De opdracht voor regisseur Martin Campbell was dan ook duidelijk: de nieuwe Bond moest swingen en bruisen als nooit tevoren, zonder de oude succesformule oneer aan te doen.

Dat resulteerde in een compromis van oud en nieuw. Zo wordt de legendarische Aston Martin ingeruild voor een BMW, drinkt Bond nu wodka-tonic en blijkt opdrachtgever M plotseling een vrouw (Judi Dench) te zijn. Gewoontegetrouw mag Bond wel even langs bij Q (Desmond Llewelyn) voor een demonstratie van de nieuwste technische snufjes, onmoet hij in 006 een oude bekende, plaagt hij de lieftallige Moneypenny én wordt hij geflankeerd door twee Bondgirls.

De Nederlandse Famke Janssen speelt de booswichte van dienst en trekt het verhaal op gang, wanneer ze als Xenia Onatopp de Tiger (de nieuwste gevechtshelikopter van de Navo) steelt. Onatopp opereert voor de zogenaamde Janus-organizatie, wiens doel het is een atoombom op Londen te droppen. Haar specialiteit concentreert zich rond haar dijen: ze wurgt er mannen mee. Bonds mooie compane wordt gespeeld door de Pools-Zweedse Izabella Scorupco, die tongue twister Natalya Fyodorovna Simonova speelt en Bond met haar computerdeskundigheid bijstaat. Hoewel men beweert dat deze nieuwe Bond vrouwvriendelijker is, blijven beide dames, hoewel soms sterk acterend, nogal aan de oppervlakte. Brosnan zelf is waarlijk een geboren Bond: de ene keer koel en van staal, de andere keer zacht als boter.

Hét pronkstuk van GoldenEye is echter het spektakel: tanks, vliegtuigen, wentelwieken en treinen slingeren over het scherm. Soms lijkt het zelfs dat regisseur Martin Campbell even de trappers verliest en 007 het echt te bont maakt. Het hoort wellicht bij de conventies van het genre.