SCREAMERS

Even gillen en weer doorgaan

Goede sciencefiction heeft altijd iets adamisch: het gevoel de eerste mens te zijn in onbekend gebied, waar achter elke schaduw een gevaar schuilt gaat. Het gevaar op de planeet Sirius, medio 2058, maakt bijzonder veel lawaai en luistert naar de naam Screamers. Deze humanoïden met scherp geslepen kunstgebit zijn de trekpleisters in de gelijknamige sf/horror-prent.

Op Sirius is het dus niet prettig toeven: alle mineralen zijn uit de bodem gehaald en de industriële vervuiling heeft het milieu uitgeput. Bijna alle bewoners werden uitgeroeid door een bloedige burgeroorlog. Het einde van de oorlog kwam er door de uitvinding van de Screamers, een soort monstertje op afstandsbediening met vlijmscherpe tanden dat geprogrammeerd is om de tegenstander te doden. Er is echter één probleem: de Screamers blijken in staat tot reproductie en kunnen zichzelf perfectioneren. Op die manier verliezen zelfs de uitvinders de controle. Hun ultieme opdracht bestaat erin er voor te zorgen dat de Screamers de aarde niet bereiken. De man die daar moet voor zorgen is Josef Hendrickson (Peter Weller), die het gezelschap krijgt van knappe Jessica (Jennifer Rubin) en stoere Becker (Roy Dupuis).

Hun tocht verloopt in de vorm van een apocalyptische expeditie over de dode planeet Sirius. Een dystopie in de oude traditie is dit: grenzeloze horizonnen, cyclopische landschappen, wervelende winden en soms splijtende dialogen. Dit is één manier waarop de mensheid kapot is gegaan, denk je bij het zien van zoveel ellende. Eén van de zovelen.

In wezen gaat Screamers dan ook terug op een oeroud thema: de mens in conflict met zijn eigen schepping. Dat is niet toevallig, want Sreamers is gebaseerd op het korte verhaal Second Variety van sf-grootmeester Philip K. Dick uit 1953. Dick was al eerder bron van inspiratie voor het grote scherm. In 1982 verfilmde Ridley Scott zijn roman Do Androids Dream of Electric Sheep? tot Blade Runner en in 1990 distileerde Paul Verhoeven Total Recall uit We Can Remember It Four You Wholesale. Een veelvoorkomend thema in Dicks verhalen is precies de vraag wie werkelijk menselijk is en wie alleen maar menselijk lijkt. Met andere woorden: is er wel degelijk een groot verschil tussen mens en machine?

Het antwoord wordt in Screamers, die overigens werd voorgesteld op het XIVe Internationaal Festival van de Fantastische Film van Brussel, niet helemaal beantwoord, maar één boodschap is alvast duidelijk: ook al is de mensheid om zeep, je moet altijd maar verder. Jammergenoeg gaat scenarist Dan O'Bannon (Alien, Blue Thunder, Total Recall) op bepaalde momenten goed in de mist met enkele zeer zwakke dialogen. Het verhaal komt dan ook niet helemaal evenwichtig over, maar voor een relatief goedkope film ziet het er toch allemaal degelijk uit. De beloftevolle Canadese regisseur Christian Dugauy (vooral bekend van de Scanners-sequels) regisseert strak en verliest op geen enkel moment het commando. Peter Weller (Robocop, Naked Lunch) speelt een bezielde kolonel Hendricksson, terwijl ook Jennifer Rubin (Bitter Harvest, The Crush) als sterke vrouw er mag wezen. Vergeet alleen je oordoppen niet.