THE NINTH GATE

We maken kennis met Dean Corso (Johnny Depp), een wat vreemde boekendetective die in opdracht van rijkelui op zoek gaat naar zeldzame bibliofiele uitgaven. Corso is niet helemaal zuiver op de graad en probeert vooral zoveel mogelijk aan zichzelf te denken, maar hij is een routinier en kent duidelijk zijn vak. Op een dag krijgt hij van een zekere Boris Balkan (Frank Langella) de opdracht om de echtheid van De 9 Poorten van het Rijk der Schimmen na te gaan. Er zijn over de hele wereld maar drie exemplaren van dit satanisch boek uit de zeventiende eeuw overgeleverd, maar slechts één ervan heet authentiek te zijn. Wie het juist hanteert, zou in de mogelijkheid zijn de Duivel in hoogst eigen persoon op te roepen.

Om de drie boeken - en in het bijzonder negen geheimzinnige gravures - met elkaar te vergelijken, reist Corso van New York naar Toledo, Parijs en Sintra in Portugal. Moord en dood blijken hem daarbij te achtervolgen, net als twee raadselachtige vrouwen. De ene (Lena Olin) is de leidster van een duivelse sekte die ook jacht maakt op het boek. De andere neemt de vorm aan van een naamloze nimf, gespeeld door Emanuelle Seigner. Zij redt meerdere malen het vel van Corso en blijkt een bovennatuurlijke gave te hebben. Maar wat is haar functie in het verhaal? Dat wordt in een bijna mythisch en infernaal einde grotesk uit de doeken gedaan, net als Corso's wedervaren met De 9 Poorten van het Rijk der Schimmen.

The Ninth Gate is een horrorfilm voor bibliofielen en liefhebbers van mythische en occulte literatuur. De prent herbergt een groot Umberto Eco gehalte in zijn donkere krochten en is met zijn speurtocht naar manuscripten en raadsels met gegraveerde prenten nogal schatplichtig aan de rijke gotische literatuur. Niet moeilijk, als je weet dat de film gebaseerd is op de beroemde Spaanse postmoderne roman El Club Dumas van Arturo Perez-Reverte van drie jaar geleden. Zoals de titel halvelings aangeeft gaat dat boek over de zoektocht naar een onuitgegeven manuscript van een stuk uit De Drie Musketiers van Alexandre Dumas. Polanski gooide deze verhaallijn overboord en concentreerde zich helemaal op het demonische en occulte gedeelte en de rol van De 9 Poorten van het Rijk der Schimmen.

Voor Roman Polanski is The Ninth Gate, na Bitter Moon en Death and the Maiden, slechts zijn derde film van dit decennium. Tijd voor foefjes en trucs heeft hij niet. The Ninth Gate oogt oerklassiek en lijkt in deze tijden haast een relict uit het verleden, alsof Polanski in de tijd is blijven stilstaan. Het geeft de film een statisch en bijzonder geladen gotische sfeer mee, waarbij hij pathos absoluut niet schuwt. Qua sfeertekening scheert hij hier hoge toppen, een prestatie waar het spanningselement jammer genoeg onder kraakt. Het antwoord op de vraag wie de goeden en de slechten zijn, ligt een beetje teveel voor de hand. Gelukkig is er nog de aanwezigheid van de enigmatische Emanuelle Seigner, die voor de erotische noot zorgt. Het zal niemand verbazen dat mevrouw Polanski ook hier uit de kleren gaat. Maar met al haar mysterieuze uitstraling speelt ze een bordkartonnen Johnny Depp wel zó van het doek. En daar kunnen zijn bril en belachelijke geitesik echt niks aan veranderen.