THE EMPEROR'S NEW GROOVE

De roots van The Emperor's New Groove (de openingsfilm op het Festival van de Animatiefilm medio februari in Brussel) ligt al in 1994, toen Disney een nieuwe, klassieke, epische tekenfilm in de stijl van Mulan en Pocahontas op de rails wou krijgen: Kingdom of the Sun. Vier jaar later was de film bijna af, alle storyboards, dialogen en liedjes incluis. Maar toen bijna een derde van de film geanimeerd was, besloten de bazen van Disney om het project stop te zetten. Omdat Dreamworks met hun Road to El Dorado op precies hetzelfde spoor zat, volgens de enen, omdat de film gewoon niet goed genoeg was, volgens de anderen. Hoe dan ook, Kingdom of the Sun verdween bijna integraal in de prullenbak. Uit de as van zijn voorganger herrees The Emperor's New Groove. Ofwel: Disney nieuwe stijl.

In een fictief, mythisch Zuid-Amerikaans rijk, zwaait Keizer Kuzco (stem van David Spade) de scepter. Hij is alleen maar geïnteresseerd in zichzelf en zijn rijkdom en laat iedereen naar zijn pijpen dansen. Om zijn achttiende verjaardag te vieren wil hij het vakantiepark Kuzcotopia laten bouwen op de heuvel waar de goedhartige boer Pacha (John Goodman) en zijn familie woont. De enige doorn in het oog van Kuzco is de ouwe hoge priesteres Yzma (Eartha Kitt), bijgestaan door haar domme hulpje, de wouldbe kok Kronk (Patrick Warburton). Yzma aast op Kuzco's troon en wil hem koste wat het kost vergiftigen. Dat lukt maar half. Doordat Kronk het verkeerde drankje gebruikt, verandert Kuzco in een lama. Kuzco verzeilt na allerlei avonturen in een jungle en alleen Pacha kan hem helpen de weg naar huis terug te vinden. Maar dan moet Kuzco wel beloven dat hij zijn vakantiepark op een andere plaats zal bouwen én dat hij een beter mens zal worden. Vooral dat laatste blijkt voor Kuzco geen makkelijke opdracht.

Disney gaat er graag prat op dat The Emperor's New Groove een kleinere en andere animatiefilm is dan pakweg Hercules of Tarzan. Kleiner, omdat bijvoorbeeld de cast beperkt werd tot vier hoofdrolspelers (Tarzan telde er acht) en anders, omdat de tekenfilmgigant het aandurfde om zijn verhaal op een post-modernistische manier te vertellen, waarbij de personages op bepaalde momenten de actie onderbreken, commentaar geven op hun eigen handelingen en zo de toeschouwer toespreken. Een grote portie zelfrelativering dus, en het grootste deel van die grappen werkt ook. Het tempo van de film ligt erg hoog en doet vaak meer denken aan een ouwe Warner Bros-cartoon dan aan Disney zelf. Met de transformatie van Kingdom of the Sun in The Emperor's New Groove sneuvelden ook de meeste liedjes die Sting voor Disney had gemaakt. Twee van zijn liedjes bleven overeind: Perfect World werd ingezongen door Tom Jones en My Funny Friend and Me kreeg zelfs een nominatie voor beste song bij de oscars.

Met The Emperor's New Groove stapt Disney ook (eindelijk) af van zijn klassiek rollenpatroon, met de held, de schurk en de onvermijdelijke sidekicks. In The Emperor's New Groove is het niet echt duidelijk wie de schurk is. Kuzco start als een hatelijk personage, maar maakt een hele evolutie door. Ook Yzma (een soort verhakkelde Cruella DeVil uit 101 Dalmatians) heeft haar charmes. Zij krijgt Kronk naast zich, een adonis met het laagste IQ uit de Disney-geschiedenis, maar eigenlijk iemand met een gouden hart. De figuren in The Emperor's New Groove zijn vaker grijs dan zwart of wit, en dat is voor Disney een moedige evolutie. In plaats van enkele kleinere sidekicks, wordt Kuzco bovendien opgezadeld met een volwaardig personage van vlees en bloed: de gemoedelijke en doodeerlijke Pacha, erg goed ingesproken door de lage basstem van John Goodman.

Visueel zette Disney met The Emperor's New Groove bewust een stap terug. Geen digitaal geweld zoals in Dinosaur, geen deep canvas-gezwier zoals in Tarzan. Regisseurs Mark Dindal (ex-Warner Bros met Cats Don't Dance) en Roger Allers (co-regisseur van The Lion King) grepen naar eigen zeggen maar al te graag terug naar klassiekers als Dumbo, Peter Pan en Cinderella. De eenvoudige decors en duidelijk getekende personages bleek een prima klus voor de potlodenfreaks. De computer mocht deze keer slapen.

Met zijn 39e klassiek geanimeerde tekenfilm sloeg Disney dus duidelijk een zijweggetje in. Geen technische hoogstandjes, geen politiek correcte moraal, geen typische liedjes, geen traditionele sidekicks. Goed voor een avond vol plezier en vertier. Maar toch heb je af en toe de indruk dat het hier maar om een tussendoortje gaat. Voor het échte grote werk is het wachten tot Atlantis met veel bombast uit de oceaan herrijst.