HEIST

Joe Moore (Gene Hackman) zou graag het misdaadberoep achter zich laten en samen mijn zijn jonge vrouw Fran (Rebecca Pidgeon) en zijn geliefde zeilboot richting Zuid-Amerika trekken om daar in alle rust van zijn spaarpot te genieten. Alleen is die spaarpot er nog niet. Die zou er moeten komen van zijn ultieme diamantkraak die hij met zijn trouwe handlangers Bobby (Delroy Lindo) en Pinky (Ricky Jay) bijna feilloos uitvoert. Op het kleine detail na dan dat hij niet kon verhinderen dat de bewakingscamera's hem zonder masker op hebben geregistreerd. Joe moet nu het land wel uit, maar zijn heler Bergman (Danny DeVito) ziet het als een extra kans om Joe en zijn ploeg voor nog een veel grotere klus warm te maken. En om zeker te zijn dat Joe er niet vanonder muist, zadelt hij hem op met zijn neef Jimmy (Sam Rockwell).

Wat volgt is een sublieme opeenstapeling van geniale vlijmscherpe dialogen, knap ineengezette zijsporen en heerlijke acteerprestaties. David Mamet bewees reeds met The Spanish Prisoner dat hij de spanning perfect weet te doseren en ook nu laat hij zijn toeschouwers geen ogenblik met rust. Voor Mamet zich ontplooide tot intelligente regisseur schreef hij met zijn vlijmscherpe pen heel wat toneelstukken bijeen. Voor Glengarry Glen Ross, waarvoor hij later trouwens ook het filmscript schreef, won hij trouwens de prestigieuze Pulitzer-prijs. Op zijn script-cv prijken klassiekers als The Postman Always Rings Twice, The Untouchables, Hoffa en Vanya on 42nd Street. Recenter schreef hij de satirische Wag The Dog en het toch wel te zwakke Hannibal.

Talent trekt talent aan en dus weet Mamet zich keer op keer te omringen met uitmuntende acteurs. Gene Hackman spant in Heist de kroon met zijn koelbloedige Joe. Hij vindt een even sterke bondgenoot in Rebecca Pidgeon, die in het echte leven getrouwd is met Mamet. Danny DeVito mag, duidelijk met heel veel plezier, zijn slecht karakter nog eens bovenhalen en wordt daarin meesterlijk bijgestaan door Sam Rockwell die meer dan eenmaal het ingewikkelde plan in de war stuurt.

Het enige echte minpunt aan Heist is dat Mamet soms iets teveel zijn best doet. Het script is een opeenstapeling van knappe maar soms gezochte invallen, waardoor de geloofwaardigheid zonder al te veel erg aan diggelen wordt geslagen en de kijker meermaals een scherpe bocht moet nemen. Maar dat kan de pret niet drukken. Voor wie een rechtlijnig verhaal wil, is het misschien allemaal wat teveel, maar die doet er dan misschien ook beter aan om gewoon thuis te blijven en de weekendfilm op televisie te bekijken.