STRASS

Het werd een mondiale trend: Spanje, de VS, Argentinië, Zuid-Korea, Zwitserland en Italië leverden Dogme95-exemplaren af. Maar wat gevreesd werd, is intussen ook al bewaarheid: de eerste bleken de beste. Vanaf dan bleef er van de originaliteit hoop en al wat gedateerde hype over en wordt er gezondigd tegen de strikte regels dat het niet schoon meer was. Strass mag echter met veel waardigheid Dogme
20 zijn. De plot zit vernuftig in elkaar en gaat resoluut de confrontatie met de kijker aan.

De film is het - fictieve - relaas van een cameraploeg die een reportage wil maken over een Brusselse acteerschool. Ze is bekend omdat één van de leraren, Pierre Radowsky, een omstreden method acting-methode propageert (de bekendste bestaande methode is die van Strassberg, vandaar ook de titel van de film). Iedereen, inclusief de studenten, verafschuwt Radowsky, omdat hij in zijn lessen regelmatig ethisch over de schreef gaat en dit alles justifieert met het kunst-doet-lijden-principe. De echte (en dus beste) gevoelens voor een vertolking moeten door middel van confrontatie, manipulatie en, vooral, vernedering losgeweekt worden, meent hij.

Dit is natuurlijk carte blanche voor een sluwe en gefrustreerde ziel als Radowsky. Zo verrast de cameraploeg hem plots middenin een 'verkrachtingsrollenspel' met een studente. Wanneer het arme ding helemaal ontredderd de kluts dreigt kwijt te raken, gaat Radowsky volledig over de rooie en kaffert hij haar uit. De cameraploeg ruikt succes en rept zich naar een tv-zender, die het materiaal breed uitsmeert in de media. Radowsky moet in het defensief gaan en roept de hulp in van een acteur - de enige - die dankzij zijn techniek beroemd is geworden. Deze moet, ondanks zijn sullig voorkomen, Radowsky's geloofwaardigheid aan de media terug omhoog krikken.

Door het onderzoekswerk van de cameraploeg wordt stilaan duidelijk dat Radowsky niet meer is dan een liegende manipulator. Zo blijkt zijn 'getraumatiseerde jeugd'-standaardverhaaltje dat hij zijn klas steeds opdist, volledig gelogen te zijn. De confrontatie met zijn eigen verzinsels blijkt heel pijnlijk en groeit toe naar een origineel gevonden climax.

Dit alles maakt dat Strass werkt. De dynamische beeldtaal houdt je scherp, de - diep ademhalen - film-in-documentaire-over-film-aanpak doet je nadenken over de vage grens tussen fictie en realiteit en de vertolkingen zijn zo levensecht dat je, net zoals bij C'est arrivé près de chez vous, uiteindelijk zou willen dat het ook effectief een documentaire is. De rolverdeling op de (overigens heel originele) eindgeneriek doet echter onverbiddelijk de laatste hoop wegnemen. Ten slotte verdient hoofdrolspeler Pierre Lekeux lof met zijn prestatie. Lof genoeg opdat je hem terstond in elkaar zou willen rammen als je hem op weg van de cinema naar huis mocht tegenkomen.