FRIDA

Van alle filmische genres is de biopic misschien nog wel het moeilijkste. Hoe prop je immers een heel leven in een film? Scenaristen en regisseurs hebben er zich al suf over gepiekerd. Het probleem is natuurlijk dat er in een leven van een beroemd persoon zovéél gebeurt, dat een verfilming ervan veel te gedetailleerd en langdradig zou worden. Wie zich daarentegen tot enkele hoogtepunten beperkt, dreigt het overzicht en de duidelijkheid te verliezen. En dan is er ook nog het gevaar voor idolatrie of verering. Niet zelden zijn biopics op z'n minst een beetje gekleurd of niet helemaal objectief. Vaak kunnen de scenaristen het niet laten om hun film wat romantischer of spannender te maken dan het allemaal eigenlijk was. Het idee om het levensverhaal van Frida te verfilmen ontstond al in 1983, maar kwam maar moeizaam van de grond. Momenteel zijn er nog twee andere films over Frida in de maak.

Het levensverhaal van Frida Kahlo (Salma Hayek), die we leren kennen als een fris en immer optimistisch meisje, neemt een dramatische wending wanneer ze het slachtoffer wordt van een tramongeluk. Vanaf dat moment zal haar leven beheerst worden door nauwelijks aflatende pijn. Ondanks het feit dat ze lang aan het bed gekluisterd ligt en de fysische problemen zich blijven opstapelen, groeit ze uit tot een van de meest controversiële mensen uit de Mexicaanse kunstgeschiedenis. Niet in het minst door haar relatie met de geniale muralist Diego Rivera (Alfred Molina), die het niet erg nauw neemt met de echtelijke trouw ('Sex is like pissing, people take it much too seriously.') Hun relatie vormt de rode draad doorheen de film, waaruit blijkt dat niet alleen Rivera er erg vrijzinnige principes op nahield. De biseksuele Frida zelf had relaties met onder meer Leon Trotsky en Josephine Baker. Voor beiden gold dat loyaliteit belangrijker was dan trouw. Typerend voor hun relatie was wel de constructie van hun woonst: twee afzonderlijke huizen, verbonden door een brug.

Naast de ups en downs in haar relatie met Rivera, vormt natuurlijk vooral haar eigen carrière als kunstenares het geraamte van de film. Voor Frida was haar kunst een vlucht uit de realiteit, een manier om met haar pijn om te gaan. In tegenstelling tot Rivera schildert zij niet de werkelijkheid, maar geeft ze haar gedachten en fantasieën gestalte op het canvas. Vandaar dat haar schilderijen vaak over zichzelf en haar ongeluk gaan. Een derde constante in Frida is de tijdsgeest waarin de film zich afspeelt. We ontmoeten onder meer kunstenaar David Siqueiros (Antonio Banderas), de Italiaanse fotografe Tina Modotti (Ashley Judd) en Nelson Rockefeller (Edward Norton). Zoals bekend gaf die destijds aan Rivera de opdracht om het Rockefeller Center van een gigantische muurschildering te voorzien. De communist Rivera gaf in zijn schildering prompt een ereplaats aan Lenin. Ook de Russische leider Leon Trotsky (Geoffrey Rush) kruist het pad van Frida, vlak voor hij door Stalin vermoord zou worden. Die vele politieke verwijzingen geven de film misschien wel wortels in de realiteit, maar hadden voor ons niet echt gehoeven. Veel interessanter is immers het leven van Frida zelf, dat hoe ouder ze wordt, steeds moeizamer gaat. Na haar breuk met Rivera, geraakt Frida aan de drank en drugs en uiteindelijk zal ook een been geamputeerd moeten worden.

De film Frida was de grote droom van Salma Hayek, de Mexicaanse ex-soapster die na films als From Dusk Till Dawn, The Faculty en Wild Wild West eindelijk wel eens aan het grotere werk wou beginnen. Het acteertalent van la Hayek hebben wij eerlijk gezegd nooit zo hoog ingeschat, maar als Frida komt ze erg gepassioneerd over, de weelderige borstelwenkbrauwen en steeds prominenter wordende snor incluis. Alfred Molina is uitstekend als Diego Rivera, maar de vele cameo's van onder meer Antonio Banderas, Edward Norton en Ashley Judd werken eerder storend. Leuk dat Hollywood zichzelf af en toe eens een vriendendienst gunt, maar voor ons hoeft dit boerenbedrog echt niet.

Sinds Frida het Filmfestival van Venetie vorig jaar mocht openen, pikte de prent her en der al wat prijzen mee. Da's niet in het minst de verdienste van regisseuse Julie Taymor, die de schilderkunst een prominente plaats geeft in haar regie. Ze zocht zelfs Stephen en Timothy Quay aan om enkele miniatuur-scènes voor haar te regisseren. Voor de rest spreidt ze de originaliteit, frisheid en visuele flair ten toon die al eerder van de musical The Lion King en de moderne Shakespeare-adaptatie Titus afdropen. Het grote probleem van Frida is echter het onevenwichtige scenario. Niet minder dan zes scenaristen waren met het (nochtans korte) leven van Frida in de weer en het was Edward Norton (niet toevallig de partner van Salma Hayek) die de final draft afleverde. Méér dan wat losse penseelstreken krijgen we in Frida niet te zien, en als niet-kenner van Frida Kahlo, liet ons dat toch wat op onze honger zitten. Het lijkt wel of de scenaristen een paar cruciale gebeurtenissen uit Frida's leven op een hoopje stoften, maar daarbij het grotere geheel uit het oog verloren. Frida zou daar wellicht niet zo tevreden mee geweest zijn.