PIRATES OF THE CARIBBEAN

Producent Jerry Bruckheimer heeft duidelijk geld te veel en houdt wel van een gokje. Waarom dan niet eens de handen in mekaar slaan met Disney en de goeie oude piratenfilm optakelen van de bodem van de oceaan? Vijftien maanden en 125 miljoen dollar later, kunnen we nu evenveel pret beleven vanuit onze luie cinemazetel dan op de bekende gelijknamige Disneyland-attractie. Groots, gedurfd en met een uit zijn voegen barstende amusementswaarde: dit is een zomerfilm pur sang. Niet alleen de personages zijn prettig gestoord, dat zult u waarschijnlijk ook zijn na dik 140 minuten op deze zelden aflatende achtbaan.

First things first. Het verhaal zit knap in elkaar maar raast aan een zodanig tempo voorbij dat je nauwelijks alle details kunt volgen. We doen toch een poging u wegwijs te maken. Elizabeth Swann (Keira Knightley) is de dochter van de plaatselijke gouverneur in een 17e eeuwse Engelse havenstad. Gearrangeerde huwelijken waren nog schering en inslag in die tijd en voor de jonge Elizabeth schijnt het ook zo uit te draaien: ze zal het moeten stellen met de deftige commodore Norrington (gevoel voor humor onbestaande), terwijl ze zelf eigenlijk meer voelt voor de leerjongen van de lokale wapensmid, Will Turner. Die laatste wordt trouwens gespeeld door Orlando Bloom, en afgaande op hoeveel keer die de cover van één of ander showbizmagazine heeft gehaald de laatste tijd, kunnnen we Elizabeth geen ongelijk geven. Maar dit is nog maar klein bier vergeleken met wat haar nog te wachten staat, ze zit namelijk ook nog eens opgescheept met een medaillon van puur goud, van Azteekse makelij dan nog. Weet zij veel dat een hele horde bloeddorstige piraten onder leiding van kapitein Barbossa (Geoffrey Rush) de zeven wereldzeeën aan het afvaren zijn, op zoek naar dit kleinood. En het gaat 'm hier niet over de 'gewone' piraten die we allemaal kennen uit de kinderverhaaltjes, uitgerust met het altijd leuke nep-houten been en een papegaai op de schouder. Neen, met deze heerschappen heb je merkelijk meer last: ze zijn namelijk al dood maar weten dat bij wijze van spreken zelf nog niet (meer kunnen we daaromtrent moeilijk verklappen). Enter Johnny Depp, alias kapitein Jack Sparrow. Hij was vroeger de kapitein van de Black Pearl, het schip waarmee de voornoemde piraten nu op schok zijn, en zou zijn geliefd speeltje wat graag terug in handen krijgen. Reden genoeg dus om de zwaarden te scherpen en de kanonnen te laden. En voor de kijker tijd om zich schrap te zetten.

De actie in deze prent is ongetwijfeld de beste die je deze zomer zult voorgeschoteld krijgen, daarvoor alleen al zou je naar de cinema afzakken. Wie dacht dat de special effects van Terminator 3 al indrukwekkend waren, moet toch eens kijken wat effectenhuis Industrial Light & Magic hier heeft klaargespeeld. Als simpel voorbeeld halen we graag de beruchte dood-noch-levende piraten aan, aan boord van de Black Pearl. Overdag zien zij eruit als normale piraten (voor zover je dat al normaal kan noemen, natuurlijk), maar 's nachts in het maanlicht krijgen zij plots een nog veel minder appetijtelijk tintje. Namelijk dat van een wandelend, half rottend skelet met hier en daar nog wat oude vodden als schaamlapje. Met dit plotgeintje weet regisseur Gore Verbinski verbazende dingen te doen. Hij heeft met The Ring al bewezen dat één welgemikt camerashot al genoeg kan zijn om je de stuipen op het lijf te jagen, en gaat nu met de hulp van ILM nog een hele straatlengte verder. Vooral één memorabele scène waarbij de Black Pearl een ander schip entert, is du jamais vu. Niet echt geschikt voor kleine kinderen trouwens, als je het ons vraagt. Wat nog het meest bijblijft is de ongelooflijk vloeiende overgang die de piraten hierbij maken van 'mens' naar skelet, en hun daarbijhorende lichaamsbewegingen die zodanig levensecht overkomen dat je bijna niet meer merkt dat het hier om computergeanimeerde beelden gaat. Dit oog voor detail is doorgetrokken in de gehele film en maakt deze prent zo al meer dan de moeite waard.

De ster van deze film is echter Johnny Depp. Vergeet even de actie en de CGI, sluit Legolas, pardon Orlando Bloom, maar op in het benedendek; Depp is de centrale figuur die deze film tot verplicht kijkvoer bombardeert. Kapitein Jack Sparrow is als personage nochtans geen gesneden brood, zelfs voor een doorgewinterd acteur lijkt ons dit geen makkelijke rol. Voortdurend grappig moeten zijn, een haantje de voorste en tegelijk de opportunistische excentriekeling spelen: het is niet iedereen gegeven. Het feit dat Depp nog maar aan het begin van zijn acteercarrière staat, maakt deze prestatie des te indrukwekkender. Jack Sparrow is eerder het soort rol dat je zou verwachten van een oudgediende, eentje wiens reputatie best een schot voor de boeg kan verdragen als het onverhoopt misloopt. Genre Jack Nicholson misschien. Die bedenking schijnt Depp echter niet te kunnen deren: hij gaat all out en wórdt Jack Sparrow. Werk van de bovenste plank. Dat kan zelfs die dikke laag mascara niet verbergen. In Sparrows schaduw vinden we een Orlando Bloom terug in gewone doen, maar he, als dat goed genoeg is voor The Lord of the Rings, waarom dan niet voor een piratenfilm, right? De rol van bad guy kapitein Barbossa is voor Geoffrey Rush, alleen zijn ze hem dat eerste blijkbaar vergeten in te peperen, want echt angstaanjagend kun je hem bezwaarlijk noemen. Misschien heeft Rush net iets té veel Shakespeare-rollen gespeeld om er nog echt vervaarlijk uit te kunnen zien, maar dat kan ook aan ons liggen natuurlijk. 't Blijft een Disneyfilm, moet je maar denken. De inzet van het ouderwets potje knokken tussen kapiteins Sparrow en Barbossa blijkt (naast het schip The Black Pearl) ook Elizabeth Swann te omvatten. Zoals gezegd mag Keira Knightley deze, in dit soort films onvermijdelijke, 'bevallige deerne in nood'-rol voor haar rekening nemen. Ze komt al heel wat minder geëmancipeerd over dan in Bend It Like Beckham, maar weet desalniettemin ook deze dienende rol de nodige dosis flair mee te geven. Wat zelfopoffering op tijd en stond heeft trouwens nog nooit een acteercarrière kwaad gedaan. George Lucas kan ook op zijn twee oren slapen, als Natalie Portman geen zin meer heeft in een nieuwe Star Wars, kan Keira Knightley gerust haar plaats innemen. Weinigen zullen het verschil zien.

Met Johnny Depp en ILM, back in full force, heeft Pirates of the Caribbean dus twee ongelooflijke troeven in huis. Voeg daar nog een spannend verhaal en wat ouderwets sentiment aan toe en je hebt een uitstekende zomerfilm. 't Is dat ie met zijn bijna twee uur en half looptijd soms nogal langdradig overkomt, anders was de eindbeoordeling nóg beter geweest.