Gene Wilder is briljant! Marty Feldman onvergetelijk... Young Frankenstein is een klassieker, no doubt about it. De soundtrack is vrijwel onvindbaar vandaag de dag. Jammer, want het is een stukje filmgeschiedenis... Het openingsnummer is het hypnotiserende 'Theme from Young Frankenstein', dat herhaaldelijk terugkeert in de film. Klanken die het monster zo tam maken als een lammetje en waar ook good ol' Freddy Frankenstein later in de film niet helemaal ongevoelig voor blijkt te zijn. De eerste dialoog is er één die meteen de toon zet voor de rest van de film. 'That's Fron-kon-steen!' speelt zich af in het auditorium waar Frederick Frankenstein een uiteenzetting geeft over het centraal en perifeer zenuwstelsel. Wel jammer - en dit is ook zo voor een aantal andere dialogen - dat de scène niet integraal op de soundtrack opduikt en we slechts een ingekorte versie te horen krijgen. Van de demonstratie met Mr. Hilltop als didactisch materiaal geen spoor... Idem dito voor de onvrijwillige zelfverminking van de dokter met zijn scalpel. Het leuke deuntje dat de treinrit naar Transylvania zo charmeert en het schitterende zinnetje "Pardon me boy. Is this the Transylvania Trainstation?" vormt samen met de entree van Marty Feldman als Igor het derde nummer op Kant A. Hier wordt onmiddellijk ingespeeld op de namenkwestie met zinnetjes als "Do you also say Froderick?" en "It's pronounced 'Eye-gor!'" Frau Blucher is ook van de partij, net als de paarden die bij het horen van die naam onbegrijpelijk hinniken. De enige grap die niet werk op de soundtrack is die van Frau Blucher wanneer ze haar gasten naar hun kamer begeleidt. Tenminste, als je je de film niet meer levendig kan herinneren. "Stay close to the candles. The staircase can be treacherous." De kaarsen in de kandelaar branden niet! Anyway, eens op de kamer vraagt Frederick naar de geheime bibliotheek van zijn grootvader en ook hier weer een woordspeling op Frankenstein. Deze keer komt ze van Frau Blucher: "Dr. Fronkonstone!" De nachtmerrie van de dokter volgt en wat later leidt de vreemde muziek hem en Inga naar de verborgen toegang tot de werkplaats van grootvader Victor, inclusief de privé-bibliotheek. Een inside joke in de film is het boek How I did it, dat Dr. Fronkonsteen tot op de draad uitpluist. In Frankenstein beschrijft Mary Shelley immers nergens hoe de dokter de doden weer tot leven wekt.
Het stuk waar je (willen of niet) bij uit je dak gaat is de Hintsscène. Je herinnert je hem nog wel. Eerst weerklinkt het memorabele "It's Alive!" waarop Dr. Fronkonsteen het monster lief begroet met "Hello there. I'm going to set you free." Met het verdovingsmiddel bij de hand, maakt hij hem los en beveelt hij hem op te staan. Alles lijkt perfect te verlopen. Tot het monster verschiet van een vlammetje en hij bijna Freddy's nek omwringt. "Quick, give him the...", roept Dr. Fronkonsteen. "Give him the what?", vraagt Igor. "Three syllables. First syllable. Sounds like...", "Hat, Bed, Sed!", "Sed-a-give",... "Give him a sedagive", "Oh, - tive!", "Sed-a-tive!". "Give him a sedative!" Onvergetelijke cinema! En dan hebben we het hier nog niet eens over Igor's "Abby Someone"... De voorkant van de LP eindigt met Frau Blucher die het monster bevrijdt, tot grote ergernis van Dr. Fronkonsteen, Inga en Igor. Paniek alom, tot Frau Blucher haal viool bovenhaalt...
Kant B gaat met een bombastisch deuntje en een hilarische scène van start: "Do not open this door!" beveelt de dokter Igor, Inga en Frau Blucher wanneer hij de kamer met het monster binnenstapt. Nog geen seconde later... "Let me out! Mommy!" En wat de naam betreft... alles wordt hier rechtgezet. "Doctor Fronkonsteen, are you alright?", roept Inga? "My name is... Frankenstein!" Het tweede nummer op de achterkant laat het nog eens swingen, wat wel mag na al die dialogen. Het aparte aan deze versie van 'Puttin' on the Ritz' is zonder twijfel de bijdrage van Peter Boyle aan heel het spektakel! Hij kan echter maar kort zijn zangtalent tonen en mag al snel terug de knop omdraaien: gekreun en gebrul volgt. Het kortste fragment is 'A Riot is an ugly Thing'. Niet echt het vermelden waard, maar hoogstwaarschijnlijk toegevoegd aan de soundtrack om het geheel een continuïteitsgevoel mee te geven. 'He's broken Loose', dat daarop volgt, draait eigenlijk helemaal rond Elizabeth, die als verloofde van Dr. Frankenstein in Transylvania opduikt. Ze heeft niet alleen een stem die er mag zijn, ze raakt ook helemaal in vervoering van het monster. "7 has always been my lucky number. Come here you hot monster." Jammer voor haar dat hij bezwijkt voor de melancholische muziek, haar alleen achter laat en terugkeert naar het kasteel. Tot grote frustratie van Elizabeth. Het experiment dat op zijn terugkeer volgt, is niet op de soundtrack terug te vinden. Er wordt zonder boe of ba overgestapt naar het resultaat, namelijk het monster dat spreekt. Heel wat anders dan het gemompel van voorheen. Om het geheel mooi af te ronden krijgen we ook nog een minuutje van de huwelijksnacht van Dr. Frankenstein en Inga te horen. Geen beeld, wel klank. Het Mel Brooks spektakel eindigt met een hippe versie van het 'Theme from Young Frankenstein' waarin zowat alles de revue passeert: gegrom, paarden die hinniken, donder (en bliksem), ...
Wie de film heeft gezien weet dat de soundtrack vooral voortbouwt het 'Theme from Young Frankenstein'. Het keert heel vaak terug in de film en op de soundtrack, maar telkens op een andere manier. Dit brengt met zich mee dat dit stukje muziek van John Morris niet verveelt. Integendeel. Eén tip voor wie op zoek gaat naar de soundtrack: als je de keuze hebt tussen de LP en de CD, wel ga dan resoluut voor de LP (of beide). Niet uit nostalgie, maar wel voor de gatefold cover die echt wel de moeite is. Vergeet niet, de film dateert uit de jaren '70, dus wat nu simplistisch overkomt was destijds innoverend. De getekende poster met Dr. Fronkonsteen, de gebochelde Igor en Elizabeth's little zipper-neck is vrij gedetailleerd. Let ook op de binnenkant van de hoed die het etiket 'Incredibly Large' mee kreeg. Alleen jammer dat er geen spoor te bekennen valt van Inga (Terri Garr) en Elizabeth (Madeleine Kahn). De binnenkant van de kaft is tevens iets om naar uit te kijken. Negentien screenshots die je helpen bij het herbeleven van de film wanneer je de soundtrack beluistert. Een visuele stimulus als het ware: scherpe foto's in black and white.
Een absolute must in uw collectie!
Info:
Music and Dialogue From The Motion Picture "Young Frankenstein"
Music composed and conducted by John Morris
Side one
Main Title (Theme from "Young Frankenstein") 2:54
That's Fron-kon-steen! 3:15
Train Ride to Transylvania/The Doctor meets Igor 2:20
Frau Blucher 2:24
Grandfather's private Library 3:20
It's Alive! 3:25
He was my Boyfriend 3:25
Side two
My Name is Frankenstein! 3:20
Introduction/Puttin' on the Ritz 3:40
A Riot is an ugly Thing :54
He's broken loose 6:20
The Monster talks 1:51
Wedding Night/End Title 1:12
Theme from "Young Frankenstein" 2:54 By Rhythm Heritage
abc Records. Pathe Marconi EMI. P 1975. Made in France. Y2C066-96431. Also available on CD.