DEEP BLUE

Impressionen unter Wasser

Foto: BBC Worldwide Foto: BBC Worldwide Foto: BBC Worldwide
Duizelingwekkende afgronden, woeste stormen, vreemde wezens. Nee, dit is niet de nieuwste rampenfilm uit Hollywood, maar Deep Blue, een documentaire over oceanen. Op zich heeft Deep Blue eigenlijk een vrij banaal uitgangspunt, dat bovendien al de basis was voor ontelbare uren uitzending op National Geographic, maar wat regisseurs Andy Byatt en Alastair Fothergill hier laten zien, is volledig uniek. En fascinerender dan menige Amerikaanse superproductie.

Drie zeehondjes spelen op een zonnige ochtend in een ondiepe baai ergens voor de kust van Nieuw-Zeeland. Ze zijn amper een paar maanden oud en bereiden zich onder het nauwlettende oog van hun moeders voor op het leven in de grote oceaan. Maar de zeehondjes wagen zich nét iets te ver het water in en kruisen per ongeluk het pad van een enorme orka die al een paar uur voor de kust ligt te dobberen in de hoop een malse zeehond te kunnen versmaden. Het monster spert zijn woeste muil open, zijn messcherpe tanden blikkeren in de zon. In blinde paniek vluchten de zeehondjes naar het strand, in de overtuiging dat ze daar veilig zijn. Maar helaas, de jonkies kunnen nog niet weten dat de orka hen zelfs tot op het strand zal volgen, en voor een van de zeehondjes komt alle hulp te laat. Het diertje wordt verbrijzeld onder het 7000-kilo zware lichaam van de carnivoor. Maar daarmee is het instinct van de killer nog niet gestild. Bij wijze van aperitiefje slingert de orka de dode zeehond eerst honderden meters de zee in en geeft hij het beestje nog een paar rake klappen met zijn staart. Als een kat die speelt met een muis.

Dit bloeddorstige tafereel is nog maar een van de vele, soms gruwelijke hoogtepunten die Deep Blue rijk is. Regisseurs Byatt en Fothergill waren namelijk getuige van een aantal natuurfenomenen die nog nooit eerder op film werden vastgelegd. Van het astronomische budget van 17 miljoen dollar werd dan ook geen cent verspild, en ook het doorspitten van 7000 uur beeldmateriaal dat met behulp van 20 gespecialiseerde camerateams op 200 internationale locaties werd belicht, is zeker geen verspilde moeite geweest. Deep Blue bevat bijvoorbeeld unieke beelden van een ijsbeermoeder die samen met haar jong op een beloega probeert te vangen, en van een aantal orka's die verbeten jacht maken op een walviskoe met haar jong. De natuur is wreed, dat wel, maar minstens even fascinerend. Gelukkig blijven de makers niet voortdurend hameren op die wreedheid, en is er zelfs plaats voor een scheut humor. Zo zijn de scènes met de pinguïns, de kleine ijsbeer en de horde krabbetjes die een marathon lopen even verrassend als amusant. Bovendien neemt Deep Blue ons mee naar de meest wonderlijke onderwaterplekjes die zelfs de kleurenpracht van Finding Nemo doen verbleken. En als klap op de vuurpijl wagen de makers zich in een piepkleine onderzeeër in de diepste trog van de oceaan die tot op heden een witte vlek op de zeekaarten was. De beelden die ze daar hebben gefilmd zijn werkelijk van een ongeziene schoonheid en kunnen zich qua spektakelgehalte gemakkelijk meten met de betere Hollywoodfilm. Blijkbaar is leven zelfs mogelijk in de meest extreme omstandigheden, al lijken de vissen en kwallen op een diepte van tien kilometer eerder op het ruimteschip uit Close Encounters of the Third Kind dan op dieren van vlees en bloed. En ieder diertje lijkt daar wel zijn eigen verlichtingsapparatuur bij zich te hebben. Wonderlijk.

Deep Blue is eigenlijk een 85-minuten durende samenvatting van de gelijknamige BBC- documentaire, die het afgelopen jaar ook bij ons op de buis te zien was. Diegenen die de serie al gevolgd hebben, zullen dus helaas niets nieuws ontdekken. Maar dat wil niet zeggen dat een bezoekje aan Deep Blue niet de moeite loont. In tegendeel zelfs, de film is zelfs nog boeiender dan de serie, omdat ze ontdaan werd van alle 'ballast' (excusez le mot) en alleen de meest spectaculaire beelden overblijven. Bovendien kon de BBC de gereputeerde Berliner Philarmoniker ervan overtuigen om voor het eerst in hun bestaan filmmuziek op te nemen, die speciaal werd gecomponeerd door George Fenton. Zelfs voor de voice-over werd een bekende naam aangezocht en de originele versie van de film geeft acteur Michael Gambon (volgend jaar te zien als Professor Dumbledore in de nieuwe Harry Potter-film) het commentaar bij de beelden. Alleen jammer dat we het in de Nederlandse en Vlaamse bioscopen met een schabouwelijk gedubde versie moeten doen. Gelukkig maken de verbluffende beeldenpracht en de hypnotische muziek dat 'ongelukje' weer volledig goed en toveren ze een potentieel saai kijkstukje om in een van dé filmevenementen van het jaar.

Titel: Deep Blue
Genre: Documentaire
Speelduur: 1u32
Regie: Alastair Fothergill en Andy Byatt