AN EVENING WITH LORD RICHARD ATTENBOROUGH

"Can I call you Dick?" - "Maybe later"

Foto: UIP Foto: New Line Foto: organisatie
In navolging van de try-out met Jeanne Moreau vorig jaar organiseerde het Filmfestival van Vlaanderen - Gent ook dit jaar "An Evening with..." waarin een prominente gast anderhalf uur lang mag komen vertellen over zijn of haar leven en carrière. In de Theaterzaal van de Vooruit, voor het bloedrode doek op het podium praat filmcriticus Patrick Duynslaeghers met zijn gast. Twee comfortabel uitziende zetels en een kleine tafel met flesjes water erop staan op de vragensteller en de verteller te wachten en dat alles onder de goed gekozen "Kunst Veredelt"- slogan, die als een bohémien "God Ziet U"- spreuk boven de scène en het publiek geschreven staat.

In deze tweede editie was Lord Richard Attenborough aan de beurt. De man hoeft eigenlijk geen introductie. Hij vertolkte rollen in films zoals Brighton Rock, The Great Escape, The Flight of the Phoenix, 10 Rillington Place en ga zo maar door. Hij werd door een nieuwe generatie herontdekt toen hij in 1993 John Hammond op het witte doek tot leven bracht in Steven Spielbergs monsterhit Jurassic Park en hij hernam de rol in diens minderwaardige opvolger, The Lost World. Maar meer nog dan voor zijn acteerprestaties is Attenborough beroemd omwille van de films die hij regisseerde en hoewel die recent niet altijd even interessant of kwalitatief hoogstaand waren (denk maar aan Grey Owl en In Love and War) zijn de successen niet de minste: A Bridge Too Far, Ghandi, Cry Freedom zijn hun plaats in de rijke filmgeschiedenis meer dan waardig terwijl Chaplin en Shadowlands mooi afgewerkte producties zijn die sieren in hun eenvoud. Verder wordt Attenborough ook wel eens de man die de Britse filmindustrie belichaamt genoemd en het is niet moeilijk om te zien waarom hij die "titel" draagt. Hij praat na al die jaren in het vak nog steeds met hetzelfde enthousiasme als iemand die pas begint en vol idealen aan het werk gaat en zijn aanstekelijke zelfrelativering houden hem met beide voeten op de grond.

Na een montage, die begeleid werd door Elmer Bernsteins muziekthema uit The Great Escape, waarbij vooral beelden uit Escape en Jurassic Park aan elkaar gekoppeld waren (een verdienstelijke imitatie van de bekende Oscar-montages), richtte festivaldirecteur Jacques Dubrulle zich tot het publiek en de aanwezige gasten (waaronder componist Maurice Jarre en acteur Colm Meaney). Hij kondigde Patrick Duynslaeghers aan en die liet ons na een korte introductie niet langer wachten. Een gevecht met het rode doek vond plaats toen Attenborough op het podium wou verschijnen en tevergeefs naar een opening in het rode fluweel zocht maar met een beetje hulp van een wel erg trotse Duynslaeghers verscheen de Lord dan toch heelhuids onder zijn mensen.

Attenborough is een begenadigd prater. Tijdens het gesprek werd het algauw duidelijk dat Duynslaeghers slechts een eenvoudige, korte vraag hoefde te stellen om Attenborough honderduit te laten vertellen. De man is een vat vol verhalen. Zo had hij het over zijn eerste acteerervaringen en de psychopaten die hij speelde in Brighton Rock en 10 Rillington Place, kwam zijn band met Zuid-Afrika en Unicef aan bod (waarbij hij, erg geëmotioneerd, een statement voor vrede de wereld instuurde) en had hij het uiteraard over zijn magnus opus Ghandi, waarvoor hij, naast de vele andere prijzen, de Oscar voor Beste Regisseur in ontvangst mocht nemen.

Hij was opvallend openhartig, weerhield zich er niet van om over zijn ouders te praten, anekdotes mee te delen van opvallende gebeurtenissen tijdens zijn reizen en confronteerde Duysnlaeghers zelfs met een negatieve recensie die hij ooit had geschreven over A Chorus Line. Het feit dat beide mannen elkaar goed kennen werd duidelijk door het veelvuldige handcontact dat ze met elkaar hadden. Duynslaeghers greep te pas en te onpas Attenboroughs hand en dat vaak, tot groot jolijt van het publiek, als de acteur/producer/regisseur hem gekscherend aan het plagen was.

Na het gesprek gaf Duynslaeghers aan ons de kans om vragen te stellen. Een iemand had het over A Chorus Line (wat resulteerde in een komisch verbouwereerde Attenborough die wel eens wou weten wat Duynslaeghers zo slecht vond aan die film) en een andere kerel stelde een "dubbele vraag" over een detail uit Ghandi, waarbij Attenborough met een simpel antwoord het verschil tussen film en realiteit benadrukte. Film vraagt om compromissen, omissies en veranderingen. Niet elk feit en elke gebeurtenis kunnen in een scenario worden opgenomen en dat wist Attenborough goed weer te geven.

Omdat de toegang, mits reservatie, gratis was, bleken niet alle kijkers even geïnteresseerd en sommigen onder hen verlieten de zaal tijdens het gesprek. Geheel onverwacht was er ook een oudere man, die te pas en te onpas aan het applaudisseren sloeg en tijdens de vragenronde weerklonk zijn krakende stem door de zaal. Voor wie het min of meer begreep klonk het als "Connais-tu Jean Paul Belmondo?" maar het had evengoed eender wat kunnen zijn. Hoe dan ook, de perplexe, vragende blikken van Duynslaeghers en Attenborough spraken boekdelen.

Uiteindelijk kreeg Attenborough een Plateauprijs overhandigd die hij, opnieuw aangedaan, met veel plezier aannam. "An Evening with..." is een knap initiatief dat wij zeker kunnen toejuichen. Het laat de festivalgangers en filmliefhebbers toe om een vaste waarde in de internationale filmwereld aan het woord te horen en als de gasten in de toekomst eenzelfde spraakwaterval als Lord Richard Attenborough zijn dan hebben wij alvast niets te klagen.