SHE HATE ME

Push the Bush!

Foto: Sony Foto: Sony Foto: Sony
Als er een regisseur is wiens persoonlijke motieven en politieke overtuigingen in zijn werk doorschemeren dan is het Spike Lee wel. Van Jungle Fever via Malcolm X tot het recente, sterke 25th Hour zijn Lee's films zonder uitzondering verankerd in een vastberaden links denkpatroon en een sociaal bewogen ondergrond. Dat is in She Hate Me (overigens geen schrijffout maar wel "slang", een soort spreektaal van de Afro- Amerikaanse medemens) niet anders, met dit verschil dat Lee de bal volledig misslaat.

Politiek en film gaan, hoewel het twee erg verschillende begrippen zijn, vaak samen. Dat zal, met de herverkiezing van Bush alleen maar duidelijker worden. De aanloop naar de verkiezingen werd gekenmerkt door diverse documentaires zoals Michael Moore's Fahrenheit 9/11 en het op het filmfestival van Gent vertoonde Bush's Brain. Ook de commerciële cinema laat het niet na om de huidige situatie te belichten. Denk maar aan Jonathan Demme's The Manchurian Candidate of zelfs The Village, dat velen als een parabel over het door angst geknechte Amerika zagen. Ook South Park-bedenkers Matt Stone en Trey Parker gaven hun visie op de feiten met de absurde poppenfilm Team America: World Police en aan de rechtse zijde van de politieke arena doken allerlei reacties op zoals het weinig subtiel getitelde Michael Moore Hates America en een wel heel erg bij het haar getrokken televisiefilm over Bush's zogezegd koelbloedige reactie op elf september. Ook in deze She Hate Me vinden we, ietwat verhuld maar duidelijk aanwezig, politieke standpunten terug (de openingsgeneriek eindigt met het beeld van een dollarbiljet met Bush's hoofd én een Enron-stempel erop). Wie het nog verder wil zoeken zou misschien tot de - toegegeven, licht perverse - conclusie kunnen komen dat de film met zijn vele "hetero man en lesbische vrouw" seksscènes een metafoor is voor een wel heel ander soort "bush".

Als John Henry Armstrong (Anthony Mackie), Jack voor de vrienden, na een gewetenskwestie waarbij hij zijn hooggeplaatste werkgevers aanklaagt, zijn job verliest zit hij met de handen in het haar. Plots duikt zijn nu lesbische ex-vrouw Fatima (de knappe Kerry Washington) met haar nieuwe vriendin op en vertelt ze hem over hun gezamenlijke kinderwens. De dames willen beiden zwanger zijn. Slechts een probleem: zonder de hulp van een man komt daar uiteraard niets van in huis en de idee van het gebruik van de diensten van een spermabank spreekt hen allesbehalve aan. Na enig beraad stemt Jack toe en voor hij goed beseft wat er gaande is krijgt hij de hele lesbische bevolking van de stad over de vloer, terwijl Fatima als een rasechte pooier de centen telt. Algauw wordt Jack echter geconfronteerd met de morele kwestie van zijn nieuwe job, liefdesperikelen en een maffiabaas die niet erg opgezet is met de plannen van zijn lesbische dochter.

Waar She Hate Me jammerlijk de mist in gaat is in de elementaire bepaling van wat de film in de eerste plaats eigenlijk wil vertellen. Lee slaagt er niet in een beslissing te nemen die de prent op de een of andere manier definieert. Op zich hoeft dat niet iets negatief te zijn, een beetje ambiguïteit is nooit slecht, maar Lee richt zijn pijlen op zoveel verschillende doelen dat hij ze stuk voor stuk schromelijk mist. She Hate Me wil een politieke aanklacht (compleet met een Watergate-flashback) , een mediasatire, een sekskomedie, een maatschappijkritische "morality tale", een rechtbankdrama, een romantische tragikomedie en zelfs een maffiafilm zijn. Het resultaat is een nergens geslaagde hybride die wanhopig elementen uit alle bovenvermelde genres tot een langdradige brij vermengt. Inhoudelijk slaat de film nagenoeg nergens op en de plot concentreert zich rond het door Anthony Mackie lang niet slecht vertolkte maar in essentie weinig boeiende hoofdpersonage dat als een, zoals Lee schijnt te suggereren, zwaargeschapen gigolo lesbische dames - en let vooral op de aanhalingstekens - "bekeert". Want hoe anders moeten we een scène waarin een groep lesbische vrouwen "de waar" van Jack willen zien vooraleer ze zich door hem zwanger laten maken interpreteren? Niet alleen faalt dit moment als een lage poging tot hersenloze humor maar de seksistische ondertoon die er onmiskenbaar mee gepaard (no pun intended) gaat is beledigend en te voor de hand liggend.

Ons hoor je alvast niet klagen over de niet geringe hoeveelheid vrouwelijk schoon dat aan een evenwichtig tempo naakt over het witte doek schrijdt maar als dan uiteindelijk de allesbehalve preutse Monica Bellucci opdaagt en we met lede ogen moeten toezien hoe zij als enige dame in de film haar kleren aanhoudt dan vragen wij ons toch af waar Lee mee bezig is. Als dochter van een maffiabaas (een zoals vanouds niet onaardig acterende maar fout gekozen John Turturro wiens aanwezigheid enkel een grappige maar volstrekt overbodige Marlon Brando- imitatie oplevert) wenst ze ook zwanger te worden en hoewel Lee elke andere seksscène al dan niet uitvoerig in beeld brengt blijft de warmbloedige kijker op zijn of haar honger zitten. En dat terwijl we toch al het een en ander gewend zijn van Mevrouw Bellucci (zie Irréversible). Het is slechts een van de vele inconsistenties die Lee in deze film opvoert. Het mediacircus dat plots rond Jack ontstaat komt volledig onverwachts, lijkt een te laat bedachte plotwending en Lee neemt nergens de moeite om deze verhaallijn enigszins te verduidelijken, te verantwoorden of zelfs tot een goed einde te brengen.

De acteerprestaties vallen best te pruimen maar de veelheid aan personages mondt uit in een "herken de bekendheid"- spel waarin niemand echt goed uit de verf komt. Ellen Barkin en Woody Harrelson dagen als Jacks bazen in erg ondankbare rollen op, David Bennent bewijst met een vervelende bijrol als filosofische wetenschapper waarom we hem sinds hij een elfachtig wezen in Ridley Scotts gefaalde maar interessante fantasiefilm Legend niet meer op het scherm gezien hebben en Lee laat zelfs de agent uit 25th Hour die er plezier in schept het woord "shit" uitvoerig over zijn tong te laten rollen opnieuw aan bod komen. Het beeld is compleet met Brian Dennehy als rechter en voormalig atleet Jim Brown als Jacks vader.

Ergens herbergt She Hate Me een aardige, anderhalf uur durende film waarin de ongegeneerde perversiteiten en leuke kwinkslagen (een geanimeerd segment waarin spermacellen met het hoofd van Jack naar een eicel racen werkt aanvankelijk maar wordt door Lee schaamteloos uitgemolken) aangenaam kijkvertier opleveren. In plaats daarvan opteren Spike Lee en coscenarist Michael Genet voor een potpourri waarvan de som heel wat minder is dan de afzonderlijke delen. Wat ons betreft heeft dit zaadje dan ook zijn doel voorbijgeschoten.

Titel: She Hate Me
Genre: Drama
Speelduur: 2u18
Regie: Spike Lee
Acteurs: Anthony Mackie, KerryWashington, Ellen Barkin, MonicaBellucci, Jim Brown, Ossie Davis, WoodyHarrelson, John Turturro