THE LIFE AND DEATH OF PETER SELLERS

Kameleon zonder gezicht

Foto: A-Film Foto: A-Film Foto: A-Film
De Britse komiek Peter Sellers was zonder twijfel een van de meest getalenteerde grappenmakers uit de filmgeschiedenis. Hij had een bijna bovennatuurlijke gave voor het spelen van eigenaardige typetjes, maar wilde zich daarnaast ook absoluut bewijzen als serieus acteur. Ondanks zijn enorme talent en zijn grote werkdrang was Sellers toch niet de makkelijkste acteur om mee samen te werken. Bovendien lag hij vaak met zichzelf overhoop en maakte hij zijn eigen leven, en dat van zijn vrouwen en minnaressen, regelmatig tot een hel.

Ondanks het feit dat er over het leven van Peter Sellers al heel wat is geschreven, bleef de eigenaardige Brit een groot mysterie. Het wel en wee van zijn privé-leven is misschien geen groot geheim (Sellers escapades werden geregeld breed uitgesmeerd in de tabloids), maar ondanks alles wist eigenlijk niemand wie de échte Peter Sellers was. Sterker nog, Sellers wist het zelf amper. Hij had altijd het gevoel dat hij een rol moest spelen en hij voelde zich bij niemand genoeg op zijn gemak om zijn masker volledig te laten vallen. In een legendarische aflevering van The Muppet Show uit 1977 verwoordt hij zijn onzekerheid het best. Op een gegeven moment zitten gastheer Kermit de Kikker en Sellers gezellig samen in de kleedkamer te kletsen, en als Sellers zijn zoveelste imitatie doet, zegt Kermit: "Peter, hier in je kleedkamer hoef je echt geen typetje te spelen hoor, je mag gerust jezelf zijn." Sellers antwoordt daarop bloedserieus: "Dat kan ik helaas niet, Kermit. Ik heb mijn oorspronkelijke Ik namelijk chirurgisch laten verwijderen."

Ook in de film The Life and Death of Peter Sellers komt de zoektocht naar Sellers diepere zelf regelmatig terug. Regisseur Stephen Sommers baseerde zijn film op een boek van Roger Lewis, die met zowat alle mensen heeft gesproken die Sellers ooit hebben gekend. Toch bracht hem dat geen stap dichter bij de ware aard van de acteur. Ondanks het feit dat niemand precies wist te vertellen wat Sellers drijfveren waren, had iedereen wel zijn eigen theorie. En vreemd genoeg werd meer dan eens beweerd dat Sellers zowel gek als geniaal was. Waar haalde je anders die ideeënstroom vandaan om personages als Jaques Clouseau, Dr. Strangelove en Chauncey Gardiner onvergetelijk te maken? Schrijver Roger Lewis had zelf ook zijn theorie over Sellers: "What made Sellers an artist on the grand scale was what made him mad: the intensity and excitement of his imagination."

Het moet voor scenaristen Christopher Markus en Stephen McFeely een enorme klus zijn geweest om Lewis' vuistdikke boek tot een verfilmbaar scenario te herwerken. Toch zijn er erin geslaagd om zijn leven in een scenario van aanvaardbare lengte te gieten, zonder te moeten schrappen in zondvloed van anekdotes die biografieën juist zo boeiend maken. Bovendien verwerkten Sommers en zijn scenaristen een aantal briljante verteltechnische vondsten in hun verhaal, zodat The Life and Death of Peter Sellers zich ook qua vorm onderscheidt van de standaard-biografie. Telkens als Sellers (in de film op meesterlijke wijze gespeeld door Geoffrey Rush) op een onbewaakt moment alleen blijft, kruipt Geoffey Rush ook in de rol van de persoon die Sellers alleen achterlaat. Je zou vrezen dat je daardoor als kijker volledig uit de magie van het moment wordt gesleurd, maar niets is minder waar. Deze verteltruc werkt verdomd goed, omdat ook de andere hoofdrolspelers uit het leven van Peter Sellers op die manier de kans krijgen om hun verhaal te doen. Het feit dat de personages op dat moment allemaal door Geoffrey Rush worden gespeeld, lijkt misschien verwarrend, maar is tegelijk ook origineel en grappig.

The Life and Death of Peter Sellers moet het naast zijn slimme scenario ook hebben van de geweldige acteerprestaties. Vooral Geoffrey Rush laat zien van welk acteerhout hij is gesneden en kruipt net als Sellers himself moeiteloos in meer dan een dozijn uiteenlopende rollen. Vooral zijn imitaties van de stuntelende Inspector Clouseau en de geschifte Dr. Strangelove zijn haast niet van hun origineel te onderscheiden. In tegenstelling tot wat je zou verwachten, overschaduwt Rush de heerlijk gespeelde bijrollen nauwelijks en krijgen zowel Emily Watson (als Seller's eerste vrouw Anne), John Lithgow (als Panther-regisseur Blake Edwards) en Charlize Theron (als de blonde superster Britt Eckland) voldoende kans om te stralen. De allerbeste bijrol is weggelegd voor Stanley Tucci, die met zijn rustige uitstraling en zachte stem een haast perfecte Stanley Kubrick neerzet. De scènes rond de opnames van zijn meesterwerk Dr. Strangelove behoren tot de meest memorabele momenten van de film.

Maar ondanks het feit dat Sommers en Rush zowat tot het uiterste gaan om de ziel van Sellers te doorgronden, kunnen ook zij geen hoogte krijgen van zijn genie. Want waarom wilde Sellers zijn "ik" zo angstvallig verborgen houden? Misschien wilde hij niet dat iemand ontdekte dat hij, ondanks zijn talent, ook maar een mens was van vlees en bloed, die net als iedereen te kampen had met twijfels en onzekerheden. Of misschien was hij toch een beetje gek. Maar hoe je het ook wilt bekijken: Peter Sellers was een talent om nooit te vergeten.

Titel: The Life and Death of Peter Sellers
Genre: Drama
Speelduur: 2u02
Regie: Stephen Hopkins
Acteurs: Geoffrey Rush, CharlizeTheron, Emily Watson, John Litgow,Stanley Tucci, Stephen Fry