De promotiemachine draait op volle toeren, en een betere reclame kon de film zich waarschijnlijk niet voorstellen door ook nog eens drie Golden Globes binnen te halen. Ook de acteurs uit de film zijn mensen die op dit moment heel goed in de markt liggen. De marktwaardes van zowel Leo DiCaprio, Jude Law en Ian Holm als van Gwen Stefani en Cate Blanchett zijn aanzienlijk groot. En ze kunnen (Gwen Stefani even niet meegerekend) ook allen nog eens aardig acteren. Naar verluidt zouden ook de andere, minder bekende acteurs het naar behoren doen. En dat John C. Reilly (Magnolia (1999), The Hours (2002), Gangs of New York (2002)) een acteur is waar op gebouwd kan worden bewijst Scorsese weer door voor hem te kiezen als Hughes' bondgenoot, Noah Dietrich. Zelfs Alec Baldwin (iemand?) zou zich heel goed van zijn taak kwijten.
The American Dreamer
'Ik geloof dat er meer leugens over mij gedrukt en verteld zijn dan over wie ook - om de boel
recht te zetten moest ik een boek schrijven,' schreef Howard Hughes in een persbericht in 1971.
Aldus geschiedde en de mythe rond de bekende miljardair werd met behulp van een illustere
biograaf zo mogelijk nog groter. Wij zijn roddelgevoelig en willen die mythe hier dus niet
proberen te ontkrachten. Dus focussen we even kort op de markantste momenten uit zijn leven.
Howard Hughes bleek niet alleen een filmproducent, een vrouwenzot en een vliegenier met smetvrees, maar ook een zakentycoon, een negrofobe playboy, een uitvinder en een kluizenaar, die zich ooit maanden in een met tape afgeplakte ruimte terugtrok om naar films te kijken. Hughes is hiermee na J.D. Salinger misschien wel Amerika's bekendste en meest excentrieke kluizenaar van de laatste decennia. Hij is eenzaam geboren, en is wereldbekend geworden door op weg naar zijn dood niet stil te zitten. Maar hij koos er voor om opnieuw in alle anonimiteit te sterven.
Op zijn achttiende is hij wees en miljonair, en dus per definitie anders dan de anderen. In de decennia daarna bedient hij op een hoogst originele manier de wereldroddelpers op haar wenken, door op alle mogelijke manieren even onbezonnen als doordacht met geld te smijten en zich onledig te houden met een megalomaan en uiteindelijk nutteloos project. Hughes bouwt via zijn Hughes Aircraft Company het grootste vliegtuig ter wereld: Hercules. Het ding heeft maar een keer in de lucht gehangen en kostte de Amerikaanse belastingbetaler achttien miljoen dollar. Maar minstens even spraakmakend in die periode zijn niet alleen Hughes' relaties met Hollywooddiva's Katherine Hepburn en Ava Gardner, maar ook zijn contacten met hoge pieten binnen het Pentagon en de CIA. Opmerkelijk is ook dat hij als baas van de RKO-studio's in 1952 ooit de release van Limelight heeft proberen te verhinderen vanwege de van communistische sympathieën verdachte Charlie Chaplin. Tussen 1948 en 1955 (de periode waarin hij baas was van RKO-studio's) speelt hij zijn politieke macht verder uit door alle al te links georiënteerde scenarioschrijvers een beroepsverbod op te leggen. Wat er ook allemaal van aan is - tot op heden wordt er druk gespeculeerd over het wedervaren van Hughes -, zeker is dat de man op een bepaald moment ernstig psychisch ziek werd en zich volledig in isolement terugtrok. De redenen en de speculaties hierover zijn alweer legio. Even plots als hij was gekomen in 1905, is hij gegaan in 1976. Want velen dachten toen eigenlijk al dat Hughes aan gene zijde vertoefde. Het script dat John Logan (o.a. ook verantwoordelijk voor het scenario van RKO 281 (B. Ross, 1999), Any Given Sunday (O. Stone, 1999), Gladiator (R. Scott, 2000) en The Last Samurai (E. Zwick, 2003)) schreef voor Scorsese's film belicht deze, zo is algemeen geweten, meest avontuurlijke jaren uit Hughes' leven: van in het midden van de jaren 20 tot eind de jaren 40. Onmiddellijk ook de ideale gelegenheid voor Scorsese om een hommage te brengen aan de gouden jaren van Hollywood.
Scorsese's droom?
Dit brengt ons bij de gezamenlijke passie van Hughes en Scorsese. The Aviator is namelijk de
eerste langspeelfilm van Scorsese (bekend om zijn hele brede kennis van de filmgeschiedenis) die
rechtstreeks iets met film te maken te heeft. Dit is opmerkelijk als u weet dat Scorsese een
zelfverklaarde filmfreak is en dat elke regisseur die dit van zichzelf beweert, meestal nooit lang
kan wachten het medium eens in hun film te integreren (o.a. Renoir, Fellini, Truffaut, Godard).
Al zijn er natuurlijk wel A Personal Journey with Martin Scorsese through American Cinema
(1995) en My Voyage to Italy (2001), de beroemde documentaires waarin de immer passionele
Scorsese aan een ijl tempo zijn lievelingsfilmfragmenten in een interessant en relevant kader
plaatst. Maar in The Aviator is het dus een van personages die iets met film heeft. In de jaren dat
Hughes zijn ene passie ontwikkelt, producet hij meer dan twintig films (o.a. Two Arabian Nights
(1927), The Front Page (1931) en Scarface (1932)), zit hij op de regiestoel van twee films (Hell's
Angels (1930), aan wiens ontstaansgeschiedenis in de film veel aandacht besteed wordt, en The
Outlaw (1943)), lanceert hij Jean Harlow (o.a. Platinum Blonde (1931) en Suzy (1936)) als
Hollywoodster en heeft hij nauwe contacten met de beau monde van Hollywood (o.a. Cary Grant,
Howards Hawks, Katherine Hepburn, Ava Gardner, Ginger Rogers, Eroll Flyn, etc.). Kortom,
Hughes leven kun je niet kort beschrijven zonder namen te noemen. Of wou u nog weten dat
Hughes naam ooit (onterecht zo blijkt) genoemd werd bij het uitbreken van het Watergate-
schandaal? Hij was door zijn zeer uitgebreid professioneel netwerk dan ook een makkelijke
prooi.
En dan de vraag die op sommige lippen brandt: Zal Leonardo DiCaprio in The Aviator eindelijk non-believers kunnen overtuigen van het feit dat hij wel degelijk tot de top van de Hollywood- acteurs behoort? Is de tijd dat het supercool was om DiCaprio af te schrijven als de acteur die nooit de finesse en maturiteit aan de dag kon leggen die nodig waren om een overtuigende rol neer te zetten dan eindelijk voorbij? Want ondanks zijn sterrenstatus blijven kenners graag beweren dat DiCaprio, hoe oud hij ook wordt, nooit van zijn onschuldige blik zal af geraken en dus ook nimmer een volwaardige opvolger van Robert De Niro zal worden als fetisjacteur van Scorsese. Het tegendeel zou in deze film, volgens andere kenners, bewezen worden. De Amerikaanse pers is lovend over de prestatie van DiCaprio en al zal hij op de Oscaruitreiking naar alle waarschijnlijkheid de duimen leggen voor Jamie Foxx in de categorie Beste Acteur, de Leo-haters, als we de Amerikaanse pers mogen geloven, zouden wel eens kunnen in aantal minderen. En dat Scorsese en DiCaprio het goed met elkaar kunnen vinden bewijst ook het feit dat de twee, bijgestaan door die andere soms onterecht verguisde acteur Matt Damon, samenwerken voor de Amerikaanse adaptatie van Infernal Affairs.
Tja, Scorsese en de Oscars. Twee jaar gelden was veel te doen rond het feit dat Scorsese zich voor de eerste keer lichamelijk liet zien op de uitreiking van de Oscars (Polanski was er niet maar kreeg wel zijn Oscar, remember). Insiders beweren graag dat dit wellicht onder druk van de broers Weinstein van Miramax was, uit commerciële overwegingen dus. Maar één ding is zeker, en dat is dat toen 'de beste film aller tijden', Gangs Of New York, tien keer genomineerd werd, maar geen enkele nominatie kon verzilveren. De wereld keek toe en zag hoe opnieuw geen beetje in film geïnteresseerde kat begreep dat een van de beste films van het jaar de belangrijkste prijzen aan zijn neus voorbij zag gaan in het voordeel van... Chicago, goed voor zes beeldjes. Bwah, dachten wij nog voor we ten tienden male beslisten nooit meer naar dit circus te kijken, en de echte goden mochten weer afdruipen. Dit jaar is Scorsese er dus weer bij, en kijken wij dus opnieuw. En bij Miramax houden ze opnieuw hun adem in, want het commercieel belang van al is het maar één Oscar is nauwelijks te onderschatten. De Golden Globes - traditioneel de barometer voor de Oscars? Ook dat kan tegenwoordig in twijfel getrokken worden - voor Beste Drama, Beste Acteur en Beste Muziek zijn ze nochtans al binnen, en met The Aviator lijkt Scorsese dan toch de film te hebben gemaakt die past in het kraam van de roemruchte Academy. Al weet je met gepensioneerde priesters natuurlijk nooit.