Het is vandaag moeilijk te geloven maar toen de sciencefiction televisieserie Star Trek in 1969 werd afgelast wegens te lage kijkcijfers werd de serie beschouwd als een mislukking. Van 1966 tot 1969 heeft Star Trek drie seizoenen gedraaid en 79 afleveringen geproduceerd. Het creëerde een kleine maar fanatieke aanhang.
Star Trek was een creatie van schrijver/producent Gene Roddenberry. In de jaren ’70 werd zijn geesteskind levend gehouden met heruitzendingen, conventies en strips. Hierdoor werd Star Trek herontdekt door een nieuwe generatie televisiekijkers. Door de onverwachte explosies van Star Wars (George Lucas) en Close Encounters of the Third Kind (Steven Spielberg) in 1977 was het sciencefiction genre eindelijk mainstream geworden en verlost van zijn cultstatus. Om in te pikken op deze successen werd er beslist om een big budget bioscoopversie te maken van Star Trek. Tien jaar na de laatste aflevering van de originele reeks werd er een bioscoopfilm uitgebracht met de voor de hand liggende titel: Star Trek The Motion Picture (Robert Wise, 1979). Sindsdien is Star Trek een enorme industrie geworden met vier succesvolle spin-offs en tien bioscoopfilms die op enkele uitzonderingen na allemaal blockbusters zijn geworden. Daardoor is het Star Trek-fenomeen de cultstatus al lang ontgroeid. Maar tussen de laatste aflevering van de originele reeks uit 1969 en de eerste bioscoopfilm uit 1979 was er nog een Star Trek-reeks die zelfs door Trek-fanaten weinig gekend is. Het is een animatiereeks onder de titel Star Trek: The Animated Series.
Star Trek: The Animated Series werd voor het eerst uitgezonden op de Amerikaanse televisiezender NBC op 8 september 1973. NBC bestelde 16 afleveringen aan het productiehuis Filmation Studios voor hun zaterdagochtend uitzendingen in de herfst van 1973. Nadien werden er nog 6 episodes besteld en kwam het totaal op 22 afleveringen met elk een lengte van 25 minuten. De serie won in 1974 een Emmy voor de beste kinderreeks maar er werden toch geen nieuwe afleveringen besteld. Dankzij deze animatiereeks werd de five year mission van de originele bemanning toch nog afgewerkt. Deze vandaag vergeten bijdrage aan het Star Trek universum is de enige reeks uit de franchise die nog steeds zijn cultstatus bezit.
De animatie van Star Trek: The Animated Series is misschien wat ruw en primitief in dit Pixar-decennium maar de scenario’s waren van hoge kwaliteit. De reeks had de medewerking van de schepper de originele reeks Gene Roddenberry en zijn vaste schrijfster DC Fontana was medeproducent. Vele scenario’s werden geschreven door veteranen van de originele Star Trek. Zij schreven zowel nieuwe verhalen als sequels op originele afleveringen.
De originele Star Trek had een beperkt budget, bordkartonnen decors, geschilderde landschappen en zeer primitieve speciale effecten. De schrijvers voor Star Trek: The Animated Series maakten inventief gebruik van de mogelijkheden van animatie. Zo is Mister Spock niet meer het enige bemanningslid dat buitenaards is en de “gastrollen” hadden meer fantasievolle vormen. De bemanning van de Enterprise werd in de aflevering The Counter-Clock Incident verjongd tot peuters en in The Terratin Incident werden ze verkleind tot het formaat van bijen. Gastrollen uit de originele reeks zoals de oplichter Harry Mudd (uit de afleveringen Mudd’s Women en I, Mudd) en de Vulcan Sarek (de vader van Spock in Journey To Babel) maakten hun geanimeerde gastoptredens in respectievelijk Mudd’s Passion en Yesteryear. Ook de knuffeldiertjes Tribbles waren opnieuw van de partij in de episode More Tribbles, More Troubles.
Het hoogtepunt van de serie was de episode Yesteryear. In deze aflevering gaat Spock terug in de tijd en zien we zijn jeugd op de planeet Vulcan (deze planeet kwam slechts in één aflevering aan bod in de originele reeks: Amok Time). Zijn tijdreis gebeurt via de tijdspoort The Guardian of Forever, wen tijdspoort die we voor de eerste maal zagen in de aflevering The City on the Edge of Forever. Fans van de originele serie kunnen u vertellen dat dit een grote favoriet is onder de liefhebbers.
Verder introduceerde de animatiereeks het holodeck in de aflevering The Practical Joker (kwam in The Next Generation regelmatig aan bod) en in Bem werd voor de eerste maal de middelste naam van Captain James Kirk onthuld: Tiberius.
De complete originele cast was betrokken bij Star Trek: The Animated Series en deed de stemmen van hun personages. William Shatner (Captain Kirk), Leonard Nimoy (Mister Spock), DeForest Kelley (Dr McCoy), James Doohan (Scotty), Nichelle Nichols (Lt Uhura) en George Takei (Mister Sulu). Aanvankelijk weigerde Leonard Nimoy zijn medewerking toen hij vernam dat sommige van zijn collega-acteurs geen deel uitmaakte van de reeks. Omdat ze het populaire personage van Mister Spock hun eigen stem wilde laten spreken, zwichtte de producenten en alle originele acteurs van de serie werden gecontacteerd voor de animatiereeks. Op die manier was Star Trek: The Animated Series de eerste reünie onder de acteurs en niet de eerste bioscoopfilm The Motion Picture zoals meestal wordt verondersteld.
Enkel Walter Koenig (Chekov) viel uit de boot omdat het budget te klein was. Maar dat werd gecompenseerd door hem een scenario te laten schrijven voor de episode The Infinite Vulcan. Hierdoor werd Walter Koenig de eerste acteur die een origineel Star Trek-verhaal schreef. Latere jaren zouden andere acteurs Star Trek-verhalen schrijven voor televisie, speelfilms, romans en strips. Enkelen zouden zelfs televisieafleveringen en speelfilms regisseren. Zij het met wisselvallige resultaten.
Speciale vermelding moeten we doen aan de net overleden James Doohan. Hij was een spraak- en dialectenexpert. Door dit talent nam hij niet alleen rekening voor de stem van zijn vast personage Scotty, maar ook voor vele “gastrollen”. In twee afleveringen (Yesteryear en The Ambergris Element) deed hij de stemmen van niet minder dan zeven verschillende personages.
De reden waarom Star Trek: The Animated Series zo weinig gezien is dat het nog steeds wordt beschouwd als een kinderserie. Het is de enige Star Trek-reeks die (voorlopig?) niet verkrijgbaar is op dvd. Voor wie nog meer achtergrondinformatie wenst kunnen we u doorverwijzen naar de uitstekende fansite: www.danhausertrek.com.
Sinds 1987 zijn er vier Star Trek nevenproducten geproduceerd: Star Trek The Next Generation (1987 tot 1994), Star Trek Deep Space Nine (1993 tot 1999), Star Trek Voyager (1995 tot 2001) en Enterprise (2001 tot 2005). De speelfilms sinds 1979 in de juiste volgorde zijn: Star Trek The Motion Picture (1979), The Wrath of Khan (1982), The Search for Spock (1984), The Voyage Home (1986), The Final Frontier (1988), The Undiscovered Country (1991), Star Trek Generations (1994), First Contact (1996), Insurrection (1998) en Nemesis (2002). Voor de fans van de originele bemanning zijn vooral de eerste vier speelfilms verplichte kost. Hoewel het Star Trek-fenomeen nu over zijn hoogtepunt lijkt te zijn is het niet ondenkbaar dat er in de nabije toekomst een nieuwe reeks en/of speelfilms de franchise nieuw leven zullen inblazen.
Door al deze films en series is Star Trek nogal onoverzichtelijk geworden en is het moeilijk om “Star Trek-maagden” te vertellen waar te beginnen. Iedere echte fan zou moeten weten dat de originele serie uit 1966-1969 de beste (en enige) manier is om iemand in Star Trek in te wijden. Deze reeks is nog steeds uniek door zijn psychedelische voorstelling van de toekomst en opgedreven kleurenpalet op sixties-wijze, elementen die in geen enkele van de latere films en tv series werden toegepast (de originele Star Trek moest de kleurentelevisie promoten).
Niet enkel zijn eigen nevenproducten maar zowat elke sciencefiction serie van de laatste dertig jaar is op één of andere manier beïnvloed door Star Trek. Van Battlestar Galactica en Buck Rogers tot Stargate en Babylon 5. Maar wat Star Trek onderscheidt van al zijn imitators is dat Star Trek nog steeds de enige sciencefiction franchise is die een positieve en betere toekomst voorspelt. Niet slecht voor een “mislukte tv serie”.
[START
INFO]
In Cult Corner dalen we op geregelde tijdstippen af naar de kelders van
Hollywood: lang vergeten tv-series, obscure langspeelfilms of bizarre acteurs
worden op die manier weer in het voetlicht geplaatst.
[END
INFO]