CINDERELLA MAN

A Beautiful Boxer

Buena Vista Buena Vista Buena Vista Buena Vista Buena Vista
In Amerika kwam Cinderella Man in de zalen exact zeventig jaar na het historische gevecht van Jim Braddock tegen Max Baer om de wereldtitel boksen. Die mooie timing bleek in volle zomerseizoen jammer genoeg vooral in het nadeel van de prent te spelen, want ondanks overwegend erg lovende recensies, bleek Cinderella Man een financiële flop. Net als bij boksen kan je je in de filmwereld geen enkele fout veroorloven of je wordt genadeloos K.O. geslagen.

Waarom het publiek Cinderella Man niet lustte, is een vraag die marketingspecialisten maar moeten beantwoorden, want wij worden er zowaar moedeloos van. Was het de slechte zomerse timing? De negatieve manier waarop de immer impulsieve Russell Crowe deze zomer in het nieuws kwam? De grote gelijkenissen met Million Dollar Baby? Who cares. Cinderella Man is een prima film die perfect voor het grote publiek geschikt is en dat is alles wat telt. Twee bekende leads, meeslepend drama, voldoende spanning en een opzwepende soundtrack – als dat al niet meer scoort aan de box-office, dan weten we het ook niet meer. We kunnen het niet laten om even te vergelijken: Cinderella Man bracht in Amerika tot nu toe 61 miljoen dollar op, een film als Wedding Crashers zit aan 204 miljoen dollar. Zucht.

Terug naar de film zelf. Die begint in november 1928 in New York, wanneer beroepsbokser Jim Braddock, bijgenaamd The Bulldog from Bergen, furore maakt in de ring. Hij rijgt de ene overwinning na de andere aan elkaar en weet voor zijn familie een mooi leventje op te bouwen. Vijf jaar later blijft er van zijn spaargeld niet veel meer over. Amerika is in de grote depressie gesukkeld en ook Jim en zijn vrouw Mae gaat het niet voor de wind. Nadat Jim zijn rechterhand gebroken heeft, verliest hij zijn bokslicentie. Zonder veel succes probeert hij geld te verdienen als havenarbeider in Hoboken, maar veel levert dat niet op. Er is zelfs zo weinig geld dat water en elektriciteit afgesloten worden. Omdat er nauwelijks genoeg brood op de plank komt voor de kinderen, dreigen ze ziek te worden.

In die diepe depressie toont Jim zich echter als een onverbeterlijke optimist, als een man met een gouden hart en een zuiver geweten. Zijn vrouw en kinderen zijn hem heilig en hij doet er alles aan om het hoofd boven water te houden. Op een dag krijgt hij van zijn manager Joe Gould de kans op een comeback: voor 250 dollar mag hij nog een keertje de ring in – als mensenvlees, zo wordt gedacht, maar tegen alle verwachtingen in wint Braddock de wedstrijd. De overwinning is het startpunt van een indrukwekkende comeback die hem uiteindelijk in de ring zal brengen tegen de gevreesde wereldkampioen zwaargewicht Max Baer, een kolossale, arrogante vechtmachine die zijn familienaam niet gesloten lijkt te hebben.

Boksen is al in tientallen films (gaande van Rocky en Raging Bull tot recent nog Million Dollar Baby) gebruikt als een metafoor voor het leven zelf. De beste boksfilms overstijgen dan ook het gevecht in de ring en dat is ook in Cinderella Man het geval. Méér dan in de bokser Braddock is regisseur Ron Howard geïnteresseerd in de mens Braddock. In een tijd waarin half Amerika honger en kou leed, werd Braddock voor vele armen een inspirerend voorbeeld. Wie opgeeft verliest, wie doorzet behoudt het uitzicht op winst. Was het niet dat Cinderella Man gebaseerd is op het leven van de échte Braddock, je zou de scenaristen van niet veel originaliteit verdenken.

Cinderella Man is een groots opgezette productie en dat merk je aan alles. Met Russell Crowe en Renee Zellweger wist Ron Howard twee topacteurs te strikken. Crowe werkte eerder met Howard samen aan oscarwinnaar Beautiful Mind en zit hier weer prima in zijn vel als bokslegende Braddock. Crowe moest voor de rol dertig kilo afvallen en als we de setverhalen mogen geloven, waren de opnames geen lachertje. Hoewel hij met professionele boksers vocht, geraakte Crowe verschillende keren geblesseerd en kostte de film hem enkele tanden. Een ontwrichte schouder legde de opnames twee maanden lam. Crowe torst niet alleen fysiek een erg zware rol, maar schittert vooral buiten de ring in enkele pakkende scènes. De sequentie waarin hij met de pet in de hand naar het oude Madison Square Garden gaat om te bedelen, is pakkend, en schetst op een schrijnende manier de situatie van Amerika in de jaren na de crash. Crowe presteert op dat moment iets wonderbaarlijks: hij verdwijnt achter zijn eigen personage.

Zijn liefhebbende vrouw Mae wordt gespeeld door Renee Zellweger, die als actrice toch iets te dunnetjes uitvalt voor diepmenselijke drama’s als dit. Zellweger heeft altijd iets pruilerigs en trillerigs over zich en in de rol van Mae ligt dat er dubbel en dik op. Veel beter is de geweldige Paul Giamatti als Braddocks trouwe manager Joe Gould. Na American Splendor en Sideways is dit zijn derde grote rol op rij. Insiders tippen hem alweer voor een oscar als beste mannelijke bijrol en dat zou oververdiend zijn. Als Joe Gould zit hij vol energie en zorgt hij voor de beste oneliners van de film.

Geen enkele arena leent zich beter voor diepmenselijk drama dan de boksring en dat weten ook regisseurs. Ron Howard laat op een indrukwekkende manier het mythische Madison Square Garden uit de jaren dertig herleven en trekt met de camera volop de ring in. Om de gevechtsscènes nog realistischer te maken, ontwikkelde men een zogenaamde tire cam, een camera vervat in een autoband en omgeven door plexiglas. Het levert nooit geziene en hyperrealistische boksperspectieven op. Vooral het ultieme gevecht tegen vuisthamer Max Baer (Craig Bierko), die twee eerdere opponenten in de ring gewoon dood ramde, is ongemeen spannend en van een bijna ondraaglijke intensiteit. Wie niet oplet, verlaat de bioscoopzaal met pijn in de handen en vingers: zo écht lijken de gevechten, zo dicht zit je op de actie. Of Braddock de titelstrijd wint, is uiteraard bekend, maar wie het niet weet, leest beter niets op voorhand. Hoe minder je weet, hoe spannender.

Ondanks alle lof bevat Cinderella Man ook een aantal schoonheidsfoutjes. Ron Howard gaat af en toe nét iets te opvallend manipulatief aan het werk. Hij weet welke beelden hij moet tonen om bij zijn publiek de juiste emoties op te wekken. Dat is natuurlijk vakmanschap, maar ook een beetje vals. Bovendien is de prent met zijn 144 minuten gewoon een halfuur te lang. Vooral in het middeldeel had Howard gerust de schaar mogen zetten. Een subplot over Braddocks vriend Mike Wilson, die in Hooverville de arbeiders probeert te organiseren, blijft bijvoorbeeld in het ijle zweven. Jammer ook dat het personage van Max Bear nogal karikaturaal wordt neergezet. Tegenover de beminnelijke Braddock lijkt hij wel de incarnatie van de Duivel zelf. Het zijn elementen die in het niets verdwijnen in de brede, epische scoop die Cinderella Man uiteindelijk blijkt te zijn: een ouderwets mooie film over heldenmoed, doorzettingsvermogen, hoop, dromen en liefde. 

[START INFO]
Titel: Cinderella Man
Genre: Drama
Speelduur: 2u24
Regisseur: Ron Howard
Acteurs: Russell Crowe, Renee Zellweger, Paul Giamatti, Craig Bierko, Paddy Considine, Bruce McGill
[END INFO]