BUBBLE

Eenvoudiger dan Bubble wordt het draaien van een film niet. Steven Soderbergh trok naar Ohio, castte plaatselijke mensen als acteurs en gebruikte hun eigen huizen als locaties. Hij filmde zelf met een digitale camera (met als pseudoniem Peter Andrews) en zorgde later ook zelf voor de montage (met een ander pseudoniem: Mary Ann Bernard). Een mens zou er schizofreen van worden, maar niet Steven Soderbergh. Bubble is de eerste van zes films die hij wil draaien voor het tv-station HDNet, maar tegelijkertijd ook uitbrengt op DVD én aanbiedt in de bioscoopzalen die het aandurven hem in de zalen te droppen. Deze simultane release zorgde in Amerika voor wat deining, maar de commotie verstilde snel. Niet zo veel cinema’s brachten Bubble uiteindelijk in de zalen.

Toch is de film het bekijken meer dan waard. We volgen het doen en laten van twee arbeiders uit Ohio, met een saai en voorspelbaar leven. Elke ochtend staat Martha op, ontbijt met haar inwonende vader, stapt in de auto om te vertrekken naar de speelgoedfabriek waar poppen gemaakt worden. Onderweg pikt ze de veel jongere Kyle op, die ook nog bij zijn moeder woont en een weinig spannend leven heeft. Na het werk in de fabriek holt hij naar een tweede slecht betaalde job. Veel sociale contacten hebben ze niet. Elke middag eten ze samen in de kille eetzaal hun middagmaal. Veel praten ze niet. Ze zijn geen geliefden, ze zijn geen vrienden. Ze hebben enkel elkaar. Het leven schoorvoet voorbij.

Steven Soderbergh is in Bubble een scherp observator. Zijn twee hoofdrolspelers zitten gevangen in de saaiheid en eentonigheid van het leven. Ze slaapwandelen door de dag. Ze spreken als monotone robotten die geen gevoelens meer lijken te hebben. Hun werk is afstompend, saai, vervelend. Hun gesprekken overstijgen nooit de banaliteit. Hun dromen beperken zich tot het sparen van wat geld voor een nieuwe auto. ’s Avonds zorgt Martha voor haar bejaarde vader. Kyle gooit zich op bed en verroert verder geen vin.

Aan de lethargie waarin ze zich bevinden komt een einde wanneer er een nieuwe werknemer aangekondigd wordt in de fabriek. Rose is jong, knap en vooral minder saai dan Martha. Ze brengt pit in het gesprek, is rebels en durft dingen aan waar Martha en Kyle alleen maar van dromen. Tijdens haar andere job als kuisvrouw neemt ze in chique villa’s een bad omdat ze thuis alleen maar een douche heeft. Martha is geschokt, maar wil Rose toch helpen door op haar 2-jarig zoontje te passen.

Soderbergh neemt vijftig minuten de tijd om zijn pionnen op het schaakbord te zetten. Hij beweegt ze behoedzaam, denkt na over de volgende zet, overhaast zich nooit. Als Kyle en Rose afspreken om ’s avonds een glas te gaan drinken, lijkt de film in de tweede versnelling te schakelen, maar het is slechts schijn. Kyle is zo passief dat hij zelfs met de mooie Rose binnen handbereik geen stappen durft te ondernemen. Een moord is na een uurtje het eerste belangwekkende dat er in Bubble gebeurt, maar zelfs dan ontploft de film niet.

Bubble is een studie van de eenvoud, een experiment in ingetogenheid. Soderbergh schrijft zijn verhaal, maar zonder ook maar één uitroepteken of onderstreping. Hij schreeuwt niet in hoofdletters, cursiveert geen belangrijke passages. Zijn beeldtaal is als een tekst zonder opmaak. Er is lef en durf voor nodig om op die manier een verhaal te vertellen. Ook het slot is zonder franjes. Een politie-inspecteur onderzoekt de moord en we zien wie de dader is. Einde van het verhaal.

Het knappe aan Bubble is dat alles zich in de subtekst afspeelt. We zien niet wat we zien. We moeten de hersenpannen van de personages open vijzen om erin te kijken, maar zelfs dan zien we niet meer dan leegte. Dat is niet denigrerend bedoeld. Vastgeroest in een duffe job lijkt het leven uitzichtloos. Er is dan zelfs geen plaats meer voor gevoelens als woede, haat en liefde. De personages uit Bubble zijn als de poppen uit een poppenkraam: iemand verplaatst ze, maar ze hebben zelf geen eigen wil.