Spielberg bleef aan de film verbonden als producent, maar het is overduidelijk dat Memoirs of a Geisha toch de stempel van Rob Marshall draagt. Marshall werkte in de jaren negentig als choreograaf voor onder meer de tv-versie van de musicals Victoria/Victoria en Annie voor hij er in 2002 ook de regie van Chicago bijnam. Met succes, want de film won zes oscars. Marshall ontpopte zich met Chicago tot een visueel verbluffend regisseur. Zijn oog voor sfeer, gevoel en ritme komt ook in Memoirs of a Geisha goed tot zijn recht.
De film opent in 1929 wanneer een arme visser uit Yoroido zijn twee dochters verkoopt. Satsu, de oudste, wordt onmiddellijk ingezet als prostituee, terwijl de 9-jarige Chiyo (Suzuka Ohgo) in een geishahuis belandt. Daar zal ze in ruil voor kost en inwoon de rol van maiko of leerlinge moeten vervullen tot ze oud genoeg is om als geisha aan de slag te gaan. Chiyo sluit er vriendschap met een leeftijdsgenootje, Pumpkin (Youki Kudoh), maar krijgt het hard te verduren van de beeldschone maar genadeloze Hatsumomo (Gong Li), de succesvolle geisha van het huis die in Chiyo langzaam maar zeker een bedreiging ziet.
Chiyo groeit op onder de strakke hand van het geishahuis, maar komt later onder de hoede van de zachtaardige Mameha (Michelle Yeoh), de grote concurrente van Hatsumomo. Om haar een hak te zetten, zal Mameha er alles aan doen om van Chiyo – die nu door het leven gaat met de nieuwe geishanaam Sayuri (en gespeeld wordt door Ziyi Zhang) – de beste geisha van het land te maken. Hatsumomo van haar kant schuift Pumpkin als pion naar voren in wat een bikkelharde strijd zal worden om eer, liefde en respect. De zaken worden er alleen maar complexer op als Sayuri opnieuw oog in oog komt te staan met de man die haar als kind ooit een ijsje kocht. En hoeveel leven blijft er over in een wereld die verscheurd wordt door de tweede wereldoorlog?
Memoirs of a Geisha kreeg bij zijn release nogal wat kritiek te slikken. Een heleboel Chinezen pikten het bijvoorbeeld niet dat hun drie topacteurs – Ziyi Zhang, Gong Li en Michelle Yeoh – de rol van Japanse geisha’s speelden en boycotten de film. Dat zoiets voor China gevoelig ligt, kunnen we best begrijpen, maar voor een Westers publiek maakt de casting in feite weinig uit, vooral omdat zowel Ziyi Zhang, Gong Li als Michelle Yeoh de sterren van de hemel spelen. Hoofdrolspeler Ken Watanabe (Sayuri’s love interest) had gelijk toen hij ter verdediging van de film poneerde dat je bij een casting moet kijken naar talent, niet naar afkomst. De 12-jarige Suzuka Ohgo – wél Japanse – speelt vol overgave de 9-jarige Chiyo en is met haar waterige ogen de ontdekking van formaat. Het feit dat deze geisha’s een hele film Engels spreken blijft vreemd, maar is een toegeving voor de Amerikaanse markt. Problematisch was het wel, want tijdens de opnames moest schrijver Doug Wright op de set aanwezig blijven om de dialogen te vereenvoudigen of aan te passen.
Door zijn kunstzinnige manier van filmen kreeg Rob Marshall het verwijt dat hij het leven van de geisha’s zou romantiseren en op die manier een verkeerd beeld de wereld zou insturen. Hij stelt ze in de film voor als poepchique gezelschapsdames die hun tijd vullen met muziek, dans en cultuur, terwijl de positie van de naoorlogse geisha’s vaak minder rooskleurig is. Volgens sommige critici is Memoirs of a Geisha dan ook geen relaas van échte geisha’s, maar een vertroebeld, nostalgisch beeld van een wereld die verder gegaan is. Of een en ander historisch correct is, weten we niet precies, maar Marshall brengt de wereld van de geisha’s in ieder geval in volle pracht en praal in beeld. Hij laat de camera de oude rituelen van de zwarte, strakgetrokken haren, de wit bepoederde gezichten en knalrode lippen uitgebreid registreren. Kostuummaakster Colleen Atwood (Chicago, Planet of the Apes) maakte met de hand 250 traditionele kimono’s die schitteren in vol ornaat. Het Gion-district van Kyoto werd nagebouwd op een gigantische set net buiten Los Angeles: alle details kloppen.
Het is die perfecte look die Memoirs of a Geisha zo oogverblindend mooi maakt. Marshall filmt letterlijk en figuurlijk met een satijnen waas voor de lens en tovert zo dromerige, fluwelen beelden op het scherm. Vooral de soms wilde, soms bezwerende dansscènes van de geisha’s maken indruk en spatten als kleurrijke verf de bioscoopzaal in. De beelden worden prima ondersteund door een schitterende soundtrack van John Williams, die voor Memoirs of a Geisha zelfs de vierde Harry Potter liet schieten. Hij laat Yo-Yo Ma en Itzhak Perlman op cello en viool triomferen.
Emotioneel snijdt de prent iets minder diep in het vel dan we gehoopt hadden. Na een sterke opening in het visserdorp – grauw, rauw, gietende regen – verhult de pracht en praal van de geishawereld al gauw de kommer en kwel waarmee de geisha’s misschien wel af te rekenen hebben. De liefdesrelatie die zich tussen Ken Watanabe en Ziyi Zhang ontspint, is voorspelbaar vanaf de eerste blik die ze met elkaar wisselen en wordt op het einde van het verhaal helemaal ingelost. Gelukkig wordt de af en toe zwakke verhaallijn dus overvloedig bedekt door de weelderige decors en kostuums, prima acteerprestaties en betoverende muziek. Marshall is geen groot verhalenverteller, maar een magistrale beeldenkunstenaar.
[START INFO]
Titel: Memoirs of a Geisha
Genre: Drama / Romantiek
Speelduur: 2u24
Regisseur: Rob Marshall
Acteurs: Zhang Ziyi, Ken Watanabe, Michelle Yeoh, Gong
Li, Koji Yakusho, Youki Kudoh
[END
INFO]