THE PRESTIGE

It’s a kind of magic

Warner Bros.
“Een succesvolle goocheltruc bestaat uit drie delen”, vertelt goochelveteraan Cutter (Michael Caine) al in de eerste scène aan een aandachtig luisterend meisje. “De eerste fase heet The Pledge, waarin een goochelaar je een schijnbaar doodgewoon object laat zien, wat het natuurlijk niet is. De volgende stap is The Turn, waarin de goochelaar iets ongewoons doet met het object. Maar niets is zo belangrijk als The Prestige, het gedeelte van de truc met alle twists en onthullingen, waar levens op het spel staan, en je iets ziet wat je nog nooit eerder hebt gezien.”

Eind 19e eeuw. Robert Angier (Hugh Jackman) en Alfred Borden (Christian Bale) zijn twee veelbelovende goochelaars die samen als assistent werken voor de oude Cutter, een veteraan uit het goochelvak die al jaren trucs ontwikkelT voor de bekendste goochelaars van zijn tijd. Angier en Borden dromen allebei van een eigen carrière, maar moeten voorlopig tevreden zijn met hun rol als assistent tijdens een aantal gevaarlijke trucs. Op een avond worden de twee zoals gebruikelijk “toevallig uit het publiek gepikt” om op het podium te helpen bij het uitvoeren van een verdrinkingstruc. Terwijl Cutter vanuit de coulissen toekijkt, knopen Angier en Borden touwen om de armen en benen van Julia (Piper Perabo), de vrouw van Angier, die eveneens als assistente werkt. Maar tijdens de truc gaat er iets vreselijks mis. Julia krijgt haar touwen niet op tijd los en sterft een gruwelijke verdrinkingsdood voor de ogen van honderden geschokte toeschouwers. Ook Angier is woedend en wijst met een beschuldigende vinger naar Borden. Hij denkt dat die tegen beter weten in een verkeerde knoop heeft gelegd.

De ruzie maakt meteen een einde aan hun vriendschap, en zelfs jaren later, als beide goochelaars hun eigen successhows op poten hebben gezet, is hun vete nog niet bekoeld. Sterker nog, tussen de twee mannen ontstaat er een bittere professionele rivaliteit, die zich vertaalt in steeds spectaculairder wordende trucs. Maar op een gegeven moment vreest Angier dat zijn aartsvijand hem te slim af is geweest. Borden pakt uit met een act die hij The Transported Man noemt; een schijnbaar simpele, maar adembenemende truc, waarin Borden door een deur aan de ene kant van het podium stapt en een oogwenk later aan de andere kant weer verschijnt. Angier raakt gefascineerd door Borden en besluit er alles aan te doen hem zijn truc te ontfrutselen. En indien mogelijk te saboteren. Maar dat is makkelijker gezegd als gedaan, want Borden laat op geen enkel moment in zijn kaarten kijken. In een wanhoopspoging probeert Angier de truc van Borden dan maar te imiteren. En daarvoor roept hij de hulp in van de geheimzinnige uitvinder Nikola Tesla...

The Prestige is een film die het moet hebben van zijn geheimen, dus het zou zonde zijn om meer te verklappen dan nodig is. Ook regisseur Christopher Nolan beseft dat en is aan het begin van de film schaars met het geven van tips die een eventuele clou kunnen onthullen. In dat opzicht heeft zijn film veel weg van een echte goocheltruc: het eerste deel is The Pledge, gevolgd door The Turn en een Prestige waarvan je als kijker wordt achterovergeblazen. In tegenstelling tot het gelijkaardige (maar nogal makke) The Illusionist, beseft Nolan bovendien dat je de kijker de truc uiteindelijk moet uitleggen. De regels van een bioscoopfilm zijn immers anders dan die van een goocheltruc op het podium. Want in tegenstelling tot een goocheltruc, moet je een filmpubliek belonen voor de aandacht met een waterdichte uitleg. Je mag ze niet in het ongewisse laten. Regisseur Nolan volbrengt die taak met verve. De revelatie van The Prestige mag gerust meesterlijk genoemd worden; niet alleen omwille van het verrassingseffect, maar ook dankzij de doorgedreven logica.

Nolan had een dergelijke show echter nooit op poten kunnen zetten zonder de hulp van een degelijke cast. Hugh Jackman en vooral Christian Bale (met geloofwaardig cockney-accent) schitteren als respectievelijk Angier en Borden en hebben beiden de uitstraling van een echte showman. En ook Michael Caine zet opnieuw een onweerstaanbare prestatie neer als grijze mentor Cutter, een rol die hij na zijn topprestatie als Alfred in het recente Batman Begins graag lijkt te spelen. In de bijrollen vallen vooral Andy Serkis (ooit de stem en het lichaam van Gollum) en Piper Perabo op. De meest merkwaardige rol is echter voor popicoon David Bowie, die als de geheimzinnige uitvinder Nikola Tesla zijn status als excentriekeling opnieuw alle eer aan doet. Alleen voor Scarlett Johansson is er (alweer) geen plaats om te stralen. Na haar teleurstellende rol in het warrige The Black Dahlia van Brian DePalma, is ook haar rolletje in The Prestige nogal onopvallend. Weliswaar vervult haar personage (in tegenstelling tot The Black Dahlia) een belangrijke rol, maar opnieuw slaagt Johansson er niet in haar kenmerkende charisma te ontketenen. Ze wordt simpelweg overklast door het acteergeweld van Jackman en Bale.

De grote pleziertjes van The Prestige schuilen echter in de ronduit verrukkelijke vormgeving (rokerige straten, sfeervolle zaaltjes, indrukwekkende acts) en de schitterende muziek van David Julyan (die eerder al de Nolan-films Insomnia en Memento van muziek voorzag en een bijdrage leverde aan de Vlaamse topserie Matroeska’s). Nolan lijkt zich na het commerciële succes van Batman Begin opperbest te voelen in Amerika en maakt ook van The Prestige weer het soort film dat je eigenlijk niet uit Hollywood verwacht. Helaas wil dat niet zeggen dat The Prestige een onbetwist meesterwerk is. Zoals bekend bewerkte Nolan samen met zijn broer Jonathan het gelijknamige boek van auteur Christopher Priest, maar moest daarvoor wel een aantal ingrijpende toegevingen doen. Over de hele lijn zijn ze daarin geslaagd (ook Priest gaf zijn zegen over het scenario), maar als kijker kun je je niet van de indruk ontdoen dat de Nolans té veel informatie in het eerste halfuur hebben willen proppen. Pas nadat alle pionnen in het scenario op hun plaats staan, krijgt de film een tempo dat het complexe verhaal en het prachtige design alle eer aan doet.

Maar het wat rommelige begin doet weinig af van het plezier dat aan The Prestige te beleven valt. Nolan jongleert als een volleerd artiest met de plotelementen en houdt je aandacht moeiteloos vast. Bijzonder indrukwekkende zijn ook de spectaculaire goochelacts, ontwikkeld met de assistentie van de legendarische David Copperfield. Tijdens de shows van Borden en Angier vergeet je soms zelfs dat je naar een film zit te kijken; zo tastbaar is de sfeer van de varietéshows uit de vorige eeuw. En telkens weer stel je je dezelfde vraag: Is het allemaal nep, of toch een beetje magie?


Titel: The Prestige
Genre: Drama, fantasie, thriller
Speelduur: 2u10 min.
Regisseur: Christopher Nolan
Acteurs: Christian Bale, Hugh Jackman, Scarlett Johansson, Michael Caine, David Bowie, Andy Serkis en Rob Arbogast