THE PURSUIT OF HAPPYNESS

Dat een zeemzoeterige film over het verwezenlijken van de American Dream geregisseerd wordt door een Italiaan behoort tot de grillige logica van Hollywood. Het pleit in elk geval in het voordeel van Will Smith dat hij voor Gabriele Muccino koos en niet voor pakweg James Mangold of Edward Zwick. Muccino is de maker van onder meer L'Ultimo Bacio. Hij, en een opvallend rustig acterende Will Smith, zorgen ervoor dat The Pursuit of Happyness niet overdreven uit de bocht vliegt.
 
Iedereen heeft het recht om zijn persoonlijk geluk na te streven. Dat staat in de Onafhankelijkheidsverklaring van Thomas Jefferson en het is het mantra waarmee Chris Gardner zich doorheen de film snelt. Dat geluksidee zit zo sterk bij hem ingebakken dat hij er zwaar aan tilt als het woord "happyness" verkeerd gespeld wordt aan de ingang van het kinderdagverblijf waar zijn zoontje hokt. In het Amerika van President Reagan is gelukkig zijn zonder geld niet zo eenvoudig.
 
Dat moet je Chris Gardner (Will Smith) niet uitleggen. Hij heeft zijn kapitaal geïnvesteerd in het aankopen van een hele hoop revolutionaire botscanners. Helaas blijken de lompe gevallen, waar hij godganse dagen San Francisco mee rond zeult, niet zo vlot te verkopen als hij wel gedacht had. Het gevolg is dat zijn vrouw Linda (Thandie Newton) dubbele shifts moet draaien op haar werk. Het gezinnetje, met ook nog de kleine dreumes Christopher (Jaden Christopher Syre Smith), kan de eindjes maar nauwelijks aan elkaar knopen. Dat Chris als een onverbeterlijke optimist blijft rondbazuinen dat alles wel goed komt, ergert Linda zo erg dat ze opstapt.
 
Het is het begin van een verhaal dat, zoals we aan het begin van de film te zien krijgen, geïnspireerd is op echte gebeurtenissen. De real life Chris Gardner is een stinkend rijke miljonair, dus je weet sowieso dat ook deze Hollywoodparabel een happy end krijgt. Terwijl hij zijn appartement moet opzeggen, leeft in toiletruimtes en opvanghuizen en zijn vijfjarig zoontje bij zich probeert te houden, begint Chris aan een steile klim bij makelaarsgigant Dean Witter & Company. Hij heeft de nodige dosis lef en geluk, maar laat ook keihard over zich heen dreunen. Via het slijk bereik je de top van de berg.
 
De boodschap van The Pursuit of Happyness zit perfect in de titel vervat, maar wie dat nog niet doorheeft, krijgt het tijdens de film nog een keertje of honderdtwintig te horen. Geregeld ramt Chris Gardner de mooi geformuleerde prefabzinnen door de strot van zijn zoontje. Dat je je droom op een beter leven altijd moet vasthouden. Dat niemand je hoeft te vertellen wie of wat je kan worden. Dat we recht hebben op een leven, op vrijheid, en het nastreven van geluk.
 
Ironisch genoeg heeft The Pursuit of Happyness zo'n hoog Bond Zonder Naam gehalte niet nodig. Afgezien van de drammerige, prekerige boodschap weet het verhaal te vertederen. Dat komt in de eerste plaats door de geweldige vertolking van Will Smith. Hij raakt als ietwat naïeve maar altijd optimistische everyman de juiste snaren. De opvallende underacting leverde hem overigens een nominatie op voor de komende oscars. Met dank aan zijn zoontje Jaden, die een opvallend debuut maakt als Christopher. Vader en zoon hebben een memorabele scène in een verlaten metrostation als ze beginnen fantaseren over dinosaurussen die hen achternazitten.
 
The Pursuit of Happyness kreeg geen goede kritieken in de pers. Je kan zo doorzien waarom. Het echte verhaal van Chris Gardner is geromantiseerd en herschreven tot het perfect paste in het plaatje dat Hollywood in gedachten had. Wie de film wil zien als een keiharde, sociale aanklacht tegen de jaren tachtig politiek van knarse knar Ronald Reagan komt sowieso bedrogen uit. The Pursuit of Happyness is ondanks zijn voorspelbaarheid en meligheid een redelijk ingetogen, mooie vertelling over een man die er alles aan wil doen om het geluk na te streven. Dat op het einde van de rit zijn leven in elkaar klikt als een rubik's cube, voelt niet overdreven aan. Je gunt het hem.