MASTERS OF HORROR: LEGENDEN OP HET WITTE DOEK | TIEN HOOGTEPUNTEN UIT HET PROGRAMMA | SUNSHINE: WE ALL SHINE ON | GASTEN OP HET FESTIVAL | GRINDHOUSE DOUBLE BILL | ALLE RECENSIES
Maar omdat echte trash nu eenmaal niet thuishoort in de grote zaal van de Tour & Taxis, vond de Grindhouse Double Bill, heel toepasselijk, onderdak in de lichtjes bouwvallige Cinema Nova. De afgelopen jaren vormde de Nova al het toneel van retrospectieves van onder meer Hershell Gordon Lewis en de Night of the Living Dead-films, maar tot een speciaal Grind House-evenement was het nog niet gekomen. Vandaar ook dat dit gerust gezien mag worden als een soort orgelpunt in de herwaardering van oudbakken, meestal slecht gemaakte rommel die de afgelopen decennia is blijven etteren in de onderbuik van de wereldcinema. Zeker nu veel van die vergeten troep ook overal op dvd te krijgen is. Dat dit soort kostelijke filmische rommel de laatste jaren ook in onze streken in zwang is gekomen, is bovendien niet in geringe mate de verdienste van Jan Verheyen en Jan Doense, die duizenden filmliefhebbers tijdens hun Nacht van de Wansmaak anders hebben leren kijken naar b-films en trash.
Het was dan ook niet verwonderlijk dat de Grindhouse-avond in Cinema Nova op flink wat publiek kon rekenen. Blijkbaar hadden de twee geprogrammeerde films, met de ronkende titels Maniac (uit 1980) en I Spit on Your Grave (uit 1978), nog steeds niets van hun morbide aantrekkingskracht verloren. Om het geheel nog een beetje in te kleden, was Maniac-regisseur en jurylid William Lustig naar de Nova afgezakt om na zijn film nog een woordje uitleg te geven. Tot zijn grote verbazing kreeg hij na afloop zelfs nog lof over zijn voor een appel-en-een-ei gedraaide horrorfilm. Maniac mag dan wel geen grote kunst zijn, ondanks het schrijnende gebrek aan budget, maakte Lustig er wel een kostelijk spektakel van. In Maniac zien we hoe de gestoorde moordenaar Frank Zito (op uiterst merkwaardige wijze gespeeld door co-scenarist Joe Spinell) door de groezelige achterbuurten van New York struint, op zoek naar jonge vrouwen om zijn perverse fantasieën op uit te leven. Zito sleept namelijk een kanjer van een jeugdtrauma met zich mee, wat ertoe heeft geleid dat hij vrouwen vermoordt, hun kleren steelt en er thuis zijn mannequinpoppen mee aankleedt. Een meer sleazy onderwerp voor een horrorfilm kun je nauwelijks bedenken,zeker niet voor een film die zelfs met de beste wil van de wereld het mainstream-filmcircuit niet had gehaald.
Ook regisseur Lustig stak de ambities van zijn film niet onder stoelen of banken: Maniac moest een melkkoe worden om zijn volgende producties mee te financieren. Bovendien waren de opnames ook een goede gelegenheid om eens samen te werken met zijn vrienden (waaronder ook special-effects maestro Tom Savini, die Maniac voorziet van het spectaculairst ontploffende hoofd ooit vastgelegd op film). De filmcarrière van Lustig mag in de jaren daarna misschien niet de allerhoogste vlucht hebben genomen (al scoorde hij nog wel met Vigilante en de Maniac Cop-films), toch verdient hij nog steeds zijn boterham in de filmbusiness. Tegenwoordig is hij namelijk voorzitter van het dvd-label Blue Underground (een dochteronderneming van het prestigieuze Anchor Bay) dat voornamelijk, u raadt het al, cult- en horrorfilms uitbrengt. Bovendien liet Lustig doorschemeren dat “een bekende filmstudio” een oogje had laten vallen op de remake-rechten van Maniac. Niet onbegrijpelijk overigens, want ondanks het hoge trash-gehalte, heeft het plot van Maniac wel voldoende ideeën voor een nieuwe bewerking.
Die (al dan niet dubieuze) eer zal wellicht, en godzijdank, nooit weggelegd zijn voor I Spit on Your Grave, zogenaamd “een van de meest controversiële films aller tijden”. Op papier ziet de film er inderdaad niet al te fris uit: de jonge, knappe schrijfster Jennifer (gespeeld door Camille Keaton, kleindochter van de legendarische Buster Keaton) zoekt rust in een oud huis ergens in het zuiden van de States om te werken aan haar nieuwe boek. Maar in plaats daarvan wordt ze herhaaldelijk, brutaal en langdurig verkracht door een aantal rednecks, die op die manier aan hun gehandicapte broer willen laten zien hoe het moet. Na een reeks gruwelijke mishandelingen laten ze Jennifer voor dood achter. Maar de vrouw overleeft de gruwel, en als ze na een tijdje weer op de been is, besluit ze op minstens even beestachtige wijze wraak te nemen op haar verkrachters.
Zoals gezegd, op papier is het heel wat. En ook in zijn tijd deed I Spit On Your Grave veel stof opwaaien. Maar in tegenstelling tot een aantal van zijn soortgenoten in het rape-revenge-genre (waaronder Wes Cravens Last House on the Left) heeft I Spit on Your Grave de tand des tijds niet doorstaan. In tegendeel zelfs, de debuutfilm van Meir Zarchi is knullig, amateuristisch, boers en lachwekkend. En bovendien eindeloos saai, zowat de allergrootste zonde die je in dit genre kunt begaan. Zelfs de het meest schokkende aspect van de film, de eindeloze reeks verkrachtingen tijdens het eerste halfuur, is zo onnozel, dat je je als kijker tussen twee lachbeurten door afvraagt of de acteurs eigenlijk wel op de hoogte zijn van een aantal elementaire biologische grondbeginselen. En nadat het “controversiële” begin door het publiek met algehele onverschilligheid werd onthaald, hadden velen moeite om zich door het laatste uur heen te worstelen. Afgezien van de grote hoeveelheden naakt (we zeggen het zonder enige vorm van cynisme: Camille Keaton durft!) en het handjevol vergezochte sterfscènes, is I Spit on Your Grave een film die zijn reputatie niet heeft verdiend. Te langdradig om te échte te boeien, te stompzinnig om te choqueren en eigenlijk gewoon te idioot voor woorden. Maar toch: ideaal voer voor een avondje Grindhouse... al was het maar om te demonstreren hoe je zeker géén film moet maken.