THE GREAT ESCAPE

‘Thank you for getting me out’

MGM
Dat de grootse jaren van de cinema nooit meer terugkeren is al lang geweten. In deze treurige dagen krijgen we alle mogelijke rommel naar ons hoofd gegooid dat we er spontaan migraine van krijgen. Hollywoods laatste oplossing is de eenvoudige methode: verzin niets nieuws, hermaak gewoon iets dat vroeger wel werkte.
 
Dat Hollywood voor het grootste deel uit randdebielen bestaat is geen verrassing, dat de meeste gekende acteurs en regisseurs echter graag meewerken aan deze schande is verontrustend. Remakes ogen zelfs na jaren evolutie nooit grootser of knapper dan welke klassieker ook. Af en toe komt er wel nog eens een amusant filmpje uit (Dawn of the Dead) maar voor het grootste deel beeft de aarde van de overledenen die hun ongenoegen uiten (The Haunting bijvoorbeeld). Iedereen houdt nu al zijn vogels in de kooien voor de aangekondigde remake van The Birds voor 2009. Klassiekers hebben helemaal geen remake nodig en blijven zelfs 40 jaar later nog steeds in ieders gedachten nazinderen. De onovertroffen oorlogsfilm The Great Escape is een van de vele grootse voorbeelden…
 
Het verhaal start in 1943. De tweede Wereldoorlog zorgt voor dood en verderf met vele slachtoffers tot gevolg. Naast het front gaat het er echter ook al niet zo best aan toe. Een Duitse kolonel krijgt de opdracht een zwaar bewaakt gevangenkamp in toom te houden. Geen eenvoudige opdracht, zo blijkt, want de sympathieke gevangen houden er de gewoonte elke mogelijkheid van ontsnappen te benutten. Onder de gevangenen zit de yank kapitein Hilts (een onversneden Steven Mqueen). Na zeventien (!) ontsnappingspogingen is het de arme piloot echter nog steeds niet gelukt te ontsnappen. Elke gevangene houdt (ter goeder trouw aan het genre) er zijn eigen kwaliteiten op na: Hendly (goede rol van James Garner) staat in voor de extra spullen, Barlett (Richard ‘Jurassic Park’ Attenborough) heeft uitzonderlijke leiderscapaciteiten, Sedgwick (James Coburn) geraakt aan elk voorwerp dat men hem vraagt, Velinski (Charles Bronson in zijn goede oude tijd) staat in voor een veilige tunnel en Blythe (Donald Pleasance) zorgt voor de valse Duitse paspoorten. Uiteraard graaft het verhaal iets dieper dan een Steven Seagal-film waardoor aan de andere kant van het hek geraken het eenvoudigste deel is…
 
The Great Escape is de verfilming van het boek van Paul Brickhill. Deze was in de tweede Wereldoorlog zelf piloot en stortte in 1943 neer in Tunesië. Hij werd vervoerd naar een Duits gevangenkamp waar hij meewerkte aan ontsnappingsorganisaties. Zijn verhaal was dan ook lichtjes gebaseerd op eigen ervaringen. Uiteraard werden enkele personages toegevoegd of iets of wat veranderd ten einde de meeleeffactor te verhogen. Om de film een authentieke look te geven werd alles gefilmd in Europa zelf. Aan het roer van het spektakel stond regisseur John Sturges. In 1955 werd deze man genomineerd voor de Oscars voor zijn uitstekende regie voor Bad Day at Black Rock en maakte faam met de onvergetelijke western The Magnificent Seven. Zowel het tot in de kleinste details uitgewerkte verhaal als de uitmuntende acteerprestaties hielpen deze film naar hoge toppen. De aanloop gebeurt op een enorm traag tempo zodat elk personage nauwkeurig kan worden blootgelegd. Tussendoor krioelt het van de geniale vondsten die een vleugje avontuur en komedie trachten te combineren (Steven Mqueen die elke keer opnieuw zijn tennisbal boven haalt wanneer hij in afzondering vliegt!) en de sarcastische ondertoon helpt het verhaal op avontuurlijke wijze vooruit. Daarnaast is het eveneens genieten van de heerlijke chemistry tussen de stuk voor stuk schitterende acteurs (met onvergetelijke dialogen tussen Steven Mqueen en James Garner op kop!). Uiteraard is oorlog een smerige zaak en maakt de avontuurlijke sfeer ook vaak plaats voor keiharde (figuurlijke) oorlogsgruwel (mensen achter laten of niet!) en deelt het drama wel enkele klappen uit.
 
De hoogtepunten zijn zoals gekend niet te tellen met als absolute topper de motorscène die nog steeds elk visueel hoogstandje doet verbleken. Zowel op spectaculair als aandoenlijk vlak is deze oorlogsprent eentje om in te kaderen. Het prachtige aan de cast is dit ze hun personages vertolken met de ervaring die ze zelf hadden opgedaan in hun werk of zelfs tijdens de oorlogsperiode. Oorlog is hel. Het is een verschrikkelijke periode waar niemand beter van zal worden en waar iedereen littekens aan overhoudt. Zelfs tijdens de meest luchtige scènes in dit heerlijk oorlogsavontuur annex drama zal je de boodschap onthouden.     
 

Elke maand stoffen we een filmklassieker af. Surf doorheen het archief om de vorige klassiekers te lezen.