SICKO

De luis in de pels van de Amerikaanse overheid, Michael Moore, is terug met een nieuwe documentaire. Deze keer richt hij zijn giftige pijlen op het Amerikaanse gezondheidssysteem en de talrijke private verzekeringsmaatschappijen die zich daarmee bezighouden.
 
Vanaf het begin moet duidelijk gemaakt worden dat het Amerikaanse gezondheidssysteem helemaal anders is dan het Europese systeem waarin wij leven. Hier bestaan mutualiteiten die, voor een kleine vergoeding, praktisch al onze ziektekosten terug betalen. Hiervoor betalen we natuurlijk wel een prijs (hogere belastingen en dus een hogere loonkost), maar door dit systeem van solidariteit blijft het wel voor iedereen betaalbaar.
 
Niets van dit alles in Amerika. Daar moet je privaat verzekerd zijn om je ziektekosten gedekt te zien worden. Dat is niet erg goedkoop, waardoor er al een grote bevolkingsgroep uit de boot valt. Maar zelfs al ben je wel verzekerd, dan nog kunnen de private maatschappijen weigeren om ziektekosten te betalen omwille van clausules in de contracten waardoor je toevallig voor die ziekte niet gedekt bent. Deze bedrijven hebben zelfs grote groepen werknemers die niets anders doen dan het zoeken naar gaten in het systeem, om toch maar zo weinig mogelijk mensen te moeten terugbetalen. Hier gaat deze documentaire van Michael Moore over: het systeem van privaat beheerde verzekeringsmaatschappijen die het hele Amerikaanse gezondheidssysteem in een wurggreep houden.
 
In zijn typische stijl volgt Moore een paar Amerikanen met kanker en andere zware ziektes die een ziekteverzekering hebben, maar het toch moeilijk hebben om iedere maand rond te komen. Zo zien we een ouder koppel dat genoodzaakt is om in een klein kamertje bij hun dochter in te trekken omdat ze hun eigen huis niet meer kunnen betalen. De medicijnen, zelfs al zijn ze gedekt, kosten nog altijd verscheidene honderden dollars per maand. Ook verschillende brandweermannen en reddingswerkers van 9/11 hebben het moeilijk omdat hun ademhalingsproblemen, veroorzaakt door het instorten van de torens, niet worden gedekt.
 
Moore gaat dan eens een kijkje over de grenzen nemen, en komt zo in Europa terecht. Daar gaat hij mensen ondervragen in Britse NHS-ziekenhuizen (die door de overheid uitgebaat worden) en wil hij achterhalen hoeveel ze voor hun ziekenhuisopname moesten betalen. Hij valt dan ook volledig uit de lucht wanneer blijkt dat zowat alles gratis is. Ook het feit dat overheidsdokters goed betaald worden en aangemoedigd worden om hun patiënten gezond te doen leven, oogst ongeloof. Vervolgens steekt hij het Kanaal over naar Frankrijk, waar hij op bezoek gaat bij een typisch Frans gezinnetje en verbaast er zich wederom over het feit dat praktisch het hele gezondheidssysteem gratis is, dat huisdokters bijna onmiddellijk aan huis komen en dat er zelfs gezinsmedewerkers zijn die jonge moeders helpen bij de eerste maanden na de geboorte met het huishouden.
 
Vervolgens gaat Moore terug naar Amerika waar hij zijn landgenoten, die niet genoeg geholpen worden in hun thuisland, meeneemt naar Cuba om daar in een ziekenhuis te worden verzorgd. Een beetje voorspelbaar moeten ze daar amper iets betalen voor hun medicijnen en ziekenhuisopname, worden ze onmiddellijk geholpen en krijgen ze betere diagnoses.
 
Als aanklacht kan deze documentaire zeker tellen. Als je dit als Amerikaan bekijkt, kan je niet anders dan het gevoel bekruipen dat je in het verkeerde land geboren bent en ga je onmiddellijk op internet emigratiedocumenten naar Frankrijk zoeken. Toch is het jammer dat elk gevoel voor nuance het raam uit gegooid wordt. Groot-Brittannië, Frankrijk en zelfs Cuba worden als het Beloofde Land afgeschilderd, zonder dat er ook maar één keer over de problemen met het gezondheidsstelsel daar gerept wordt. De NHS in het Verenigd Koninkrijk verliest elk jaar vele miljoenen ponden, en de loonkost in Europa ligt torenhoog waardoor de concurrentiepositie van deze landen alsmaar slechter wordt. We horen daarbij ook nog best een aanvullende hospitalisatieverzekering af te sluiten voor uitzonderlijke ziekenhuisopnames, wat soms door werkgevers maar meestal door werknemers wordt betaald.
 
Ook is het niet helemaal duidelijk hoe representatief de paar Amerikanen zijn die Moore laat opdraven in zijn documentaire. Zijn dit maar een paar uitzonderingen of is er echt een probleem op grote schaal? Instinctief voel je natuurlijk wel aan dat dit zo is, maar door het zoeken naar het spectaculaire (zoals bijvoorbeeld de 'raid' op Guantanamo Bay) verliest Moore aan geloofwaardigheid. Toch blijft Moores boodschap grotendeels overeind en we kunnen geloven dat de Amerikaanse overheid elke keer weer met spanning uitkijkt naar 'de nieuwe van Moore'. Kortom, een prima vermakelijke documentaire die je een paar keer met verstomming zal slaan, maar die uiteindelijk voor ons Europeanen aan geloofwaardigheid verliest door onze extra kennis van zaken.