LIONS FOR LAMBS

De invasie in Irak kostte tot nu toe 76 701 mensenlevens. Een land dat niet eens iets te maken had met 9/11, laat staan een militaire dreiging vormde voor het grote Amerika. Het dodental loopt nog dagelijks op. Ook in Afghanistan gaat het gevecht gewoon door. Nu al 6 jaar ondertussen, dat is al langer dan Wereldoorlog II duurde. En het einde is nog niet in zicht…
 
Het Amerikaanse volk merkt er maar weinig van. Terwijl de nachtelijke escapades van bimbo’s als Paris Hilton en Lindsay Lohan breed uitgesmeerd worden in de pers, lijkt wel nooit een doodskist terug te keren uit Irak of Afghanistan. De Amerikaanse media zit stevig in de Republikeinse binnenzak. Hele strategieën zijn gestoeld op de collectieve onwetendheid van het volk der US of A.
 
Dat probeert Robert Redford met handen en voeten aan te klagen in Lions for Lambs. Meer nog dan een anti-oorlogsprent, is het een verwoede poging het brein der mensheid in het algemeen, en dat van de Amerikaan in het bijzonder, uit de sluimerstand te schoppen. Lions for Lambs is hoe een Duits officier ooit de Britse soldaten in Wereldoorlog I omschreef: stuk voor stuk dappere leeuwen, die in schril contrast stonden met de laffe lammeren die hun bevelhebbers waren. Blijkbaar ziet Redford het net zo. Die lammeren kunnen wij evengoed zijn. Het wordt ons zo makkelijk gemaakt met de ogen toe te leven. De ondertitel stelt het simpel: If you don’t stand for something, you’ll fall for anything!
 
Maar Redford ambieert meer. Niet enkel wil hij zijn volk de ogen openen, hij wil ook dat het iets aanvangt met zijn leven. Dat wordt duidelijk gemaakt in een eerste verhaallijn, waarin hij zelf de rol opneemt van universiteitsprofessor Stephen Mally. Mally heeft student politieke wetenschappen Todd Hayes (Andrew Garfield) in zijn kantoor ontboden. Op de agenda staat Todd’s afwezigheid op Mally’s colleges de laatste maanden. Todd blijkt een heel beloftevolle jongeman te zijn, en Mally wil hem opnieuw op het goede pad helpen. Wat volgt is een verrassend heldere discussie, eerst over motivatie, maar later ook over de Amerikaanse politiek, de oorlog in Irak, de toekomst, en het verleden. Zonder al te opvallend de moraalridder uit te hangen slaagt Redford erin de toeschouwer een sterk gevoel van ‘tijd om op te staan’ en ‘laten we alles uit ons leven halen dat erin zit!’ te geven.
 
Elders zit Meryl Streep als journaliste Janine Roth op kantoor bij senator Jasper Irving (Tom Cruise). Die heeft een uur de tijd om Roth exclusief in te lichten over zijn gloednieuwe militaire strategie die op datzelfde moment van start gaat in Afghanistan. En Cruise is op dreef: zijn présence en overtuigingskracht is formidabel. Met de gebruikelijke termen ‘war on terror’ en ‘axe of evil’ behelpt hij zich om de beslissingen van zijn regering te rechtvaardigen. Hij laat de hele oorlog zo aannemelijk klinken dat je hem nog zou gaan steunen. Maar bij uitspraken als “We need a victory, whatever it takes!” ruikt Roth onraad. Wat zij van Irving voorgeschoteld krijgt is pure propaganda. Streep vertolkt prima haar groeiende bezorgdheid en tweestrijd in de keuze tussen een exclusieve primeur en het juiste doen. We hebben er nooit over getwijfeld: Meryl Streep staat garant voor pure klasse.
 
De verbale stortvloed die we over ons heen krijgen doet ons bij wijlen naar adem happen. Gelukkig is er nog een derde verhaallijn, die de twee vorige met elkaar verbindt en die eindelijk eens niet bestaat uit een lange dialoog. Arian en Ernie zijn twee jonge gasten, oud-studenten van Mally. In tegenstelling tot vele anderen hebben zij wel een uitgesproken mening over hoe het er in de VS aan toe gaat. Zij vinden het hun plicht zich aan te melden voor het Amerikaanse leger. De twee komen in Afghanistan terecht, waar ze het slachtoffer worden van Irving’s nieuwe strategie. Nadat hij in World Trade Center onder het puin van de aanslag kwam te liggen, is Michael Pena weer de pineut. Hij mag Ernie vertolken.
 
De drie verhalen hadden misschien nog net iets meer met elkaar verbonden mogen zijn, toch lopen ze mooi in elkaar over. Telkens wanneer we het gevoel krijgen dat het tijd wordt om over te schakelen, worden we op onze wenken bediend. Het geheel blijft echter wat statisch en lijkt soms wel een theaterstuk. Wie niet van lange dialogen houdt, raden we aan thuis te blijven. Wie ze toch enigszins kan verdragen, zal enthousiast de bioscoop verlaten. Lions for Lambs staat immers bol van de scherpe, interessante, perfect gebrachte en uiterst actuele dialogen. Redford verliest zichzelf ook niet aan overdreven thematiek, drama of grootsigheid. Eenvoud en helderheid zijn de sleutel tot een korte, en krachtige film.