OFFSCREEN FILMFESTIVAL 2008: TERUGBLIK

LEES OOK:
FREAKSHOW FRIDAY | GRENZELOZE CINEMA IN DE NAVEL VAN DE DROOM | MORELE ECLIPS DOOR EEN ZONNEBRIL

Tussen 21 februari en 9 maart kon de festivalbezoeker zich in Cinema Nova vergapen aan de meest zonderlinge films: First (Off) Screenings, 3D, Manimal, Freak Cinema en een eerbetoon aan Jack Hill. Ook het Filmmuseum nam deel aan het programma met een retrospectieve rond Tod Browning.

Dat de 3D-module zich tot de onbetwiste publiekstrekker van het festival ontpopte, hoeft eigenlijk nauwelijks te verbazen. We krijgen immers niet elke week de kans om het stereoscopisch film kijken in zijn originele vorm te herontdekken. Bovendien stonden met Creature from the Black Lagoon, House of Wax en Flesh for Frankenstein onvervalste genreklassiekers op het menu. Terwijl de cultfans zich in de Hill-retrospectieve konden buigen over de genese van de blaxploitation-film, werden in Freak Cinema de morele standaarden onverbiddelijk aan de decadentie geslachtofferd. Beide modules bereikten eveneens een hoog publieksgemiddelde. De aanwezigheid van Jack Hill, die enkele van zijn films persoonlijk kwam voorstellen, is daar wellicht niet vreemd aan. Het niet van seksuele aberraties gespeende Manimal en de gedurfde selectie van First (Off) Screenings presteerden licht onder de verwachtingen. Dat dit vooral een probleem is voor de avant-premières, beseffen ook de organisatoren. Het slotweekend miste inderdaad een echte publiekstrekker. Naar volgend jaar toe zouden we op dat vlak dan ook iets bekender werk mogen verwachten.

Zoals de titel van het festival al laat vermoeden, wordt er op Offscreen ruim aandacht besteed aan wat er zich naast het scherm afspeelt. Zo gaf filmhistoricus Dick Tomasovic in het Filmmuseum een interessante uiteenzetting over het leven en werk van Tod Browning, en organiseerde Cinema Nova een gesmaakte Q&A met Jack Hill. Freaky sideshows, concerten en goochelacts zorgden dan weer voor een vreemdsoortige détente. Dergelijke randactiviteiten verhogen in aanzienlijke mate de betrokkenheid van het publiek. Het persoonlijk contact en de interactie met de toeschouwers zijn in elk geval een opsteker in vergelijking met het soms ongebreideld consumerisme op de grote festivals. In die context hoeft het dan ook niet te verwonderen dat het onderliggende Cinema Nova café bewust geen cola en ijsthee serveert, en de bekende krieks en trappisten onverbiddelijk als industriële bieren brandmerkt. De kleinschaligheid van het festival, de bezieling en het retrogehalte hebben hun eigen charme. Toch zijn daar ook enkele nadelen aan verbonden: uurroosters worden maar zelden gerespecteerd (bepaalde films liepen tot een halfuur vertraging op), de smalle en langgerekte wachtrijen zorgen soms voor claustrofobische taferelen, en wie zelf geen biertje drinkt, kan zich maar beter voorbereiden op de alcoholdampen die in het Nova-zaaltje (blijven) hangen.

Maar de kern van de zaak is dat Offscreen zich tijdens de eerste editie als een aangenaam, gedurfd, uniek en eigenzinnig filmfestival wist te profileren. Liefhebbers kunnen zich nu al opmaken voor de tweede editie die er begin volgend jaar aankomt. De organisatoren staat alvast een grote uitdaging te wachten. De ‘sequel’ mikt op eenzelfde publieksbereik (om en bij de 3300 toeschouwers), maar zal het volgend jaar wel zonder de 3D-locomotief moeten stellen. Daarnaast rekent Offscreen voor de tweede editie opnieuw op de onbaatzuchtige inzet van haar vrijwilligers en op een consolidatie van de structurele ondersteuning via subsidies (dit jaar kwam Brusselse Aangelegenheden met 5000 euro over de brug). Aan de programmeringsformule – drie verlengde weekends – wordt alvast niet gesleuteld.

Wie de eerste editie gemist heeft, kan tot eind maart nog enkele films uit het Offscreen-programma bekijken in Cinema Zed Leuven (o.a. My Winnipeg en Brothers of the Head) of in het Museum van Hedendaagse Kunst Antwerpen (o.a. Spider Baby, Forbidden Zone, en een herneming van de retrospectieve rond Tod Browning). Meer info op www.cinemazed.be en www.muhka.be.