EUROPEES FILMFESTIVAL VAN BRUSSEL

Deel 1: Tranches-de-vie | Deel 2: Reizen die nergens heen gaan | Deel 3: Over Duitse vrouwen die afzien | Deel 4: Humorloze Oost-Europeanen en geestige Denen

Vorig jaar opende het Europees filmfestival van Brussel met het Noorse Reprise. Een heerlijke, grappige, snelle, machtig gemonteerde, intelligente auteursfilm... die vervolgens niet gereleased werd in België. Zonde. De openingsfilm van dit jaar, het Frans-Libanese Melodrama Habibi stelt werkelijk niets voor. Een stuitend gebrek aan originaliteit, humor, verrassing, charme en geloofwaardige personages nekt Hany Tamba’s film. Opvallend genoeg is deze miskleun wel al aangekocht door een distributeur. De release is voorzien midden augustus. Een aan lager wal geraakte charmezanger wordt door een rijke Libanese zakenman uitgenodigd om het verjaardagsfeest van zijn vrouw op te luisteren. Omdat hij niets beters te doen heeft, stapt de artiest op het vliegtuig. Het vervolg laat zich raden. Een enkele geestige flits van hoofdrolspeler Patrick Chesnais kan dit ultra lichtgewicht prulletje niet redden. Als het lekker warm is buiten, dan is het terras aan Flagey een beter alternatief dan anderhalf uur Melodrama Habibi.

La Habitación de Fermat is een Spaanse formulefilm over wiskundigen. Luis Piedrahita en Rodrigo Sopeña zijn er in geslaagd een steekhoudende thriller te maken over rekensommetjes en raadseltjes. Vier briljante wiskundigen worden door een mysterieuze man naar een afgelegen plek gelokt waar ze een eeuwenoud wiskundig probleem moeten oplossen. De vier zijn niet willekeurig gekozen en ook de organisator van het wiskundekransje is geen doetje. De vier zitten in de val. Het minste dat je van het regisseursduo kan zeggen, is dat ze goed weten waar ze mee bezig zijn. Ze maken handig gebruik van de claustrofobische setting en versterken het angstgevoel met scherpe beelden en enerverende geluiden. De beperkingen van het genre hebben ze jammer genoeg niet kunnen overstijgen. Hun personages zijn veel te schematisch, de vertolkingen flets en de finale is een kleine tegenvaller. Spannend is het zeker, technisch is er weinig op aan te merken, maar de emotionele betrokkenheid bij de hoofdpersonages is te laag om echte hartkloppingen te veroorzaken.

Dan heeft Jorge Sánchez-Cabezudo het beter gedaan met La Noche de los girasoles dat hij schreef en regisseerde. Hij bekijkt een dramatisch voorval vanuit het standpunt van zes personages. Terwijl twee speleogen een pas ontdekte grot onderzoeken, wordt de vrouw van één van de speologen een eindje verder aangerand en gewond achtergelaten. In zes episodes komen we te weten wie, wat, waar, waarom en wanneer gedaan heeft. Op korte tijd slaagt Sánchez-Cabezudo er telkens in om een heel eigen sfeer te creëren, de nieuwe personages te introduceren en ze razendsnel vertrouwd te maken. Iedere episode is iets donkerder dan de vorige. La Noche de los girasoles is een ontnuchterende exploratie van de menselijke geest. De knappe vertolkingen en het mysterieuze decor – de verlaten spookdorpen in het Spaanse binnenland – maken van deze psychologische thriller een aanrader. De Spaanse bron die aan de lopende band straffe jonge filmmakers aflevert is nog lang niet opgedroogd.

Architect Leo doet het minstens even vaak met zijn minnares als met zijn wettelijke echtgenote Saara. Ten eerste is dat een inbreuk op de Tien Geboden en ten tweede is zijn vrouw daar achter gekomen. Dat laatste is erger. Hij probeert het nog te ontkennen maar zijn leugens zijn veel te doorzichtig. Saara infiltreert in het leven van de jonge minnares. Musta jää (Black Ice) gaat denderend van start met een snoeiharde scène waarin Leo tijdens het verjaardagsfeestje van zijn vrouw geconfronteerd wordt met zijn buitenechtelijke escapades. Schrijver-regisseur Petri Kotwica grijpt de kijker bij het nekvel en laat niet meer los. De humor in zijn wraakverhaal is heerlijk donker en de dialogen zijn vlijmscherp. Overdreven origineel is hij niet, maar de afwikkeling van de plot blijft boeien omdat de wendingen in het verhaal altijd net iets vroeger of later komen dan verwacht. Naar het einde toe verdwijnt het realistische gehalte en stijgt de suspense. Black Ice is vaardige, knappe moderne cinema waarin op hoog niveau geacteerd wordt en een kanshebber op de hoofdprijs.

Het Slovaakse Slepe lásky (Blind Loves) vertelt in verschillende episodes het liefdesverhaal van een aantal blinden. Een blind echtpaar kijkt samen naar de schansspringtornooien op televisie. Terwijl zijn vrouw een wollen trui breit, speelt hij op zijn synthesizer de soundtrack bij de onderwaterverhalen die hij verzint. Een tienermeisje chat met een jongen. Ze vertelt hem niet dat ze blind is uit schrik dat hij dan nooit zal opdagen op hun date. De relatie tussen een blinde roma-zigeuner en een heel slechtziend meisje wordt afgekeurd door haar familie. Wanneer ze zwanger is, wordt ze het huis uitgezet. De vierde verhaallijn volgt een zwangere vrouw die hoopt dat haar kindje wel zal kunnen zien. In semi-documentaire stijl schetst Juraj Lehotsky het dagelijkse leven van de personages. Ze weert valse emoties en melodrama. Zonder er extra nadruk op te leggen, gaat ze de visuele handicap niet uit de weg. Blind Loves is veel meer dan een film over blinden. Het zijn grappige en poëtische tranches-de-vie die vindingrijk in beeld zijn gebracht, verrijkt met veel fantasie en ware emotie.

De debuterende Marie Burgun is de absolute ster in het Franse 57000 km entre nous, het regiedebuut van Delphine Kreuter die ook het scenario schreef. Centraal staat een bizar gezin waarin alles draait om de familiewebsite. Marie Burgun is de puberdochter die hele dagen op haar kamer zit te chatten met freaks of online games speelt met Adrien, een jonge kankerpatient. De nieuwe vent van haar moeder filmt altijd en overal. De filmpjes zet hij op de site. De familie communiceert via het internet. De dochter is daarin de crack. Hoe perverser haar chatvrienden, hoe liever ze het heeft. In tegenstelling tot haar familieleden trekt ze met haar grote mond en open geest ook in de echte wereld goed haar plan. Om honderd procent te bevredigen is 57000 km entre nous te onevenwichtig en wordt de film te zeer bevolkt door weirdo’s. De absurd humoristische toon waarmee Kreuter haar maatschappijkritische boodschap brengt, maakt veel goed. Kreuter is zeker een naam om te volgen.

Diorthosi (Correction) is een moeilijke, ondoorgrondelijke Griekse film waarin een man vrijkomt na een gevangenschap. Hij gaat onmiddellijk op zoek naar een vrouw en kind. Hijzelf wordt achternagezeten door de bende waar hij deel van uitmaakte toen hij werd opgepakt. Het vervolg is een lange zwerftocht door Athene. De gevoelens van het hoofdpersonage, komen we nooit echt te weten en wat hij uitgespookt heeft, onthult regisseur Thanos Anastopoulos pas helemaal op het einde. Het belangrijkste thema van de film is uiteindelijk de spanning tussen de Grieken en de Albanezen die massaal naar Griekenland zijn geëmigreerd na de val van het communistische regime in hun land. Omdat het voor niet-Grieken niet te horen en te zien is wie de Albanezen zijn en wie de Grieken, valt een groot deel van de zeggingskracht van de film weg. Wat overblijft is een stille, kille film die overeind blijft door de uitstraling van hoofdrolspeler Giorgos Symeonidis.