HAPPY-GO-LUCKY

Bekende voorbeelden van films met perfect gecaste tegenspelers zijn Heat, met De Niro als boef en Pacino als zijn vanger, en One Flew Over the Cuckoo’s Nest, met Jack Nicholsons R.P. McMurphy tegenover Louise Fletchers sadistische Nurse Mildred. Van andere filmduo’s blijft het dan weer dromen. Wat te denken, bijvoorbeeld, van Anne Bancrofts verleidster op leeftijd Mrs. Robinson uit The Graduate tegenover Michael Caine’s amorele playboy Alfie? Of Anthony Hopkins’ griezelige kannibaal Hannibal Lecter uit Silence of the Lambs die naast gastronoom Michel Piccoli uit La Grande Bouffe aan tafel schuift? Hoofdrolspeelster Poppy uit Happy-Go-Lucky is nog zo’n personage dat een gedroomd filmduo zou kunnen vormen. Vijftien jaar geleden voerde Leigh in zijn meesterwerk Naked het onvergetelijke maar afstotelijke personage Johnny (de sublieme David Thewliss) op, een cynische verkrachter vol zelfhaat en woede. Vandaag is Poppy als het ware de tegenpool van Johnny. Samen zouden ze het ultieme yin en yang kunnen vormen. Een ontmoeting tussen de twee had in deze zeer geestige zedenschets het nodige vuurwerk opgeleverd.

Poppy is een dertigjarige onderwijzeres die als onverwoestbare levensgenieter door Londen huppelt. De verloederde metropool heeft geen vat op haar. Toch stelt regisseur Leigh haar chronisch optimisme zwaar op de proef. Het begint al in de openingsscène, waarin haar fiets wordt gestolen. Maar de protagoniste haalt de schouders op en lacht: ”Oh, wat jammer dat ik geen afscheid heb kunnen nemen.” Poppy is een positivo wiens humeur op Johnny uit Naked zou inwerken als een scherpe paal door het hart van een vampier. Van zoveel vrolijkheid zou je als bioscoopbezoeker haast in een dipje raken, ware het niet dat Sally Hawkins als Poppy de rol van (haar nog jonge) leven speelt. In Berlijn werd ze daarvoor met de Zilveren Beer voor Beste Actrice bekroond.

Het opbeurende Happy-Go-Lucky toont Londen anno 2008 door de twinkelende ogen van Poppy. Vergeleken met Michael Winterbottoms desolate visie op de stad in Wonderland (1999) krijgen we een magische speeltuin voorgeschoteld. De film zit vol geestige momenten, maar de scènes waarin Poppy en haar vriendin op flamencoles gaan – met de fantastische Karina Fernandez als een aan emotionele diarree lijdende Spaanse danslerares – zijn ronduit hilarisch. Maar dan barst de bom. We leren Scott kennen, de rij-instructeur van Poppy. Scott is misschien Johnny uit Naked niet, hij is in elk geval een ijzersterke vervanger. Deze raspessimist is de verpersoonlijking van misantropie, op briljante wijze vertolkt door de gelauwerde Britse acteur Eddie Marsan.

Scott en Poppy zijn net als Pacino en De Niro in Heat zo erg aan elkaar gewaagd, dat hun scènes samen niet alleen memorabel maar ook nog eens ongemeen spannend zijn. Voor het vuurwerk is het echter wachten tot zelfs Poppy de buik vol heeft van deze deerniswekkende loser. Knakt onze vrolijke kruisridder of gaat juist de duivelse Scott eraan?

Hawkins en Marsan zorgen voor drama van de bovenste plank. Mike Leigh, een rasechte regisseur van acteursfilms, stuwt zijn twee protagonisten naar grote hoogten: de acteurs worden hun personages. De eigenzinnige cineast blonk eerder al uit met hoogstaand geïmproviseerd drama, zoals Secrets and Lies (1996), All or Nothing (2002) en het eerder genoemde Naked (1993).

Happy-Go-Lucky toont dat het geluk tussen de oren zit en niet in de krant staat. In een op hol geslagen infotijdperk zorgt de overvloed aan nieuws voor kommer en kwel. Slecht nieuws verkoopt nu eenmaal beter, maar zorgt er ook voor dat de moderne mens met hangend hoofd over straat loopt. Bij Poppy is dat niet het geval. Achter haar ontwapenende lach schuilt een ijzersterke wil. Poppy is Leighs boodschap van hoop in een sprankelend nieuw jasje. Johnny uit Naked zal ze wel nooit ontmoeten, maar we hebben wel een idee van wat ze hem zou zeggen. Wie problemen zou hebben met haar vette Cockney-accent, kan bij de vermaarde soulzanger Al Green terecht. Gloedvol en glashelder schreeuwt hij al jaren Poppy’s devies uit: “Put a Little Love in your Heart”.