LES BUREAUX DE DIEU

Er zijn nog meer overeenkomsten. Les Bureaux de Dieu speelt zich af tussen vier muren: die van een centrum voor familiale planning in Parijs. Het gros van de bezoekers is van niet-Franse herkomst en er wordt veel gepraat. Tientallen gesprekken volgde regisseuse en scenariste Claire Simon in dergelijke centra in verschillende Franse steden.

In de Franse centra voor familiale planning kunnen mannen en vrouwen terecht met hun vragen over seksualiteit, anticonceptie en zwangerschap. De consultaties zijn gratis, het advies is neutraal, de therapeuten zijn net als dokters gebonden aan het beroepsgeheim. Les Bureaux de Dieu volgt het reilen en zeilen in een centrum, kijkt mee over de schouder van de therapeuten en legt het oor te luisteren bij de meisjes, vrouwen en dames die er om hulp en advies komen vragen.

De luisteraars zijn minstens even belangrijk als de vertellers. Claire Simon is net zo geïnteresseerd in hun reacties dan in de verhalen van hun patiënten / bezoekers. De consulenten worden gespeeld door Franse topactrices: Nathalie Baye, Béatrice Dalle, Nicole Garcia, Isabelle Carré en Marie Laforêt. Niet-professionele acteurs en actrices spelen de bezoekers. De confrontatie tussen professionelen en gelegenheidsacteurs reflecteert de scènes die ze spelen. Vrouwen die van ’s morgen tot ’s avonds bezig zijn met hun vak zitten tegenover mensen die vaak voor het eerst in hun leven openlijk praten over seks. Ervaring tegenover onrust, kennis tegenover onwetendheid.

Met hun ouders kunnen de Maghrebijnse meisjes niet praten over vrijen en condooms. In hun cultuur is seksualiteit taboe. In het centrum krijgen ze advies, condooms en – waarschijnlijk het belangrijkste van allemaal - een voorschrift voor de pil. Les Bureaux de Dieu laat niet alleen Algerijnse en Tunesische meisjes opdraven. Ook onvoorzichtige Françaises, carrièrevrouwen die geen ruimte hebben voor een kind en overspeligen die willen weten van welke man ze zwanger zijn, komen aan het woord. Hun verhalen zijn afwisselend grappig, schrijnend, ontroerend of pijnlijk, altijd zijn ze menselijk en geloofwaardig.

Les Bureaux de Dieu is een film over vrouwen, gemaakt door een vrouw en dat is merkbaar. In een centrum voor familiale planning waar over seks en zwangerschap gepraat wordt, is abortus een van de onvermijdelijke onderwerpen. Zelfs de meest liberaal denkende zal verbaasd zijn door de open toon die deze film aanslaat. Zonder een pro-abortus pamflet te zijn, verdedigt Les Bureaux de Dieu resoluut en onvoorwaardelijk de vrije keuze van iedere vrouw die over de lage drempel van het consultatiebureau stapt. Abortus is één van de mogelijkheden die een vrije vrouw heeft in de eenentwintigste eeuw.

Claire Simon benadrukt het engelengeduld, de luistervaardigheid, de Zwitserse neutraliteit en de blijvende inzet van de consulentes. Ze beseffen dat ze vechten tegen de bierkaai maar verleggen iedere dag een steentje in de rivier. Geëngageerd en trouw aan hun idealen zitten ze klaar om voor de zoveelste keer hun aandacht te schenken aan een meisje dat een stommiteit heeft begaan. Opnieuw en opnieuw. Onzichtbare heldinnen op de bovenste verdieping van een anoniem kantoorgebouw.

Een compactere structuur en een strengere selectie van de gevallen, was de dramatische impact zeker ten goede gekomen. Simon had dieper kunnen ingaan op sommige interessante personages en hun precaire situaties. Nu blijft de film te fragmentarisch en wisselvallig en een beetje te lang maar de ontwapenende humor, het authentieke karakter en de gedegen vertolkingen maken veel goed.

Gezien op het 23ste Festival van de Franstalige Film in Namen 2008