Maar zelfs een opportunistische filmmaker als Boll heeft de behoefte om zich creatief te vernieuwen. Voor zijn jongste film Stoic sloot hij zichzelf zes dagen lang op in een tochtige gevangeniscel om met vier jonge acteurs (waaronder Edward Furlong, het interview met hem leest u elders op deze site) het waargebeurde verhaal te verfilmen van drie mannen die hun celgenoot verschrikkelijk mishandelen en uiteindelijk vermoorden. Op het BIFFF werd Stoic gemengd positief onthaald, wat voor een Boll-film eigenlijk een wonder mag heten. Moviegids ging met de beruchte regisseur rond de tafel zitten.
Hebt u dit jaar al iets interessants gezien op het BIFFF?
Ik ben naar de Franse horrorfilm Humains gaan kijken. Aardig. De regisseurs zijn flink gaan lenen bij allemaal andere genrefilms, en het einde was een beetje over-de-top, maar het was hun eerste film en in dat opzicht zeker geen mislukking. Er zat in elk geval genoeg vaart in.
Uw nieuwe film Stoic is helemaal anders dan we van u gewend zijn. Was het een bewuste keuze om het over een andere boeg te gooien?
Ja, toch wel. Dat wil zeggen: voordat ik House of the Dead maakte, heb ik al een paar serieuzere films gedraaid zoals Heart of America. Ook een film als Barschel, Mord in Genf had een politieke achtergrond. Tijdens de opnames van Tunnel Rats heb ik de acteurs voor het eerst laten improviseren. Ik heb het gevoel dat als je scènes opneemt die emotioneel superzwaar zijn, je de acteurs de vrijheid moet geven om te kunnen zeggen wat ze willen. Het idee voor Stoic kreeg ik toen ik per toeval over de zaak las. Alles wat je ziet is gebaseerd op een moord die is gepleegd in de gevangenis van de Duitse stad Siegburg. Ik ben eerst alle krantenartikels gaan lezen en ik kon haast niet geloven dat deze vier mannen op het moment van de feiten allemaal lichte straffen uitzaten. Waarom wilden ze hun levens verpesten door iemand zomaar te vermoorden? Wat haalden ze in hun hoofd? Het vreemde was ook dat ze zich niet verantwoordelijk voelden voor de moord; alle drie gaven ze de anderen de schuld. Ik had deze film trouwens nooit gedraaid als het om drie moordenaars zou gaan die in hun cel een andere moordenaar om het leven brengen. Dat is niet zo onverwacht. Wat mij verbaasde, is dat deze gruwelijke moord werd gepleegd door kruimeldieven, drie gewone mannen die ook buiten de gevangenis nog een heel leven voor de boeg hadden. De ene was zelfs net vader geworden. Mijn vraag was dan ook: wie of wat heeft bij hen de knop omgedraaid en hen in monsters veranderd? Het is gewoon absurd en dat interesseert me wel.
Hoe bent u tijdens de opnames precies te werk gegaan?
Ik had enkel op papier gezet wàt de drie acteurs precies met hun celgenoot moesten doen en hoe elke scène moest eindigen. We hadden een aantal zaken om ons aan vast te houden, zoals het pokerspel, maar de acteurs moesten zelf beslissen hoe ze het vooropgestelde eindpunt van de scène bereikten. We hebben ook geen storyboards getekend, omdat ik denk dat je jezelf niet te veel beperkingen mag opleggen. Voor cameraman Matthias Neuman waren de opnames een nachtmerrie omdat hij nooit kon voorspellen wat de acteurs gingen doen en hij bang was dat ze niet in beeld zouden zijn. Maar volgens mij maakt dat niet uit en kan het het publiek niets schelen als een van de acteurs plots even onscherp in beeld komt. Dat maakt het intenser. Voor Stoic heb ik erg lang moeten zoeken naar geschikte acteurs. Ik moest jongens hebben die zo'n zware rol aankonden en die alle vier compleet verschillende persoonlijkheden hadden. Toen ik met acteur Shaun Sipos sprak, zei hij dat hij graag de rol van bullebak wilde. Net daarom heb ik hem de rol van slachtoffer gegeven. Hij wilde duidelijk geen kop van jut zijn, maar juist dat maakt zijn acteerprestatie een stuk echter. Edward Furlong kwam pas als laatste aan boord en ik merkte dat hij veel gevoelens en emoties uit zijn eigen leven in de rol kon leggen. Hij heeft problemen met drank en drugs gehad en zelfs een tijdje in de bak gezeten. Hij had wel meer tijd nodig om in zijn rol te komen dan de rest, maar toen hij eenmaal wist waar hij naartoe wilde, liep het als een trein. Ik heb hem ook in Janjaweed (een film over de genocide in Darfur, nvdr.) gecast omdat hij de enige was die geen idee had wat er daar allemaal aan de hand was. Hij speelt in de film een fotograaf uit L.A. die naar Soedan moet om daar een reportage te maken. Voor het begin van de opnames zei ik tegen hem: probeer niet te doen alsof je weet waarom je hier bent en wat er hier aan de hand is. Dat gelooft niemand. Je bent een loser uit L.A. die op het strand foto's maakt van vrouwen in bikini. Zo moet je je rol ook spelen. Dat heeft hij gedaan, en hij was perfect.
Het lijkt erop dat deze manier van werken u wel aanspreekt. Bent u van plan om nog meer van dit soort kleinschalige, geïmproviseerde films te draaien?
Jazeker, ook al is het risico veel groter. Als één van de acteurs slecht speelt, mislukt de hele film. Ik kan dan ook geen budgetten van twintig miljoen dollar spenderen aan deze projecten. Maar als je zo'n film met twee of drie miljoen kan draaien, en het resultaat geen complete misser is, is de kans wel groter dat je er meer aan kan verdienen. Ik heb ondertussen nog twee andere films op deze manier gemaakt, Rampage en Janjaweed. Het grappige aan die films is dat ze de exacte tegenpolen van elkaar zijn. Ik denk dat Rampage heel veel kritiek zal krijgen, omdat het net als Stoic zo'n nihilistische film is. Rampage gaat over een man die een gigantische slachtpartij aanricht. De film heeft echter ook een politieke achtergrond en stelt de vraag of de wereld er misschien niet beter vanaf zou zijn als we elkaar allemaal uitmoorden. Volgens mij zo'n gekke vraag nog niet. Denk er maar eens over na: het broeikaseffect neemt toe, brandstofvoorraden raken op en de wereld is in crisis. Wij verpesten het boeltje gewoon. Maar als iemand beslist om deze problemen op te lossen door alle mensen te vermoorden, is hij dan een slechterik of heeft hij een punt? In Jajanjaweed doe ik weer precies het tegenovergestelde: in die film probeer ik de genocide in Darfur aan de kaak te stellen. Het hoofdpersonage uit Rampage zou me natuurlijk ongelijk geven, maar ik vind het juist belangrijk om tegenstrijdige politieke visies te tonen. Zo zit de realiteit nu eenmaal in elkaar.
Vindt u het leuk om uw films samen met het publiek te bekijken?
Hier wel, omdat je tenminste wat respons krijgt uit de zaal. Toen ik hier een paar jaar geleden was met In The Name of the King was iedereen aan het juichen toen het personage van Burt Reynolds stierf. Als filmmaker is dat natuurlijk leuk om te zien. Je moet jezelf nu eenmaal niet te serieus nemen. Als ik thuis films kijk, boor ik ze ook genadeloos de grond in. Dat mag je dus ook van anderen verwachten. Bij In The Name of the King wist ik van tevoren dat dit zou gebeuren: het is een film voor een breed publiek, niet voor filmkenners of horrorfans. Die vinden zoiets kitscherig. Maar voor mij was dit de grootste film uit mijn carrière, met de grootste sterren, dus moet je op een zo breed mogelijk publiek mikken om wat geld terug te kunnen verdienen.
Is In The Name of the King de film die u het meeste voldoening heeft gegeven?
Nee, toch niet. Hij was ontzettend leuk om te maken en het was geweldig om genoeg tijd en geld te hebben, maar mijn favoriet blijft Postal. Vooral omdat de film bewijst dat de critici geen gelijk hebben. Als ze Alone in the Dark afkraken omdat Tara Reid slecht acteert, kun je nog zeggen: oké, ze hebben gelijk, ik weet zelf dat dit een slecht punt was. Dat geldt trouwens ook voor House of the Dead. Maar als ik een film draai als Postal en iemand daar een probleem mee heeft, zeg ik “fuck you”, dat kan me niets schelen. Ik heb geen problemen met die film, ik vind hem geweldig. Als ik een gewone toeschouwer zou zijn, zou ik me rot amuseren. Ik heb er dus ook geen moeite mee om die film te verdedigen. Idem voor Stoic, Rampage en Janjaweed: die films zijn precies zo geworden als ik voor ogen had. Dat geeft een goed gevoel.
U had het al even over Tara Reid en haar vreselijke acteerprestatie in Alone in the Dark. Onlangs hebt u een director's cut van de film uitgebracht waarin bijna al haar scènes zijn geschrapt. Was dat uw manier om te zeggen dat u een fout hebt gemaakt?
Zeer zeker! Ik moet wel zeggen dat het een financiële beslissing was om haar in eerste instantie in de film te houden. Als ik haar na drie opnamedagen had moeten ontslaan, had dat meer dan een miljoen dollar gekost. Ik zei op een gegeven moment tegen hoofdrolspeler Christian Slater: “Ze moet ophoepelen, ik wil een andere actrice.” Hij had er geen problemen mee om opnieuw te beginnen, maar we hadden al zoveel scènes met haar gefilmd, onder meer de seksscène en alle scènes tussen hen in de loft, dat het zoals gezegd een miljoen dollar of meer had gekost om dit overnieuw te doen. Het was uiteindelijk een foute beslissing om haar niet te vervangen, maar we durfden het risico niet te nemen omdat we niet zeker wisten of we met een andere actrice evenveel geld in het laatje zouden brengen. Aan de andere kant: als we Hilary Duff of Paris Hilton hadden gecast, was het natuurlijk minstens even dramatisch geweest. We hadden het script wel gestuurd naar échte actrices zoals Jessica Biel en Jessica Alba, maar ze waren niet geïnteresseerd. Tara Reid was de laatste op mijn lijstje. En ja, het was een vergissing om niet verder te zoeken.
Hoe gaat u om met de kritiek die u krijgt op uw films?
Oh, ik denk dat Stoic in Duitsland wel weer op de zwarte lijst zal komen. De filmcensuur is daar heel streng. Neem nu mijn film Seed. De Duitse versie is bijna niet te volgen, ze hebben er zowat alles uitgeknipt. Dat is trouwens enkel in Duitsland een probleem. In andere landen komen de films wel ongecensureerd uit op dvd. Ik denk wel dat Stoic en Janjaweed niet gecensureerd kunnen worden omdat ze allebei gebaseerd zijn op waargebeurde feiten. Want hoe gaan ze dat verantwoorden? Mag ik de realiteit niet tonen? In Darfur worden mensen aan stukken gehakt, meisjes door twintig mannen verkracht en daarna op een stok gespietst. Het is extreem gewelddadig, maar het verschilt in wezen niets van de nieuwsbeelden die we elke dag op tv zien. Ik denk dat de Duitse censuur hierdoor een beetje in de problemen zal komen.
U bent al een aantal jaren bijzonder productief. Voor 2009 staan er vier films op stapel, en ook voor 2010 zitten er vier projecten in de pijplijn. Hoe vindt u de tijd om dit allemaal te doen?
Och, je moet niet altijd geloven wat ze op het internet schrijven. Soms plakken ze mijn naam aan een film waar ik eigenlijk niets mee te maken heb zoals Silent Night in Algona. Ook Blackout (waarvoor Boll via het internet fondsen probeerde te ronselen, nvdr.) gaat niet door, dat budget krijgen we niet rond. Zombie Massacre is voorlopig niet aan de orde, die is nog in preproductie. BloodRayne 3 zit er wel aan te komen, opnieuw met Kristanna Loken in de hoofdrol. En de volgende film die ik zal draaien is een biografie over de Duitse bokser Max Schmeling.
We kijken er al naar uit. Bedankt voor uw tijd!
Geen probleem, da's graag gedaan.
Besprekingen van de Uwe Boll-films Stoic, Postal en In The Name of The King: A Dungeon Siege Tale leest u in het BIFFF-archief.